◄ نگاهی به اهمیت پیام دکتر پزشکیان به همایش ریلی نوزدهم برای برقی سازی
عباس قربانعلی بیک با تحلیل پیام دکتر پزشکیان در نوزدهمین همایش ریلی، بر ضرورت برقی سازی برای رفع ناترازی انرژی، کاهش هزینه های نگهداری ناوگان و افزایش ظرفیت خطوط ریلی جهت ارتقای رقابت پذیری اقتصاد تاکید کرد.
پیام دکتر پزشکیان به نوزدهمین همایش بین المللی حمل و نقل ریلی به عنوان اولین پیام یک رئیس جمهور حاوی راهبردهای بسیار مهمی است؛ ... پیشرفت ایران بزرگ ما به زیرساخت هایی نیاز دارد که پشتیبان رشد اقتصادی، حفظ منابع ملی و ارتقای کیفیت زندگی مردم باشند.
حمل و نقل ریلی از مهم ترین این زیرساخت هاست که با اتصال مراکز تولید به بازارهای داخلی و بین المللی، کاهش هزینه های حمل و نقل و افزایش ایمنی و پایداری جابه جایی، می تواند به تقویت تولید، توسعه تجارت و افزایش رقابت پذیری اقتصاد کشور کمک کند. ازاین رو، توسعه راه آهن را باید سرمایه گذاری در آینده اقتصادی و رفاه جامعه دانست.
در شرایطی که مدیریت ناترازی انرژی از اولویت های کشور است، افزایش سهم حمل و نقل ریلی در جابه جایی بار و مسافر ضرورتی انکارناپذیر است. بهره وری بالاتر انرژی در این بخش، فرصتی برای کاهش مصرف سوخت، آلودگی و هزینه های اقتصادی و اجتماعی فراهم می کند. تحقق این ظرفیت، مستلزم برقی سازی خطوط، نوسازی ناوگان، رفع گلوگاه های شبکه و فراهم کردن زمینه مشارکت و سرمایه گذاری بخش خصوصی است. ...
انتظار می رود جامعه علمی و مهندسی کشور با همکاری صنعت و شرکت های دانش بنیان، برای مسائل و نیازهای اولویت دار این حوزه راه حل های نوآورانه و عملی ارائه کند و دستگاه های اجرایی نیز زمینه بهره گیری از این دستاوردها را فراهم آورند. توسعه این بخش همچنین مستلزم اعتمادسازی برای سرمایه گذاران، شفافیت مقررات، ثبات در تعهدات و فراهم کردن زمینه مشارکت مؤثر بخش خصوصی است.
در این پیام اولین موضوع مورد اشاره ایشان ناترازی انرژی است و فرصتی که حمل و نقل ریلی می تواند برای کاهش مصرف سوخت و هزینه های اقتصادی و اجتماعی یا به تعبیر دیگر هزینه های جانبی (External Cost) فراهم نماید که تحقق آن را به برقی سازی ... وابسته دانسته اند، رویکردی که نوسازی ناوگان و رفع گلوگاه های شبکه را نیز درپی خواهد داشت و هزینه هنگفت نگهداری ناوگان کشش را (که به اذعان مشاور آلمانی رولندبرگر چهار برابر هزینه لوکوموتیو کشورهای مورد مقایسه بوده) به شدت کاهش خواهد داد.
برقی سازی راه آهن که پس از دو دهه از تصویب هیئت وزیران سال 1385 (و قانون مدیریت سوخت در سال 1386 که در ماده اول بر آن تاکید شده بود) با روش های مختلف به تاخیر افتاد نه تنها مصرف انرژی کنونی و هزینه نگهداری لوکوموتیو را بشدت کاهش می دهد بلکه با دمیدن نفس تازه به بخش کشش، گلوگاه صنعت را برای جهش های بعدی و رسیدن به سهم 18 و 30% رفع می نماید.
برقی سازی مانند هر رویکرد دیگر هزینه ها و فوایدی دارد که قبلا بارها به آن اشاره شده (تین 236489) است.
برخی مزایا و منافع برقی سازی:
کاهش مصرف انرژی (یا هزینه آن): با وجود راندمان تقریبا مشابه چرخ به چاه (WTW) در قطارهای برقی و دیزلی حدود 25%، در قطارهای برقی علاوه بر استفاده از انرژی سوختهای مایع، جامد و گاز می توان از انرژیهای اتمی و تجدیدپذیر استفاده نمود.
افزایش ظرفیت خطوط: با افزایش توان لوکوموتیو برقی، سرعت متوسط قطارهای باری و مسافری و ظرفیت خطوط افزایش مییابد.
افزایش سرعت متوسط قطارهای مسافری: با افزایش سرعت متوسط قطارهای مسافری علاوه بر افزایش بهره وری واگنهای مسافری، لوکوموتیو مسافری، خط و نیروی انسانی، جذابیت سفر ریلی و سهم ریلی مسافری نیز افزایش خواهد یافت.
کاهش تعداد لوکوموتیو مورد نیاز (در مسافری تا 80% در مسیرهایی مانند تهران مشهد و در باری تا 40% در مسیرهای پربار)،
کاهش هزینه نگهداری لوکوموتیو: هزینه نگهداری لوکوموتیو برقی در شرایط یکسان به ازاء هر دستگاه حدود 60% کمتر از نوع دیزلی است که برای کار یکسان (جابجایی واحدحمل مشابه با قطارهای باری و مسافری) به بیش از 80% کمتر می رسد.
افزایش قابلیت اعتماد و کاهش خرابی در مسیر، فاصله بین خرابی ها (MDBF) در لوکوموتیوهای دیزلی که باید حدود 50 هزار کیلومتر باشد، در لوکوموتیو برقی با فناوری یکسان دو برابر و با فرآیندهای ما بیش از 200 هزار کیلومتر پیش بینی می گردد.
کاهش وابستگی به تامین موتور دیزل و قطعات یدکی آن که با وجود تحریم مشمول آن، بسیار دشوار، پرهزینه و زمانبر است.
کاهش سرفاصله قطارهای حومه و افزایش ظرفیت آنها که سطح خدمات را افزایش و هزینه های آن را برای اقتصاد کاهش میدهد.
امید است با این پیام ریاست محترم جمهور که در راستای دیدگاه و نظرات رهبر شهید انقلاب است، برقی سازی جدی گرفته شود.
