◄پلاسکو، ارتباطات مخاطره و ارتباطات بحران
تیننیوز| وبلاگ هادی خانیکی-نشست «پیامدهای روانی-اجتماعی پوشش اخبار بحران در فضای مجازی» که روز سه شنبه 12 بهمن 95 توسط گروه مطالعات فضای مجازی انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات در محل انجمن جامعهشناسی ایران با این هدف برگزار شد كه در پیامد رخدادهای اخیر مرتبط با فروریختن ساختمان پلاسكو شاید در ادبیات ارتباطی جامعهشناسانه و روانشناسانه و حتی روانپزشكانه، پدیدهای تحت عنوان پلاسكویی شدن شهر تهران و پلاسكویی شدن ارتباطات، پلاسكویی شدن مدیریت شهری و پلاسكویی شدن خدمات شهری و... بخش مهمی از مطالعات پیش روی ما را به خود اختصاص دهد.
واقعه پلاسكو یك شوك به جامعه وارد كرده است و تكانهای در سطوح مختلف اجتماعی و فنی و مدیریتی ایجاد كرده است. كاركرد انجمنهای علمی نیز ایجاد گفتوگوهای میان رشتهای میان دستگاههای اجرایی و فكری و رسانههاست.
به نظر میرسد هراسی كه از فروریختن پلاسكو بهوجود آمد را میتوان با هراس پدیدآمده در دوره جنگ مقایسه كرد. در آن زمان بنا شد كه در تهران همه جا پناهگاه وجود داشته باشد. اما آن پناهگاهها چه شد؟ آیا ساختمانها مقاوم شد؟ مسأله اصلی امروز نیز این است كه چه میشود كرد كه حادثهای مثل پلاسكو دیگر رخ ندهد یا اگر رخ داد، عوارض و تبعاتش كمتر شود؟ به این اعتبار میتوان گفت مسأله ما در حوزه ارتباطات توجه كردن یا سوق دادن به فهم ارتباطات مخاطره و ارتباطات بحران است و بعد از آن روزنامهنگاری بحران مطرح میشود.
جامعه در ریسك احتمالا جامعه بحرانی نیست. در جامعه در ریسك، خود ریسك میتواند موجب هوشیاری شود و ببیند كه در چه مسائلی ضعف دارد و آن ضعفها را پوشش دهد. اگر شهرداری مدعی است كه اخطارهای مداوم داده است، سوال این است كه آیا یك نهاد ناظر یا یك نهاد سیاستگذار باید فقط اخطار بدهد و این اخطار كفایت میكند یا باید اقدام هم بكند؟ به خصوص در جامعه ما كه به اخطار عادت كردهایم و هر كدام از ما بارها اخطارهای متفاوت گرفتهایم.
ارتباطات بحران یعنی اینكه وقتی حادثه رخ میدهد، چه باید كرد. بنابراین میبینیم كه همه بار روی دوش روزنامهنگاران یا حتی شهروندخبرنگاران نیست؛ روی دوش جامعه و مسئولان و نهادهای رسمی نیز هست. اگر همه بدانند كه چطور در بحرانها باید به بقیه كمك كنند، مشكل حل میشود. این جاست كه آموزشهای شهروندی مهم میشود. آموزشهای شهروندی در نسبت بین نهادهای مدنی، رسانهها و دستگاههای رسمی مطرح میشود. به این اعتبار است كه میتوان اصطلاحهای ارتباطات مخاطره و ارتباطات بحران و روزنامهنگاری بحران را از یكدیگر تفكیك كرد و به هركدام در
نهادهای سیاسی، آموزشی و ارتباطاتی پرد