◄سه عامل پشت کردن مردم کوفه به امام حسین
وبلاگ تیننیوز، فریدون اروجلو|سال هاست مردم کوفه را مردمی بیوفا ، عهد شکن و سست پیمان می نامیم. در فرهنگ ادبیات محاوره ای یا نوشته هایمان آنان را نکوهش کرده، انحطاط فکری و عدم پشتیبانی مردم این دیار را در قالب گفته ، ضرب المثل و گاه شعر بیان می کنیم. ضرب المثل عربی: الکوفی لا یوفی ( کوفی وفا ندارد) یا شعر معروف فارسی:
اهل کوفه همه پیمان شکنند خود نمک خوار و نمک دان شکنند از آن جمله است. حتی در مواقعی تند تر و عمومی تر بی وفایی و عدم پایبندی به پیمان دوستی اهالی کوفه را به صورت شعاری همه گیر و سیاسی به کل مردم این خطه تعمیم داده و فریاد می زنیم ما اهل کوفه نیستیم، امام تنها بماند.
آیا به راستی مردم کوفه بی وفا بودند؟؟؟ ایا می شود اکثریت مردم یک شهر را ثابت قدم ،فداکار ، یا متزلزل و دو دل خطاب کرد؟ آیا صرف قرار گرفتن در جغرافیای یک شهر می تواند خصوصیات اخلاقی خاصی را به مردم ان دیار منتقل کند ؟ آیا علم جامعه شناسی و مردم شناسی ، امروز این موضوع را تایید می کند؟
واقعیت این است که بررسی دقیق در روحیات و اخلاق جوامع انسانی و تحولاتی که در طول تاریخ در ملت های گوناگون به وجود آمده نشان می دهد که روح ملت ها دارای حالتی یک نواخت و غیر قابل تغییر نیست. بلکه طبیعت انسان انعطاف پذیر است و بسته به نوع تربیت، محیط و خصوصیات ژنتیک قابل تغییر است به طوری که در شرایطی گوناگون می توان همه گونه تحولات علمی ، اخلاقی، سیاسی و ... را در آنان به وجود آورد.
شواهدی تاریخی نشان می دهد که علی (ع) با همین مردم کوفه در جنگ جمل بر نیروهای عایشه و طلحه و زبیر پیروز شد ! و با مشارکت کوفیان در جنگ صفین تا آستانه ی پیروزی قطعی پیش رفت! و باز با یاری و حضور مردم کوفه در جنگ نهروان نیروهای متعصب خوارج را در هم کوبید! و همین مردمی که امروز آنان را به بی وفایی متهم می کنیم در آغاز جنگ جمل با این جملات ستود و مورد تغییر قرار داد:
مردم کوفه: شما در دوستی با پیغمبر و اهل بیت او از همه ی عرب محکم تر هستید. و من بعد از خدا به شما اطمینان و اعتماد کردم و به سوی شما آمدم .(ارشاد ص 118) و پس از جنگ با شادی و خرسندی مردم کوفه را که موفق شده بودند دشمن را مغلوب کنند اینگونه تحسین نموده و دعایشان می کند.
آفرین بر شما خداوند از جانب خاندان پیامبر بهترین پاداش را به شما مردم بدهد که دعوت مرا اجابت کردید(نهج البلاغه ،نامه ی 2)
امام حسین نیز گاهی مردم کوفه را اینگونه مورد عنایت و تمجید خود قرار میدهد:
از خدا خواستم که برای ما خیر و موفقیت پیش آورد و بزرگترین پاداش را به شما مردم بدهد که زحمت کشیدید تا خلافت اسلامی را به مرکز اصلی خود بازگردانید(ارشاد، ص20) و گاه آنها را سخت نکوهش می کند و می گوید: مرگ بر شما جمعیت! ( لهوف ،ص85)
آیا این تناقض نیست؟ پاسخ آسان است: ممکن است مردمی در شرایط خاصی از روی حقیقت و خلوص آماده ی فداکاری باشند و همین مردم یا بعضی از آنان در شرایط دیگری با غلبه ی ترس ،ضعف بر آنان و عدم اگاهی وایمان یا دنیا دوستی باعث به ثمر نرسیدن اهداف نهضتی گردند.
عامل پشت کردن و سستی مردم کوفه (نه همه ی مردم آن) همان سه عنصری بود که ذکر شد .ترس از حکومت ، ضعف اعتقادی، و دنیا دوستی! سه اصلی که ممکن است در برهه های مختلف در طول تاریخ ما را از یاری حق و مساعدت مظلوم باز دارد . بنظر شما اگر ما در محرم سال 61 هجری در کوفه زندگی می کردیم جزو کدام گروه بودیم؟