◄ درد مزمن هوانوردی ایران چیست؟ / بخش پایانی
تین نیوز | اعضای گروه "مدیریت هوایی" که یکی از گروههای تخصصی فعال در شبکههای اجتماعی است، در یکی دیگر از مباحث خود به موضوع " نقش خلبانان نظامی در هوانوردی غیر نظامی " پرداخته اند و به این پرسش پاسخ دادهاند که "با توجه به اینکه در اکثر شرکت های هواپیمایی خلبانان نظامی مشغول به کار هستند آیا این افراد توانسته اند با تجربه بالای خود در امر پروازهای نظامی، ایمنی را برای هواپیماهای غیر نظامی به ارمغان بیاورند؟"
پاسخ برخی از اعضای گروه به این پرسش در ادامه آمده است:
لینک بخش نخست
* در راهکارهای قبل از دریافت گواهینامه سیویل به وسیله خلبان نظامی حتما باید تست روانشناسی و کنترل پرشکی ویژه انجام شود.
* بعید می دانم فرهنگ ایمنی که نتیجه سالها خرده فرهنگ دیگری هست و در ذهن یک شخص تنیده می شود را بشود به راحتی با آزمون و تست سنجید.
* مثل این می ماند كه شما ٢ سال دستور دهید و سپس بخواهید پس از آن مورد نقد قرار بگیرید. مسلم است كه خلبان نظامی تذكر یك كمك خلبان را ولو اینكه مطمئن باشد صحیح هست قبول نكرده و بر اشتباه خود پافشاری خواهد كرد و این جرقه اول زنجیره دلایل یك سانحه را رقم خواهد زد. اتفاقاً انضباط خلبانان نظامی بسیار بیشتر و منظم تر است اما انضباط آمیخته با تكبر و دید از بالا به پایین باعث می شود كه چشم منطق را بر حقایق ببندند و به استقبال سانحه بروند.
* ساختار بهره برداری از خلبان مهم است. البته بسیاری از شرکت های هواپیمایی از منظر شخصیتی خلبان چهارچوب استخدامی ندارند و به سوابق و دانش و تجاربش اکتفا می کنند.
نقض مقررات از شخصیت فرد نشات می گیرد. ذات مهم است.
* آموزش صحیح، نظارت صحیح سازمان بر پروسه ها راه حل مهمی است.
* روحیه نظامى روحیه پذیرش دستورات بدون منطق است و نظامى در مقام مدیریت نیز انتظار پذىرش دستورات را دارد.
* البته این نظام مندی باعث می شود كه خلبانان نظامی یا خیلی خوب باشند و یا خیلی بد.
یا حرف حرف خودشان است و سقوط می كنند و یا باز هم حرف حرف خودشان است و سیف می پرند.
* راهکاری نداریم به جز اصلاح ساختار فکری و بینش بهره برداری مدیران شرکت های هواپیمایی. نظام یک ایرلاین فرد خلبان را هدایت، مدیریت و بهره برداری می کند. نظام مشکل داشته باشد و یا نظارتی بر حسن انجام نباشد، error اتفاق می افتد.
* بافت های فرهنگی را نباید اینقدر ندید گرفت و به سادگی از آنها گذشت. باید بپذیریم که همیشه هاله ای از شرم شرقی و رودربایستی دربین ما ایرانیها وجود دارد و قوانین و ضوابط را در بعضی از جاها فدای روابط می کنیم. اگر معیارهای انتخاب از قبل معلوم شود و دلایل سوانح قبلی خلبانان نظامی مشخص شود. آن موقع می توانیم برخورد بهتری با پدیده کوچ خلبانهای نظامی به سیویل داشته باشیم.
* مشكل ما آموزش است مگر خلبانان سیویل ما كم اشتباه کرده اند من خواهش مى كنم احساسى برخورد نشود، گروهى از خلبانان نظامى ما دارند در ایرلاینهاى خارجى پرواز مى کنند.
* راهکار:
1- بررسی و اصلاح ضوابط ورود خلبانان نظامی به غیر نظامی
2- نظارت بر موسسات آموزشی هوانوردی و ترجیحا عدم استفاده از این عزیزان در این امر
3- ارایه آموزش های لازم در خصوص قوانین و مقررات پروازهای غیرنظامی قبل از ورود به شرکتهای هواپیمایی
* ریشه اصلی مشکل همان درد مزمن هوانوردی ایران است:
"ضعف سازمان...."
* تفکرات مکانیکی با سطوح پایین انعطاف پذیری و کنکاش سرسری از پیامدهای سبک های مدیریتی پدرسالارانه است که وقتی در جان و روح یک سیستم نهادینه شد به سختی می توان آن را تغییر داد. ادامه مسیر درست و دقیق در مسیرهای غلط امری است که به این زودی ها گریبان صنعت هوانوردی را رها نخواهد کرد. باید این تفکرات را قدری بازبینی و پایش کرد که شاهد پدیده مهاجرت بی حساب و کتاب خلبانهای نظامی به سیویل نباشیم.
* درست است که خلبانان سیویل هم اشتباه می کنند و دقیقا مشکل در امر آموزش است که باید برطرف شود. سازمان هواپیمایی کشوری باید الزامات و شرایط افرادی که به عنوان IP در مدارس فعال هستند را کاملا تعیین و بر آن نظارت داشته باشد تا محصول خروجی آن دیگر اشتباه نکند.
* خلبانان نظامی در فضاهای کنترل شده کلا مشکل دارند. از آنان در موقعیت officer نه incomand استفاده شود.
* راهكارش این است كه خلبانان نظامی برای رفتن بر روی هواپیمای غیر نظامی حداقل مدرك لیسانس در رشته های فنی داشته و كل پروازهای اینسترومنت را با ساعات بیشتری بگذرانند.
* برای تغییر cognition از نظامی به کشوری آموزش های مختلف منجمله بحث های روانشناسی و فرهنگی لازم است مخصوصا در کشور ما به دلیل تمایز ویژه بافت فرهنگی با سایر کشورها.
* ضعف وجود دارد ولی فرهنگ پذیرفتن ضعف جهت علاج وجود ندارد. یعنی با وجدان خودمان بیگانه ایم. در کدام سانحه مسئولین ضعف و قصور را پذیرفتند و استعفا کردند و به فکر علاج افتادند ؟در کدام سانحه کنکاش صورت گرفت دلایل به وضوح بیان و شد سندی برای جلوگیری از به وجود آمدن سوانح مشابه؟؟ صنعت هوانوردی نیاز به انقلاب تفکر دارد. با این روندهای جاری وضع بهتر از این نخواهد شد.
* اگر سیستم گرینش و آموزش خلبانان نیروی هوایی دستخوش تغییر نشود، ورود اینها به عرصه هوانوردی نه تنها سودی نداشته بلكه تهدید به حساب خواهد آمد.
* خلبانان نظامی قاعدتا با توجه به تقاضا و نیاز بازار وارد این عرصه شدند، شاید یک دوره ای تعداد نیروی انسانی آموزش دیده ( خلبان غیر نظامی ) کم بوده، در حال حاضر هم آیا این کمبود حس می شود یا به اندازه نیاز ایرلاین ها خلبان پرورش یافته داریم، به نظر عمده ترین تهدید حضور آنان برای نیروی کار جوان باشد، بالطبع اهمیت حرفه خلبانی در هر دو گرایش نظامی و غیر نظامی آنقدر هست که تمامی استانداردهای الزامی رعایت شوند و اینکه اشتباه و غرور در هر دو طیف ممکن است اتفاق بیفتد.
* در واقع ابتدا باید سازمان هواپیمایی و بررسی سوانح را اصلاح كنیم تا بعد خود به خود به نحوه گزینش خلبانان نظامی نزدیك شویم.
* آموزش و تعریف نظام آموزشی و نظارت بر حسن عملکرد نظام آموزشی و البته از نظر من شخصیت مهمترین اصل است. اهمیت شخصیت در هوانوردی غیر نظامی جدی گرفته نمی شوند.
* مشکل در آموزش هست. حتی مادر بعضی از موارد در برداشت از یک پاراگراف انکس با دوستان مراقبت پرواز نظامی 180 درجه اختلاف داریم.
* اكنون نیازی به ورود خلبان نیروی هوایی به سیویل نداریم و بهتر است آنها در همان بخش نظامی مورد استفاده و بهره برداری قرار گرفته و مسافران هوایی را به خلبانان آموزش دیده برای این حرفه بسپارند.
* ورود خلبانان نظامی منع قانونی ندارد، بهره برداران باید نظارت درست داشته باشند. اما چون اکثرا رفیق و یا هم دوره مدیران برخی ایرلاین ها هستند، از بعضی تخلف ها چشم پوشی می شود. نظام مدیریت ایرلاین ها باید خلبانان را هدایت و مدیریت کند و البته نظارت داشته باشد.
پروسیژر باید تعریف شود درون ایرلاین ها. حال هر کس در غالب تعریف شده جای نگیرد، از عملیات پرواز باز می ماند. چه نظامی و چه غیر نظامی. اصل این نظام مدیریت برای ارتقا ایمنی فقط آموزش است. البته هم آموزش و هم تربیت و پرورش. تفکر مدیریت باید اصلاح شود.
* یكی دیگر از مشكلات، حقوق و مزایای پایینی هست كه بعضی از ایرلاینها به خلبانهای بازنشسته نظامی (نسبت به سیویل) پرداخت می كردند و بعضا می كنند و این امر مورد استقبال این ایرلاینها قرار گرفته بود. لذا با توجه به سابقه پرواز نظامی و ارتباطات با مدیران این ایرلاینها، مسیری كوتاه و در مدت بسیار كم و فقط با طی دوره تایپ بر روی صندلی می نشینند.
* مثل این می ماند شما الفبای موسیقی را ندانید و سپس یاد بگیرید كه با گیتار آهنگی را بنوازید، مسلماً نه می توانید آهنگ دیگری بنوازید و نه شما گیتاریست می شوید، بنابراین آن تایپ كه گذرانده می شود لزوماً صلاحیت هدایت یك هواپیما و مسافران بیگناهش را نصیب خلبان نظامی نمی كند. مشكل اصلی ما حقوق پایین نظامیان و پرسنل هواپیمایی كشوری است،
اینها باعث می شود تمركز بر شغل حساس هوانوردی از دست رفته و جای خود را به اشتباهات مكرر دهد.
* با گزینش صحیح مى توان چه نیروى سویل یا نظامى را در جاى درست قرار داد.
* در مجموع می شود این گونه برداشت کرد که دوره نیاز به حضور و استفاده از خلبانان نظامی پایان یافته و باید با الزامات سازمان هواپیمایی کشوری محدودیت هایی برای ورود ایشان به این عرصه وضع شود، چرا که آنان نقش مثبت و استراتژیکی که داشتند را در حال حاضر از دست دادند، چون هم توان اقتصادی ایرلاینها بالا رفته و هم نیروی کار آموزش دیده در این حرفه به اندازه کافی وجود دارد.
* البته یادآوری می کنم عمده ترین دلیل استخدام بعضا احساسی خلبانان نظامی در دهه رشد هواپیمایی غیر نظامی حد فاصل سال 73 تا 85 ، نیاز مبرم به کاپیتان بوده است. فقدان کاپیتان و خلبان دارای ساعت پرواز زمانی گریبانگیر ایرلاین ها بود.