◄ موانع اتحاد ایرلاینهای داخلی چیست؟ / بخش نخست
تین نیوز | اعضای گروه " مدیریت هوایی " که گروهی متشکل از فعالان و متخصصان بخش هوانوردی کشور و در یکی از شبکههای موبایلی فعال است در یکی دیگر از بحثهای گروهی خود موضوع " ادغام شرکتهای هواپیمایی و بایدها و نبایدهای آن را " به بحث و تبادل نظر گذاشتند که در ادامه دیدگاه برخی از اعضای گروه در مورد موضوع مذکور آمده است:
1- با توجه به اینکه تعداد زیادی شرکت هواپیمایی در کشورمان تاسیس شده و هر کدام از این شرکتها با هر تعداد هواپیما نیازمند یک حداقل هایی هستند این اقدام می تواند علاوه بر توسعه ناوگان نسبت به کاهش هزینه های موازی موثر باشد.
2- ادغام شركت های هوایی خود به خود در حال شكل گیری است هر كس زورش بیشتر است بقیه را از گود خارج می كند. تعامل سازنده ای بین ایرلاین ها نیست و هر ایرلاین دیدگاه منفعتی دارد و منافع ایرلاین برتر از منافع و رضایت مسافران هست.
3- به نظر در شرایط کنونی باید شرکت های هوایی با تقسیم کار بین خود هریک در یک بخش که تخصص بیشتری دارد ورود کند مثلا شرکتی به صورت تخصصی به حوزه خدمات فرودگاهی بپردازد و دیگری به خدمات آموزشی و ... با این کار هم از موازی کاری کاسته می شود و هم از نظر تخصصی شرکتها به سمت حرفه ای شدن گام بر می دارند. از نظر درآمدی هم از یکدیگر مرتفع خواهند شد.
4- تجربه شرکتهای دنیا مثل NORTHWEST &KLM, DLH&ANA و مجموعه بزرگ STAR ALLIANCE بعد از 1978 DEREGULATION در دنیا منفعت دو طرفه شرکت - مسافر و فرودگاه را نشان داده است منتها باید دید چه شرایطی در کشور ما وجود دارد و موانع، چالش ها و فرصت ها کدام هستند؟
5- این اقدام به منظور کاهش هزینه ها و توسعه امکانات مفید است.
6- متاسفانه تا به امروز واژه ای به نام رقابت به عنوان هدف در حمل و نقل هوایی کشور حاکم بوده و نه هدف سازنده با استراتژی رشد خدمات کیفی و البته کمی برای جذب حداکثری بازار بلکه هدفی صرفا در جهت تجارت و آن هم نه رقابتی سالم بلکه دارای ماهیتی کثیف، فاسد و با روحیات تخریبی بدون مدنظر قرار دادن تکریم به پرسنل سازمانی خود، همکاران و از همه مهمتر مسافر. این دیدگاه تجاری و نه بازرگانی با چنین روحیاتی اصلی ترین چالش در عدم اتحاد با هدف اشتراک در سهم سود حاصل از توسعه و جذب بازار است از دیدگاه بنده که اصلی ترین آن عدم فهم و درک صحیح از مدیریت و فرهنگ مدیریتی است.
خوب طبیعتا مملکت در این حوزه با فقدان و چالش اساسی به خصوص در اقتصاد ملی و رشد فرهنگ اجتماعی مواجه می شود چرا که حمل و نقل هوایی مهمترین رکن در بحث ارتباطات است.
آقایان بیشترین وقت و انرژی سازمانی خود را در این جنگ نا سالم که همانا خارج کردن رقیب از گردونه است را از بین می برند که به خوبی این را در بحث خرید خدمات از دولت یا بنگاه های غیر دولتی می بینیم که نامش فساد اداری است. حال برای پیشگیری از این اقدام که خدشه وارد نمودن به یکدیگر و ایجاد یک وحدت ملی در حوزه اقتصاد حمل و نقل هوایی و جلوگیری از حرکت در تضاد منافع مشترک است چه باید بکنیم؟ به نظر من تقویت روحیه مشارکت و اتحاد در استفاده از منابع موجود و البته هدف مند است که این به معنی مدیرت هدفمند هزینه کردها و استفاده بهینه از ساختار و ابزار است که خود به معنی تحقق اقتصاد
مقاومتی مد نظر مقام رهبری است. اتحاد یعنی ارتقا سطح مشارکت از سهم بازار با هدف اعتلای اقتصادی و ملی با تفاهم بهره برداری مشترک از امکانات و فرصت ها و نه ادغام که به معنی مشارکت در سهام مالکیت است. این یعنی شرکت ها در زمینه های بسیار با یکدیگر هماهنگ بوده و امکانات یکدیگر در توسعه بازرگانی و نه تجارت استفاده می کنند و در راستای منافع مشترک مجموعه های تحت حاکمیت خود و منافع ملی قدم بر می دارند. مثلا یعنی اگر من بلیت آتا در مسیر ارومیه خریداری می کنم، در صورتی که فروش آتا بگوید پرواز نداریم بازار هدف که مشخصا مشتری است از دست نمی رود و این مسافر جذب می شود و بلیت
فروخته می شود اما شرکت حمل کننده دیگری همچون آسمان که عضوی از این اتحاد شکل گرفته است مسافر را حمل می کند.
این یعنی شرکت های عضو این اتحاد در سود حاصل از توسعه و جذب بازار شریک می شوند و از طرفی چون تفاهمی بر یک اقدام مشترک دارند از امکانات یکدیگر به خصوص در حوزه خدمات زمینی به صورت هدفمند استفاده می کنند و با راه اندازی مراکز ارایه خدمات همه اعضا از این مرکز، خدمات لازمه را دریافت می کنند و این یعنی سرشکن شدن هزینه ها در این مدیریت خدمات مشترک، افزایش و توسعه شبکه پرواز، برنامه پروازی متنوع برای مسافر، افزایش فرکانس پرواز، سهل شدن مدیریت، پوشش بیشتر مراکز جذب بازار (فروش ) و استفاده مفید از ابزار و سرمایه شرکت ها و در مخرج، ضریب اشغال صندلی افزایش یافته و هزینه های
ثابت و برخی از هزینه های جاری کاهش می یابد و در برندینگ ایرلاین ها نیز تداخلی ایجاد نمی شود. نمونه این اتفاقات و اتحاد در دیگر کشورها دیده شده است و اولین بار به صورت 2 وجهی مابین نورت وست آمریکا و ک ال ام هلد در سال 1989 اتحادی شکل گرفت که صرفا در بحث توسعه بازرگانی و جابه جایی مسافر بود که اصطلاحا code share نام دارد ولی این تفاهم در عرصه بین المللی بود و ایران ایر هم در سال های نه چندان دور همچین تفاهمی با ک ال ام، بریتیش ایرویز و حتی یونایتد ایرلاین آمریکا داشته است.
حال می توان این روش را با الگو برداری از اتحاد های شکل گرفته جهانی در مقیاسی کوچکتر با در نظر گرفتن فرهنگ اجتماعی، مدیران و صاحبین سهام شرکت ها و البته مسایل سیاسی و حاکمیتی در ایران اجرایی نمود که این یعنی تشکیل "کنسرسیوم حمل و نقل هوایی ایران" و از اهم وظایف انجمن حمل و نقل هوایی است که بتواند این روحیه مشارکت و اتحاد را ایجاد کند.
در دنیا 3 نمونه از این اتحادیه ها وجود دارد
1. on world
2.sky team
3.star alliance
که مجموعا مقاصد پروازی و فرکانس پروازی و زمان بندی متنوع پروازی را در اختیار مشتری قرار دادند که آمار جابه جایی بار و مسافر آنان را با افزایش چشمگیر مواجه نموده است.
این اتفاق علاوه بر موارد مورد اشاره در موضوعی دیگر نیز برای مشتری خوش آیند است و آن افزایش خدمات به مسافر در ترمینال هاست. به هر جهت منافع شکل گیری کنسرسیوم حمل و نقل هوایی ایران برای شرکت های هواپیمایی و مشتری به صورت خلاصه بدین ترتیب خواهد بود:
1.توسعه شبکه پرواز
2.تنوع در زمان بندی
3.افزایش فرکانس پروازی کنسرسیوم
4.گسترش چتر پوشش اراءه خدمات و جذب مسافر
5. بهره برداری از مراکز خدمات مشترک همچون:
*کترینگ
*مهندسی و تعمیرات ناوگان
*مراکز فروش
*خدمات فرودگاهی
*استفاده از شعب مشترک
*پشتیبانی ناوگان جایگزین
*پشتیبانی عملیاتی
*پشتیبانی خدمات مالی و ارزی به خصوص تبادل ارز
*پشتیبانی فنی و ملزومات قطعات و یدکی
*پشتیبانی آموزشی
*پشتیبانی مستندات
*استانداردسازی یکپارچه با اجرای آءین نامه های داخلی متحد
*اشتراک گذاری مقررات یکپارچه به خصوص در حوزه تکریم و مشتری مداری
* و ....
در حال حاضر در اجرای تمامی موارد فوق شرکت ها منحصرا و شخصا اقدام می کند و هر ایرلاین برای خود برخی یا تمام موارد اشاره شده را انجام می دهد که می توان با اشتراک گذاری از امکانات مشترک یکدیگر در چهارچوب تفاهمی در غالب اتحادی با حفظ استانداردها و آءین نامه ها و بخش نامه های یکسان و یکپارچه ابلاغ شده از طرف کنسرسیوم استفاده کنند که خود هم کیفیت را افزایش داده و هم هزینه ها را به شدت کاهش می دهد و عامل ارتقا سطح ایمنی و خدمات کیفی به مشتری نیز خواهد شد.
مطالعات بنده نشان داده است که یک ایرلاین با 20 فروند شاید از منظر ساختاری، عملیاتی و فنی و حتی بازرگانی خوب باشد اما از بعد ملی نمی تواند به بازار تقاضا پاسخ بدهد.
حتی این اتحاد می تواند کشور را به فضای ترانزیت مسافر نیز نزدیک کند، این اتحاد تراکم مسافر در پرواز را به همراه دارد که خود عامل افزایش ضریب اشغال صندلی و ظرفیت ناوگان است و به صرفه کردن آن پرواز به نسبت هزینه صندلی ساعت پرواز است. البته تاکید می کنم دیدگاه مدیران از انتظار سود ایستگاه به ایستگاه به سود در متوسط بهره برداری کل شبکه پرواز در سطح کشور باید تغییر کند.
7- با ادغام مخالفم اساسا عملی هم نیست اما با تقسیم تخصصی کار توسط شرکتها موافقم.
8- به نظرم در حالت کلی می شود فرض کرد که یک FAIRNESS در شهرهایی که ایرلاین ها مسافر ندارند و مجبورشان می کنند پرواز داشته باشند برقرار کرد تایپهای خاص برای مناطق در مهراباد هر شرکتی برای خودش یک ترمینال را اعلام می کند و بعد تغییر می دهد. وقتی شرکتها جوین بشوند استفاده از امکانات ترمینال و نیازهای بعدی بهتر خواهد شد مخصوصا برای فرودگاه های بین المللی.
9- به نظرم این اتفاق و تحقق آن فرصتی ارزشمند برای راه اندازی شرکت های منطقه ای با برنامه و یا حتی ایرتاکسی نیز فراهم می کند چرا که با عضویت این شرکت ها در چنین اتحاد و کنسرسیومی شرکت های کوچک در چتر شرکت های بزرگ به عنوان مکمل قرار می گیرند و بسیاری از هزینه های اصلی سرشکن شده و به صندلی های محدود آنها تحمیل نمی شود و مهمتر از هرچیز آنکه ضریب اشغال صندلی ناوگان کامیوتر و کوتاه برد این شرکت های کوچک منطقه ای تضمین می شود و این خود به صورت ناخواسته سیستم hub&spoke را عملی و اجرایی می کند که خود عامل رونق فرودگاه های بدون استفاده است.
10- از طرفی بحث تعدد ایرلاین ها خوب است و باعث رقابت بین آنها خواهد شد ولی آن هم شرایط خاص خودش را دارد ادغام هم باعث تمرکز قدرت در آنجا می شود و رانت به وجود می آید.
11- نظر بنده در اتحاد شرکت های هواپیمایی و نه ادغام آنهاست و اعتقاد دارم تحقق این اتفاق در حیطه دستگاه حاکمیت نیست و سازمان تنها باید زمینه چنین رخدادی را فراهم کند و این تنها و تنها از وظایف انجمن حمل و نقل هوایی می تواند باشد و این اتحاد را شکل دهد. حتی این انجمن می تواند یک هواپیمایی کشوری کوچک و غیر دولتی را با بهره گیری از مقررات و استانداردهای دقیق تر و نیروی انسانی متخصص و مطلوب بازنشسته هواپیمایی کشوری به صورت درون سازمانی بر شرکت های عضو این کنسرسیوم نظارت مستقیم کند که این خود دقت در اجرا مقررات و افزایش ایمنی را به همراه دارد. البته متذکر می
شوم شرکت های هواپیمایی از منظر حقوقی شرکتی هستند تابع قانون تجارت و نمی توان با زور و تهدید و این مسایل آنها را به عضویت این اتحاد و کنسرسیوم در آورد. بابد به قدری شرایط خوب و جذاب تعریف شود که خود مدیران به این نتیجه برسند که عضویت در این اتحادیه برای آنها مفید خواهد بود و در عین حال مدیریت عادی خود را نیز می توانند ادامه دهند و برنامه ها و سیاست های خود را همچنان ادامه دهند. مجدد تاکید می کنم ادغام نه اتحاد با تشکیل کنسرسیوم همکاری مشترک.
12- ادغام در صنعت و آنهم در میان فعالان بخش خصوصی شرایط خاص خود را می طلبد.
13- این اتفاق در وظیفه انجمن حمل و نقل هوایی است و باید به قدری شیرین و جذاب باشد که ایرلاین را جذب کند و به هیچ عنوان به معنی ادغام نیست.
14- انحصارهای خاص و این که بعضی ایرلاینها خصوصی و بعضی دیگر دولتی هستند مانع همکاری به صورت متحد می شود و باید منافع همه با شرایط مختلف دیده شود.
15- ادغام در اقتصاد و صنعت کشور ما موضوع جدیدی نیست و در سیستم دولتی مانند وزارتخانه ها، در جهت پویایی بیشتر و عدم موازی سازی انجام شد که البته به نظر من با شکست مواجه بود. در صنعت هوانوردی با سرمایه گذاران با سرمایه شخصی و یا تعاونی مواجه هستیم که ادغام سازی به علت سهام خواهی شخصی مدیران ایرلاینها احتمال شکست خواهد داد. در خصوص اشتراک تجهیزات و سایر موارد، اکنون نیز این موضوع برقرار است ولی ادغام سهام خواهی اشخاص سرمایه دار که در ایرلاینها به رییس هیات مدیره مشهور است را با خطر مواجه می سازد.
16- به شخصه موافق حتی شراکت در بازار نیستم. من به استقلال بازرگانی شرکت ها متناسب با ناوگان اعتقاد دارم تا زمینه و آزادی برای رقابت وجود داشته باشد. بر این اساس دخل و تصرفی در سهام مالکیت تابع قانون تجارت نخواهد شد.
17- اگر شرایط تحریم و شرایط خاصی که بر کشور تحمیل شده است بر طرف نشود نه ادغام و نه اتحاد جواب نمی دهند.
18- در شرایطی که رقابت سالم حکمفرما باشد و نیت اتحاد ایجاد شود، مانند آنچه در نظام بانکی انجام شد. به نظر شما رقابت اکنون به اتحاد منجر می شود؟
19- خیر. عرض کردم به شخصه مخالفم. با رقابت سالم به صورت طبیعی کسانی که نمی توانند در گود بمانند از گردونه خارج می شوند.
20- رقابت سالم که طبیعتا باید بهبود را در پی داشته باشد و استفاده بهینه از منابع.
21- این چالش بزرگی است و در شرایط فعلی متاسفانه وجود ندارد.
22- ایرلاینی که از دولت کمک می گیرد و اصلا به فکر صرفه جویی و کم کردن هزینه ها نیست نمی تواند و نمی خواهد با ایرلاینی که با هیچ کس تعارف ندارد و فقط به فکر منافع و صرفه اقتصادی است در یک جا جمع نمی شوند.
23- البته دولت و مجلس هم همیشه بدهی های آن ایرلاین را با یک لایحه یک شبه بخشیدند! و آنها را به رفتار غلط ترغیب کردند.
24- باید به این نکته توجه کنیم که تفاوت میان شرکت های هواپیمایی در داخل یک کشور و شرکت های هواپیمایی در کشورهای مختلف وجود دارد و نمی توان برای همه یک نسخه پیچید.
25- خوشبختانه این اتحاد حداقل بین نه شرکت هواپیمایی با انعقاد قرارداد همکاری با محوریت هما برای اولین با صورت پذیرفت بنابراین فکر کنم آمادگی برای کنسرسیومی که اشاره شد از نظر فکری مهیا است اما باید متولی داشته باشد تا موضوع را پیگیری نماید.
26- بهترین متولی انجمن حمل و نقل هوایی به عنوان مرکز ثقل می تواند باشد.
27- طبق قانون سازمان هواپیمایی کشوری باید قبول زحمت کند.
28- این گونه فعالیت و کار در حوزه وظایف هواپیمایی کشوری نیست. اگر قرار باشد قانون هواپیمایی کشوری اجرایی شود.
29- الان هم فرصت خوبی است زیرا ما در مقابل تهدید متحد می شویم. اخیرا دوباره بحث ورود ایرلاین های خارجی به صورت گسترده در پروازهای داخلی مطرح شده است.
ادامه دارد...
از حدود حدود صد عضو گروه مدیریت هوایی تنها چند نفر همیشه اظهار نظر میکنند از میان این چند نفر هم دو سه نفر عقاید و اندیشه های نابی در سر دارند که واقعا گره گشای کار این صنعت یتیم است، اندیشه هایی که هر گز توسط مدیران ارشد بکار گرفته نخواهد شد چراکه این مدیران دارای دغدغه های خاص خود هستند. من بیشتر نگران آن دو سه نفر هستم که توسط مافیای فاسد این صنعت شناسایی و سانسور نشوند. حداقلی که چشم امید این صنعت تنها به آنان دوخته شده است. حداقلی که کلمه به کلمه گفته ها و نصیحتهای خالصانه آنان از طریق چند مخبر و جاسوس حاضر در گروه مورد رصد شبانه روزی مدیران ارشد این حوزه قرار می گیرد. ای کاش بعضی از مدیران تازه کار دولت تدبیر و امید به جای سیاستهای حذفی از وجود این چند نخبه حداکثر بهره برداری را به نفع این صنعت وامانده هوایی صورت می دادند
سلام بر همه مطرح کنندگان این بحثمهم و استراتژیک بنده فکر می کنم یک میز گرد تخصصی تشکیل داده شود تا این مبحثآسیب شناسی گردد. سالن برای جلسه من می توانم ترتیب دهم. از طریق سایت نمی شود بحثکرد.