دولت نمی تواند در حوزه مسکن معجزه کند
تین نیوز | مسکن مهر و حاشیه آن با پایان دولت دهم نه تنها به آخر نرسید بلکه با شروع دولت یازدهم مشکلات آن سرباز زد، مشکلاتی چون هزینه کردن بودجه مورد نظر در دولت قبلی و بخشنامه های ریز و درشت که افزایش قیمت مسکن مهر را اجتناب ناپذیر کرد. از وضعیت نامناسب جانمایی و سختی تامین زیرساخت ها که بگذریم، اکثر مالکان از واحدهای خود رضایت ندارند. اتفاقی که کمال اطهاری نیز آن را تایید می کند و معتقد از ساختمان سازی مهر! هیچ موفقیتی نداشته است با شرایطی که دولت دهم برای دولت یازدهم ایجاد کرده نباید انتظار معجزه در بخش مسکن داشت. اطهاری میگوید مسکن اجتماعی هم زمان نیاز دارد و
در صورت شروع نسنجیده به عاقبت مسکن مهر دچار خواهد شد.
ارزیابی شما از مسکن مهر و وضعیت فعلی آن چیست؟
به نظر من در شرایط فعلی باید به پروژه مسکن مهر پروژه ساختمان سازی مهر گفت تا مسکن مهر! چرا که با شرایط فعلی بیشتر به ساختمان سازی شبیه است تا مسکن سازی آن هم در حد انبوه.
لذا تا به امروز نیز آنچنان بر این باورم که این پروژه کار کاملا عجولانه ای بود، هر چند در خاتمه کار نیز ملاحظه کردیم که ساختمانهای ارائه شده اصلا محل مناسبی برای سکونت نبود و از مولفه هایی از قبیل امنیت گرفته تا حداقل فاکتورهای حمل و نقل شهری و سایر امکانات و تسهیلات لازم برای اقامت و حتی شهر نشینی در این طرح و پروژه خبری نبود یا اگر هم بود کافی نبود. هر چند که مولفه های معماری و ساخت و ساز هم خلاء های فراوانی داشت.
از نظر شما دولت جدید در حال حاضر کجای این پروژه قرار دارد؟
خوب ببینید ، این اتفاقات در دولتی روی داد که عنوان کرد می خواهد به مردم مسکن ارزان بدهد هر چند که در ادامه این اتفاق نیافتاد.از هزینه هایی که برای این پروژه صرف شده از هزینه خدمات شهری و تأمین اعتبارات حمل و نقل شهری گرفته تا هزینه های آب و برق و گاز و سایر هزینه ها که باید دولت این امکانات را برای این پروژه فراهم می کرد آن طور که شایسته اقامت بود پیش نرفت و حتی برای ساختمان سازی که معمولا توسط تعاونی ها یا بخش خصوصی انجام می شد این رویه بر عکس طی شد و عمده سرمایه گذاری مالی این بخش که بر عهده دولت بود بر اساس چاپ پول با کمک بانک مرکزی پیش رفت حالا که پروژه تمام هم
نشده از پول هم خبری نیست تا بتواند پروژه را به اتمام برساند لذا این پارادوکسی است که دولت قبلی پیش روی دولت فعلی قرار داده است و تنها زمانی این مشکل حل خواهد شد که دولت دارای رشد اقتصادی بالا و مازاد شود که در شرایط فعلی رشد اقتصادی بالای 5 درصد را می طلبد در حالی که در حال حاضر دولت میزان رشد اقتصادی را 4 درصد در نیمه نخست سال اعلام کرده است و این رشد در پایان سال کمتراز این میزان خواهد بود ضمن اینکه پایداری رشد بسیار حایز اهمیت است.
سال آینده چطور ایا وضعیت مسکن مهر در سال آینده بهتر نخواهد شد؟
با این وضعیت دولت در سال آینده هم دارای مازاد رشد اقتصادی نخواهد بود تا بتواند در این پروژه توانایی سرمایه گذاری و یا عملکردی موفقیت آمیز داشته باشد.
آیا از محل درآمدهای نفتی و غیر نفتی نمی توان برای اتمام این پروژه سرمایه گذاری کرد؟
با در نظر گرفتن شرایط کنونی و قیمت نفت در بازارهای جهانی بخش نفتی و غیر نفتی آنچنان درآمدی نخواهد داشت تا بتوانند کمک جدی برای اتمام این پروژه باشند.
با این شرایط چه راهکاری برای خروج از این وضعیت می تواند مفید باشد؟
در حال حاضر پروژه ساختمان سازی مهر و نه پروژه مسکن مهر در یک موقعیت بحرانی قرار دارد که بخشی از این بحران، بدلیل سرمایه گذاری های بدون پشتوانه در ساختمان سازی مسکن مهر بود و بخشی دیگر هم متأثر از عوامل بیرونی بوده که باز متأثر از رکود تورمی بوده است. چه بسا در ادامه اگر از برنامه های تعدیل ساختاری در ساخت و ساز و همچنین تعدیل تحریم های بین المللی بهره مند شویم باعث برون رفت اقتصاد ما از این شرایط بحرانی شود چرا که در موقعیت کنونی هیچ اقتصادی نمی تواند از بحران خارج شود.
در مورد مسکن اجتماعی چطور ؟آیا میتوان خانه دار شدن افراد کم درآمد را در این طرح جستجو کرد؟
در پروژه ساختمان مهر دیدیم که بر اساس آمارهایی که از برخی مناطق استان تهران و سایر استانها اعلام شد این طرح نتوانست محل مناسبی برای خانه دار کردن افراد کم درآمد باشد و چه بسا تنها کمتر از 10 درصد از افراد در این طرح خانه دار شدند و مابقی افراد از ثبت نام یا خانه دار شدن باز ماندند. از طرح مسکن اجتماعی نیز بنا به چند دلیل نباید انتظار حرکت جهشی داشت یا حداقل اینکه با شرایط فعلی انتظار آغاز آن را داشت .
یکم: بدلیل اینکه در اجرای این پروژه ها باید نهاد سازی مقدم بر اجرای پروژه باشد که باید توجه داشته باشیم در نهادسازی مسکن مهر که در برزیل انجام شد 3 سال این نهادسازی زمان برد چرا که معمولا نهادسازی های موفق برگرفته از پیوند بخش مسکن با سیاست های کلان است که باید جامع شکل بگیرد و پیگیری شود. در ادامه این نهادسازی نیازمند پیوند بخش مسکن با سیاستهای رفاه اجتماعی است که باز مستلزم بودجه های لازم در این بخش است و این قبیل ساماندهی ها نیز یک شبه انجام نمی شود. در ادامه باید سیاست های مالی بخش مسکن ساماندهی شود که در ایران اتفاقا سیاست های مالی مسکن نابالغ است.
دوم : برای این نهادسازی در بخش مسکن نیازمند توانمندسازی نهادهای مجلس هستیم که این نهادهای محلی از شهرداری ها گرفته تا تعاونی های محلی یا صندوق های پس انداز باید ساماندهی شوندو سپس جریان پروژه مسکن سازی آغاز شود که در حال حاضر این ساماندهی نیازمند زمان است لذا اگر در اجرای این پروژه هم تعجیل شود دچار همان بلای مسکن مهر خواهد شد از طرفی دیگر برای این ساماندهی باید دولت پول و اعتبارات مالی کافی داشته باشد تا صرف هزینه های ساماندهی طرح های قبلی بکند و از فساد و آواره شدن این طرح جلوگیری کند. لذا بنا به دلایل عنوان شده نباید از دولت انتظار داشت که به این سرعت به این
پروژه ورود کند و از اتفاق دوم مسکن مهر باید جلوگیری کرد.