افزایش تعرفه واردات یعنی جهش قیمت خودروهای داخلی
تین نیوز | مؤید حسینی صدر، عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس در واکنش به طرح افزایش ده برابری تعرفه واردات خودرو در گفتوگو با «حملونقل»، ضمن بیان مخالفتش با چنین پیشنهادی توضیح داده که این طرح میتواند جهش بزرگی در قیمت خودروهای داخلی را به دنبال داشته باشد. بدون آنکه کیفیت آنها افزایش پیدا کند.
شما در جریان طرحی که آقای قاضیپور برای افزایش ده درصدی تعرفه واردات خودرو نوشتهاند، قرار دارید؟
بله. البته با خود ایشان درباره طرح صحبت چندانی نکردهام اما طرح را خواندهام و میدانم جزئیات و ابعاد آن چیست و چه اهدافی را دنبال میکند.
قبل از اینکه تحلیل و ارزیابی شما را از طرح بدانیم میخواهم بپرسم که آیا خودتان با چنین طرحی موافق هستید یا خیر؟ مثلا آیا آن را امضا میکنید یا نه؟
من با قاطعیت میگویم که مخالف هستم و اگر در صحن مجلس چنین چیزی مطرح شود، آماده هستم علیه آن هم نطق کنم. چون فکر میکنم هیچ زاویه کارشناسی در این طرح دیده نشده است و ارزیابی خودم این است که فقط برای اقناع افکار عمومی و پاسخگویی فوری به یک مطالبه نوشته شده است.
یعنی میگویید مؤثر نخواهد بود؟
قطعا این طرح تأثیر دارد. اما باید ببینیم تأثیرش مثبت است یا منفی. ما یک سری قوانینی تصویب میکنیم که بیخاصیت هستند. اینها عموما خطری ایجاد نمیکنند و فقط انباشت قوانین در کشور را تشدید میکنند. اما این طرح بیخاصیت نیست. خاصیت دارد اما خاصیت و تأثیرش به شدت منفی خواهد بود.
منفی از چه منظر؟ یعنی فکر میکنید با این طرح چه تحولی در بازار خودرو در داخل کشور ایجاد شود؟
برای پاسخ به این سؤال فرض بگیریم از همین امروز تعرفه خودرو هزار برابر شده است. این یعنی مثلا فلان ماشین 70 میلیونی قیمتش یکباره به مرز 500 میلیون و حتی بیشتر میرسد. حالا برای خودروهای بالای صد میلیون که اکثر خودروهای وارداتی را تشکیل میدهند اوضاع تشدید شدهتر هم خواهد بود. یعنی یک شاسیبلند معمولی با قیمت 120 میلیون تومان امروز، از قیمتهای بالای یک میلیارد سر در میآورد.
اولین نتیجه آنی چنین وضعیتی جهش قیمت خودروهای داخلی خواهد بود. یعنی اگر امروز شما پراید را حدود 20 میلیون میخرید، فردا که تعرفه واردات خودرو 10 برابر شد باید بسیار بیشتر از این 20 میلیون برای یک پراید پول بدهید. حالا قطعا این افزایش به اندازه 10 برابر افزایش تعرفه واردات نیست ولی فرض کنید حتی 50 درصد باشد. یعنی پراید 20 میلیون تومانی بشود 30 میلیون تومان. یا پژو پارس 40 میلیون تومانی بشود 60 میلیون تومان. آیا هدف این طرح این است؟ یعنی اگر افزایش هزار درصدی تعرفه واردات خودرو فقط باعث شود قیمت خودروهای داخلی 50 درصد بالا برود، من میگویم اقتصاد کشور به هم خواهد ریخت.
چه تضمینی وجود دارد که این پیشبینی درست از آب در بیاید؟
قطعا این اتفاق میافتد. الآن که تعرفه واردات حدود 100 درصد است و دست مشتری قدری بازتر است، خدمات و قیمت و کیفیت خودروی ما چگونه است؟ وقتی در همین بازاری که با وجود سطحی حداقلی از رقابت بین خودروهای وارداتی و سازندگان داخلی، تولیدات ما مدام افزایش قیمت دارند در یک بازار کاملا بسته چه اتفاقی خواهد افتاد؟ تعرفه هزار درصد یعنی منع کامل واردات.
ولی این موضع هم هست که به هر حال گروه مشتریان خودروهای وارداتی و تولیدات داخلی کاملا از هم جدا و متعلق به دو قسمت از جامعه هستند و شاید با در نظر گرفتن این موضع قدری مسئله متفاوت شود.
الآن اینگونه است. ولی وقتی تعرفه هزار درصد شود موضوع فرق دارد. کدام ثروتمند در این کشور حاضر است مثلا برای خودرویی که 100 میلیون تومان قیمت دارد، بیش از یک میلیارد تومان پول بدهد؟ به هر حال ثروتمندان هم برای خرج کردن پولشان منطق دارند. امروز اگر فلان بنز یا بی ام دابلیو را یک و نیم میلیارد یا بیشتر میخرند میدانند که دارند بهترین برند را میخرند. فردا اما با چنین طرحی قیمت همان ماشین میشود 15 میلیارد. به همین نسبت فلان شاسیبلند معمولی که الآن صد میلیون است میشود یک میلیارد. بحث این نیست که ثروتمندان برای خرید پول ندارند بلکه بحث این است که آنها
هم محاسبه میکنند که بین هزینههایشان با چیزی که به دست میآورند تناسبی وجود داشته باشد.
پس فکر میکنید چنین طرحی نتواند موفق باشد؟
نه در زمینه کنترل بازار موفق خواهد بود و نه افزایش کیفیت. در زمینه کنترل بازار که یک بازار سراسر انحصار را در اختیار خودروساز داخلی قرار میدهیم که میتواند هر کاری در آن بکند و هر قیمتی را خودش تعیین کند. یعنی همه چیز بازار از صفر تا صد دست خودروساز میرسد. آن هم چه خودروسازی؟ خودروسازی که نشان داده آماده است به هر بهانهای و با هر زمینهای افزایش قیمت دهد و حتی وقتی مشتری برایش کمپین تحریمی تشکیل داده باز هم از لزوم افزایش قیمتها میگوید.
به نظر شما چنین مجموعهای از موقعیت افزایش هزار درصدی تعرفه واردات برای افزایش قیمت استفاده نخواهد کرد؟ نکته بعدی هم که در متن آمده بحث کیفیت است. ببینید اصلا کارشناسان همه متفقالقول هستند که عدم وجود یک بازار رقابتی در داخل و به عبارتی انحصار بازار زمینه اصلی نبود کیفیت در خودروهای داخلی است. یک کشوری مثل کره در یک بازار باز و رقابتی میتواند صنعت خودروسازی خود را ظرف چهار دهه از صفر به سطح اول جهانی برساند.
در ایران اما در همین مدت فقط ما در جا میزنیم یعنی فقط دو دهه از آن را مشغول باز تولید یک محصول درجه چندم کرهای به نام پراید به عنوان پر فروشترین محصول داخلی هستیم. این طرح فقط زمینه انحصار را در داخل افزایش میدهد و هیچ راهکار و کانالی برای افزایش سطح کیفیت خودروها نداشته است. دلیلش هم این است که طرح اصلا و ابداً مراحل کارشناسی را نگذرانده و خط و ربط آن نشان میدهد که چقدر با عجله و بدون دقت نوشته شده است.
بحث کمپین تحریم خودرو چقدر روی این موضوع تأثیرگذار بوده است؟
متأسفانه این کمپین نه در داخل درست تحلیل شد و نه واکنش صحیحی به آن صورت گرفت. این طرح را هم میتوان یکی از همان واکنشهای نادرست به این کمپین دانست. این کمپین پیامهای زیادی داشت. از جمله دو بعد بازار خودرو که یکی مشتری ناراضی داخلی بود و دیگری احتمالا خیز برخی از واردکنندگان و شرکتهای درجه چندم خارجی مثل چینیها برای جا باز کردن در بازار داخل است.
این دست طرحها را متأسفانه بنده پاسخهایی پوپولیستی به این پدیده میدانم و قطعا تلاش میکنم که این طرح و طرحهای مشابه به جایی نرسند. چون قیمت خودروهای داخلی را با یک انفجار بزرگ مواجه میکنند، بدون آنکه تغییری در کیفیت رخ دهد.