۳۰ میلیون دلار درآمد سالانه مغفول مانده بخش گردشگری
تین نیوز | سالیانی زیادی است که گردشگری به دلیل روند رو به افزایش گردش مالی آن و نقشی که در اشتغال و بهبود زیرساختها بازی میکند، به عنوان یک «صنعت» به رسمیت شناخته شد. در آمار سازمان جهانی گردشگری، درآمد مستقیم حاصل از این صنعت در سال گذشته میلادی، حدود یک هزار و ۲۰۰ میلیارد دلار اعلام شده است. این در حالیست که با وجود پتانسیلهای فراوان گردشگری در ایران، برخی از رسانههای ایران چندی پیش سهم این کشور از درآمد گردشگری جهان را حدود نیم درصد گزارش کردند. حال آنکه تاثیر توریسم در امنیت ملی و فواید سیاسی آن کمتر از دستاوردهای دیگر نیست،
بنابراین لوازم این امر را باید به درستی طراحی و از ابتکارات برای استفاده از ظرفیتهای فرهنگی بهره برد و به عموم مردم برای تعامل مناسب با گردشگران آموزش داد.
سهم ترکیه و بیسهمی ایران
دو کشور همسایه ایران و ترکیه، در جذب گردشگران وضعیتی کاملا متفاوت دارند. ترکیه از این صنعت درآمد سرشاری دارد و به مقصد نخست گردشگران ایرانی تبدیل شده است، اما سهم ایران از گردشگری جهان کمتر از نیم درصد است. بیش از ۱۵۰ کشور عضو سازمان جهانی گردشگری سازمان ملل متحد هستند؛ گرچه سهم همه کشورها از این صنعت پردرآمد یکسان نیست . مقایسه گردشگری در دو کشور ایران و ترکیه، که تقریبا جمعیتی برابر دارند و به لحاظ فرهنگی و جغرافیایی بیشباهت نیستند، تفاوتها را آشکارتر میکند. امین عارفنیا، رئیس مرکز روابط عمومی و اطلاعرسانی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و
گردشگری، میگوید: براساس آمار در سال 2013 بالغ بر یک میلیارد و 188 میلیون نفر گردشگر در جهان جابهجا شدهاند که سهم ایران از این میزان بسیار ناچیز بوده است و درآمد ترکیه از گردشگری در سال ۲۰۱۳ را ۳۲ میلیارد دلار و سهم ایران از این بازار را بسیار ناچیز عنوان میکند. وی با اشاره به ظرفیتهای گردشگری ایران، لزوم برنامهریزی دقیق برای بهرهبردن از این ظرفیت را یادآور میشود که در سرزمینی با بیش از 31 هزار اثر و جاذبههای تاریخی، فرهنگی و قرار گرفتن در فهرست 10 کشور برتر جهان از این لحاظ، باید در حوزه اطلاعرسانی و ارتباطات بسیار وسیعتر
کار کرد. رئیس روابط عمومی سازمان میراث فرهنگی معتقد است با روی کار آمدن دولت تدبیر و امید تحول عظیمی در حوزه تبلیغات و گردشگری کشور بهوجود آمده است و شاهد حضور بیش از 130 گروه مستندساز از شبکههای مختلف تلویزیونی، روزنامهای معتبر بینالمللی در کشور هستیم که برای تهیه گزارش از داشتههای گردشگری به ایران سفر کردهاند.
ترکیه هفتمین مقصد سفر گردشگران
سازمان جهانی گردشگری در یکی از تازهترین گزارشهای خود اعلام کرد شمار گردشگران در نیمه نخست سال جاری میلادی ۵۱۷ میلیون نفر بوده و نسبت به مدت مشابه در سال پیش، نزدیک به پنج درصد افزایش داشته است. این سازمان پیشبینی میکند روند رو به رشد گردشگری همچنان ادامه یابد و شمار گردشگران به رغم نوسان در کشورهای مختلف، هر سال به طور متوسط حدود چهار درصد افزایش یابد. در سال گذشته، به دلیل ناآرامیها در خاورمیانه، تعداد گردشگرانی که به این منطقه سفر کردهاند، چهار درصد کاهش داشته است. از سوی دیگر، در همین زمان ترکیه موفق شده با جذب ۳۶ میلیون گردشگر در جایگاه
هفتمین مقصد سفر گردشگران جهان قرار گیرد. در رسانههای ایران درباره درآمد ترکیه از گردشگری رقمهای متفاوتی منتشر شده است. مطابق آمار سازمان جهانی گردشگری این کشور در سال گذشته ۲۶ میلیارد دلار از این محل درآمد کسب کرده است. متوسط درآمد مستقیم کشورها به ازای هر گردشگر، حدود هزار دلار برآورد میشود، اما این میزان در کشورهای مختلف به نسبت هزینهها میتواند کمتر یا بیشتر باشد. در سال ۲۰۱۳، آلمان از ۳۰ میلیون گردشگری که از این کشور بازدید کردند، ۳۸ میلیارد دلار درآمد داشته و از این لحاظ چهار پله بالاتر از ترکیه قرار میگیرد.
رشد 200درصدی گردشگری
در این رابطه امیر کرم زاده معاون توسعه و سرمایهگذاری شرکت توسعه ایرانگردی و جهانگردی، به آرمان گفت: خوشبختانه در 6 ماهه اول سال 93 آمار گردشگر خروجی ما مثبت شده است. تقریبا 04/1 افزایش ورودی داشتی؛ یعنی حدود 5 میلیون نفری که از کشور خارج شدند به همان تعداد گردشگر خارجی وارد کشور شدند؛ یعنی چیزی حدود 170 هزار نفر،که روند ورودی گردشگران را مثبت اعلام شده است. البته ورودی گردشگران عمدتا در بخش گردشگری مذهبی بوده است؛ که بیشترین درصد را به خود اختصاص داده است. تقریبا چیزی حدود 5/4 میلیارد دلار درآمدزایی در این بخش داشتیم. به طور کل شاهد رشد 200درصدی گردشگری
نسبت به سال 92 هستیم. که یقینا این رشد به اتخاذ سیاستهای دولت تدبیر و امید برمیگردد. به عنوان کارشناس باید عرض کنم که فعالیت خاصی برای جذب گردشگران صورت نگرفته است. اما با توجه ایجاد امنیت و آرامش بعد از انتخابات در کشور، بر افکار عمومی دنیا تاثیر گذاشته است و میزان ورودی گردشگران خارجی به کشورمان افزایش یافته است. درحال حاضر اگر بحث روادید و بحثهای دیگری که برای ورود گردشگران خارجی وجود دارد، برطرف شود؛ قطعا گردشگران بیشتری به کشور ما سفر خواهند کرد.
مشکلات زیرساختی
وی در ادامه یکی از مشکلات در عرصه گردشگری در کشور را ضعف زیرساختها عنوان کرد و بیان داشت: البته یکی از مشکلات ما در این حوزه ضعف هتلداری در کشور است که هتل به میزان کافی در کشور وجود ندارد. بهعنوان نمونه در شیراز ظرفیت برای اسکان 5 هزار نفر وجود دارد. اگر قرار باشد، این تعداد به 10 هزار برسد؛ مکان یا هتل استاندارد یا مجموعه اقامتی مناسب برای اسکان وجود ندارد. اگر بتوانیم تا پایان برنامه پنجم هتلهای اقامتی کشور را افزایش دهیم؛ آمار گردشگری افزایش خواهد یافت. به عنوان نمونه زمانی ما به گردشگران خارجی اعلام میکنیم که هتل موردنظر برای اسکان 3
ستاره است، سفرش را لغو میکند. یکی از عمدهترین ضعفهای ما مشکل زیرساختها است. خیلی از هتلهایی که در کشور ایجاد میشود، تنها اسم 5 ستارهبودن را یدک میکشند و توانایی
خدماتدهی حتی هتلهای 3 ستاره را ندارد. باید زیرساختهای گردشگری را با کمک بخش خصوصی ارتقا دهیم و بانکها باید به این بخش کمک کنند.
گردشگری مثل چاه نفت عمل میکند
معاون توسعه و سرمایهگذاری شرکت توسعه ایرانگردی و جهانگردی در ادامه افزود: گردشگری میتواند یکی از بخشهای درآمدزا برای کشور باشد و مثل چاه نفت عمل میکند؛ یعنی فردی که در این بخش به فعالیت میپردازد به ثروتی انبوه دست یابد. اما اگر این فعالیت بدون مقدمه و مطالعه انجام شود، ممکن است منجر به ورشکستگی فرد یا بخش خصوصی شود. اگر با عرصه گردشگری با همکاری دستگاههای اجرایی مختلف مثل وزارت بهداشت، وزارت کشور، نیروی انتظامی و غیره به صورت تخصصی و عملی برخورد شود، خیلی راحت میتوانیم به آنچه در برنامه پنجم توسعه
پیش بینی شده ؛ یعنی جذب 20 میلیون گردشگر در افق 1404 دست یابیم. به نظر میرسد با توجه به اینکه یکی از وعدههای دولت توسعه گردشگری است، باید منابع بیشتری در این بخش اختصاص یابد و هزینه شود. چراکه ایران کشوری 4 فصل است و خیلی از گردشگران علاقهمند هستند از شرایط آب و هوایی که در کشور ما وجود دارد، بهرهمند شوند.
30 میلیون دلار درآمد سالانه مغفول مانده بخش گردشگری
کرمزاده در پاسخ به این سوال که آیا در زمینه جذب سرمایهگذار خارجی و داخلی در عرصه گردشگری موفقیتهای داشتهایم یا خیر؛ به آرمان گفت: خوشبختانه در حوزه جذب سرمایهگذار در بخش گردشگری شاهد تمایل کشورهای عربی و اروپایی برای سرمایهگذاری در ایران هستیم. همچنین با توجه به اینکه درحال حاضر بخش مسکن کشور دچار رکود شده است، سرمایهگذاران بیشتر تمایل دارند، در بخش گردشگری و ساخت هتل فعالیت داشته باشند. درحال حاضر نیز ما به دنبال گرفتن نمایندگی هتلها در استانهای برخوردار هستیم که در دنیا برند هستند. یکی از مشکلات در
بخش گردشگری، گاها به ضعف برنامهریزیها برمیگردد. چراکه سرمایهگذاری در مکانها و استانهای انجام میشود که مزیت اقتصادی چندانی برای کشور ندارند. لذا این مسئله به گردشگری ما لطمه میزند. به عنوان نمونه در استان مازندران یک هتل 5 ستاره خوب نداریم، اما این در حالی است که در استانی که ظرفیت گردشگری وجود ندارد یا ظرفیت خیلی پایین است، اقدام به سرمایهگذاری میکنیم. بنابراین با وجود چنین شرایطی برنامهای باید نوشته شود که قابلیت اجرایی داشته باشد و مناطق برخودار را تکمیل کنیم. اگر برنامههای گردشگری
به درستی اجرایی شود؛ در بخش گردشگری مبلغی حدود 25 تا 30 میلیارد دلار درآمد سالانه خواهیم داشت که به نوعی مورد غفلت واقع شده است. در حال حاضر بیشترین خروجی گردشگری از ایران به سمت کشورهای عراق و ترکیه بوده است و در مقابل بیشترین بازدید گردشگران خارجی از تخت جمشید ایران بوده است. با وجود چنین آمارهایی باید برای سرمایهگذاری داخلی و خارجی برنامهریزی داشته باشیم. خوشبختانه حوزه فایناس و همچنین صندوق توسعه ملی در حوزه گردشگری فعال شده است و این ظرفیتی است که بخش خصوصی باید به نحو مطلوب از آن استفاده کند. البته هر بخش خصوصی قادر نیست که در
عرصه گردشگری فعالیت کند، بلکه باید هم توان مالی و هم تیم مشاوره اقتصادی قوی داشته باشد که در کوتاهترین زمان بتوانند سرمایهگذاری و پروژهها را به بهرهبرداری برسانند.