◄ راه آهن قزاقستان در افغانستان؛ تهدیدی برای کریدور ترانزیتی ایران و ضرورت اقدام راهبردی
قزاقستان با طرح احداث خط آهن در افغانستان با استاندارد ریلی عریض آسیای میانه، گامی راهبردی در جهت حفظ جایگاه خود در کریدور ترانزیتی شرق به غرب برداشته است
قزاقستان با طرح احداث خط آهن در افغانستان با استاندارد ریلی عریض آسیای میانه، گامی راهبردی در جهت حفظ جایگاه خود در کریدور ترانزیتی شرق به غرب برداشته است. به گزارش تین نیوز، این اقدام، در صورت تحقق، می تواند پیامدهای اقتصادی و ژئوپلیتیکی قابل توجهی برای منطقه، به ویژه ایران، به همراه داشته باشد.
کارشناسان ترانزیت، هدف اصلی قزاقستان از این پروژه را، جلوگیری از اتصال مستقیم مسیرهای ریلی استاندارد ایران به آسیای میانه و سپس چین دانسته اند.
در حال حاضر، قزاقستان یکی از بازیگران کلیدی در کریدور ترانزیت بین المللی شرق به غرب محسوب می شود و درآمدهای قابل توجهی از این مسیر کسب می کند. اتصال ریلی ایران به افغانستان (مزارشریف) و سپس به چین از طریق استانداردهای ریلی سازگار با ایران و اروپا، می تواند قزاقستان را از این محوریت حذف کرده و میلیاردها دلار درآمد ترانزیتی این کشور را به مخاطره اندازد. استفاده از استاندارد عریض ریلی آسیای میانه در افغانستان، عملا اتصال مستقیم ریل ایران با عرض استاندارد اروپایی/چینی را دشوار و پرهزینه خواهد کرد.
به گفته کارشناسان، در برابر این تحول، ایران باید هرچه سریعتر نسبت به تسریع در احداث خط آهن هرات به مزارشریف اقدام نماید. این پروژه، که حلقه اتصال مهمی در کریدورهای تجاری منطقه ای است، باید با رعایت استانداردهای ریلی سازگار با ایران و چین (و اروپا) اجرا شود. این اقدام نه تنها از انزوای ترانزیتی ایران جلوگیری می کند، بلکه فرصتی برای تقویت روابط اقتصادی با افغانستان و بهره برداری از منابع معدنی این کشور از طریق تهاتر فراهم می آورد.
کارشناسان تاکید می کنند: انتخاب استاندارد صحیح عرض ریلی در افغانستان، کلید اصلی موفقیت در اتصال شبکه های حمل و نقل منطقه ای است. همسوسازی استاندارد ریلی ایران با چین و اروپا، امکان حمل و نقل روان کالا بدون نیاز به تعویض واگن یا بارگیری مجدد را فراهم می آورد که این امر هزینه ها را کاهش و سرعت ترانزیت را افزایش می دهد. فشار بر طالبان برای پذیرش استانداردهای مشترک، اقدامی حیاتی برای تضمین منافع بلندمدت ایران در این رقابت ترانزیتی است.
بی توجهی ایران در این زمینه، به معنای واگذاری فرصت های اقتصادی و ژئوپلیتیکی ارزشمند به رقبای منطقه ای و تضعیف نقش ایران در آینده حمل و نقل بین المللی خواهد بود.