فرسودگی ناوگان و ضعف زیرساخت‌ها؛ چالش‌ های اصلی حمل کالاهای اساسی

حمل ونقل کالاهای اساسی به عنوان یکی از ارکان حیاتی زنجیره تأمین، نقشی کلیدی در تأمین امنیت غذایی، ثبات اقتصادی و ارتقای رفاه اجتماعی ایفا می کند. با این حال، فرآیند جابه جایی این کالاها همواره با چالش هایی همراه است که می تواند به افزایش هزینه ها، تأخیر در توزیع و در نهایت بروز کمبود در بازار منجر شود. از این رو، شناسایی دقیق این چالش ها و مدیریت مؤثر آن ها، گامی ضروری در مسیر بهبود عملکرد شبکه توزیع و تضمین دسترسی پایدار جامعه به کالاهای ضروری به شمار می رود.

 به گزارش تین نیوز،  محمدعلی مقدسی، کارشناس بازاریابی و ارتباطات در صنعت لجستیک، در گفت وگو با نشریه نگاشته با اشاره به مهم ترین چالش های حمل کالاهای اساسی در کشور گفت: اگر بخواهیم واقع بینانه به موضوع نگاه کنیم، چالش اصلی امروز ترکیبی از فرسودگی ناوگان، محدودیت های زیرساختی و نبود Aثبات در تصمیم گیری هاست. بخشی از شبکه حمل ونقل کشور متناسب با حجم تقاضای فعلی توسعه نیافته و همین مسئله باعث افزایش زمان و هزینه جابه جایی کالا شده است؛ موضوعی که اثر مستقیم آن را بازار و مصرف کننده نهایی احساس می کنند.

وی در ادامه، با اشاره به وضعیت فرسودگی ناوگان حمل ونقل زمینی اظهار کرد: میانگین عمر ناوگان جاده ای کشور بالاست و این مسئله پیامدهای خود را در قالب کاهش بهره وری، افزایش مصرف سوخت و بالا رفتن هزینه های نگهداشت نشان می دهد. هرچند در سال های اخیر اقداماتی برای نوسازی ناوگان انجام شده است؛ از جمله واردات محدود ناوگان استاندارد و اجرای برخی طرح های حمایتی، اما واقعیت این است که این اقدامات هنوز فاصله قابل توجهی با نیاز واقعی صنعت دارند و مستلزم برنامه ریزی جدی تر و منسجم تری هستند.

کند شدن روند نوسازی ناوگان حمل بر اثر تحریم ها

مقدسی در پاسخ به این پرسش که تحریم ها چه تأثیری بر صنعت حمل ونقل کالا گذاشته اند، گفت: تحریم ها هزینه های این صنعت را به طور محسوسی افزایش داده اند؛ از دشواری در تأمین قطعات و تجهیزات گرفته تا محدودیت های بانکی و بیمه ای. این شرایط روند نوسازی ناوگان و بهره گیری از فناوری های روز را کند کرده است. با این حال، فعالان حوزه لجستیک تلاش کرده اند با مدیریت شرایط و استفاده از مسیرهای جایگزین، جریان حمل کالاهای اساسی را تا حد امکان پایدار نگه دارند.

وی در ادامه به نقش کلیدی زنجیره تأمین در تأمین امنیت غذایی کشور اشاره کرد و افزود: امنیت غذایی صرفاً به میزان تولید وابسته نیست، بلکه کارآمدی زنجیره تأمین نقش تعیین کننده ای در این حوزه دارد. اگر فرآیند حمل ونقل و توزیع به درستی انجام نشود، حتی در صورت وجود کالا، بازار با کمبود و نوسان قیمت مواجه خواهد شد. یک زنجیره تأمین کارآمد می تواند ضایعات را کاهش دهد، ثبات بازار را حفظ کند و دسترسی پایدار مردم به کالاهای اساسی را تضمین کند.

به گفته مقدسی، تمرکز اصلی سیاست گذاران و فعالان صنعت باید بر نوسازی ناوگان، تقویت حمل ونقل ریلی، دیجیتالی سازی فرایندهای لجستیکی و افزایش همکاری واقعی میان دولت و بخش خصوصی قرار گیرد. وی تأکید کرد: پایداری زنجیره تأمین و امنیت غذایی کشور، بیش از هر چیز، به تصمیم هایی وابسته است که امروز در حوزه لجستیک اتخاذ می شود.