◄ بازخوانی مدیریت ایران ایر؛ برنامه های طاهر عبدالحی در برابر بحران ها رنگ باخت
علی ایوبی نژاد از تغییر رویکرد طاهر عبدالحی از برنامه ریزی واقع بینانه به روایت مداوم مشکلات می گوید؛ روایتی که در آن، بحران های تاریخی ایران ایر و عدم تحقق وعده های عملیاتی، جایگزین مدیریت فعال برای خروج از بن بست شده است.
وقتی کاپیتان طاهر عبدالحی سکان هدایت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران را به دست گرفت، خیلی ها در بدنه صنعت هوانوردی دلخوش بودند که شاید حضور یک خلبان باسابقه و آشنا به درد سیستم، بتواند گرهی از کلاف درهم پیچیده ایران ایر باز کند.
او در روزهای نخست، خلاف برخی پیشینیانش، سراغ طرح های خیالی یا وعده های عجیب و غریب نرفت. حرف هایش بوی برنامه ریزی واقع بینانه می داد؛ از حفظ صندلی های بین المللی و بازگرداندن پروازها به شرق آسیا گرفته تا ساماندهی هزینه های ناوگان ATR، مخالفت سرسختانه با واگذاری بخش های حیاتی هما و ارتقای ایمنی بدون تعارف های معمول. اما مرور آنچه در این مدت گذشته و به ویژه تغییر لحنی که در مصاحبه های اخیر او به چشم می خورد، تصویر دیگری را پیش روی ما می گذارد. روایتی که در آن، آن برنامه های اولیه آرام آرام به فراموشی سپرده شده و جای خود را به یک «روایت سوزناک و مداوم از مشکلات گذشته» داده است.
اگر منصفانه به کارنامه عملیاتی نگاه کنیم، حوزه هایی که قرار بود نقطه اتکای این دوره مدیریتی باشند، تقریباً در حالت تعلیق باقی مانده اند. بازگشت به مسیرهای منطقه ای پربازده مثل شرق آسیا در حد یک حرف باقی ماند و حتی حفظ مسیرهای پرتردد قبلی هم بارها دستخوش بحران شد؛ تا جایی که ماجرای بدهی های معوق به فرودگاه های خارجی نظیر استانبول، تا مرز ایجاد اخلال جدی پیش رفت.
از سوی دیگر، تعیین تکلیف پروازهای کم بازده ATR و تعادل بخشی میان درآمد و هزینه آنها نیز به سرانجام مشخصی نرسید و این هواپیماها همچنان بخش عمده ای از هزینه های جاری را بدون بازدهی متناسب بر دوش شرکت بار می کنند.
حتی در حوزه اصلاح ساختار عریض و طویل نیروی انسانی که همواره از آن به عنوان یکی از گلوگاه های اصلی هما یاد می شود، اقدام ملموسی صورت نگرفت.با این حال، آنچه بیش از زمین ماندن این برنامه ها جلب توجه می کند، «تغییر فاز رسانه ای» شخص مدیرعامل است.
عبدالحی در گفت و گوهای اخیر خود، رفتاری شبیه به یک ناظر یا تحلیل گر بیرونی پیدا کرده است. او در مصاحبه های تازه، به جای ارائه گزارش از قدم های برداشته شده یا توضیح درباره دلایل عدم تحقق برنامه هایش، بیشتر وقت گفت و گو را صرف ردیف کردن مشکلات، توصیف وضعیت بحرانی هما و ارجاع همه چیز به ارثیه های شوم گذشته می کند.
استفاده از تعابیر تند و ناامید کننده ای مانند سرطانی شدن مشکلات شرکت، اشاره صریح به نداشتن خلبان، ناهمخوانی ۹ هزار نیروی انسانی با تعداد اندک هواپیماهای فعال و زمین گیری بخش عمده ای از ناوگان، اگرچه واقعیت های عریان این مجموعه است، اما طرح مدام آنها از زبان نفر اول سازمان، بیشتر نشان دهنده بن بست و انفعال است تا مدیریت بحران. مخاطب وقتی پای مصاحبه های اخیر او می نشیند، کمتر اثری از یک «نقشه راه برای خروج از وضعیت موجود» می بیند؛ انگار تمام تلاش رسانه ای مدیریت جدید معطوف به این شده که از پیش، هرگونه انتظاری را برای بهبود اوضاع ابطال کند و نشان دهد که دست ها به نشانه تسلیم بالا رفته است.
نشستن بر صندلی مدیریت ایران ایر بدون شک مواجهه با ترکیبی پیچیده از تحریم، فرسودگی و بدهی های تاریخی است و کسی انتظار معجزه یک شبه ندارد. اما فرق است میان مدیری که مسئولیتِ شانه خالی نکردن از بار مشکلات را می پذیرد با مدیری که پشت دیوار مصائب گذشته سنگر می گیرد.
هما امروز پیش از آنکه به بازخوانی چندباره آلامش نیاز داشته باشد، نیازمند تصمیم های شفاف، پاسخگویی در قبال صحبت های اولیه و ارائه گزارشی روشن از کارهای انجام شده یا انجام نشده است. خروج از این موضع انفعالی شاید اولین قدم برای بازیابی اعتباری باشد که سال هاست دستخوش فرسایش شده است.
