◄ حمل و نقل جاده ای و ظرفیت های توسعه لجستیک مرزی / توسعه زنجیره تامین از طریق تقویت شبکه حمل و نقل
تقویت شبکه حمل و نقل جاده ای و توسعه لجستیک مرزی، کلید اصلی بهبود زنجیره تامین و افزایش درآمدهای ارزی است. ارتقای زیرساخت های ترانزیتی و مدیریت کارآمد پایانه های مرزی، ضمن کاهش هزینه های لجستیکی، موجب افزایش رقابت پذیری تولیدات داخلی در بازارهای جهانی می شود.
حمل و نقل جاده ای یکی از ارکان زیربنایی اقتصاد هر کشور است و در ایران با توجه به وسعت جغرافیایی، پراکندگی مراکز تولید و شمار بالای پایانه های مرزی، جایگاه ویژه ای دارد.
به گزارش تین نیوز، هر زنجیره تامین برای رسیدن محصول از تولید به بازار مصرف، به شبکه حمل و نقل نیاز دارد. در ایران با توجه به پراکندگی مراکز تولید و پایانه های مرزی، بخش قابل توجهی از این جابجایی بر عهده حمل و نقل جاده ای است، زیرا جاده در طول سالیان انعطاف در مسیر و پوشش مناطق فاقد ریل یا بندر را فراهم ساخته و نقش تعیین کننده ای در کاهش هزینه های لجستیکی و افزایش رقابت پذیری تولید ملی ایفا کرده است.
با توجه به این که هرچه حمل کالا سریع تر، ایمن تر و کم هزینه تر انجام شود، قیمت تمام شده محصولات پایین تر می آید و امکان عرضه آن در بازارهای داخلی و صادراتی بیشتر می شود کیفیت شبکه جاده ای و کارآمدی ناوگان، متغیری تعیین کننده در رشد اقتصادی به شمار می رود.
ترانزیت جاده ای؛ ارزش افزوده و درآمدهای ارزی
موقعیت راهبردی ایران در چهارراه کریدورهای بین المللی (محورهای اتصال اروپا، آسیای مرکزی، قفقاز و جنوب آسیا)، مزیت های مناسبی برای توسعه مناطق مرزی فراهم کرده به طوری که صنعت حمل و نقل جاده ای را می توان یکی از زمینه های اشتغال زایی در مناطق کم برخوردار و مرزی دانست. چرا که پایانه های مرزی اغلب در مناطقی قرار گرفته اند که گزینه های شغلی محدودی دارند و افزایش تردد ناوگان در این پایانه ها، به ایجاد درآمد و رونق کسب و کارهای محلی منجر می شود.در واقع می توان گفت فعالیت رانندگان، شرکت های حمل، گمرکات، تعمیرگاه ها و مراکز پشتیبانی، چرخ اقتصاد محلی را در این مناطق به حرکت درمی آورد.
آمارهای هفت ماهه نوردوز؛ گواهی بر ظرفیت های منطقه ای
بر اساس داده های رسمی اداره کل راهداری و حمل و نقل جاده ای آذربایجان شرقی، پایانه مرزی نوردوز (در مرز مشترک با جمهوری ارمنستان) طی هفت ماهه سال ۱۴۰۵، کانون چشمگیری از تبادل تجاری و مسافری بوده است.
به گزارش روابط عمومی سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای، عبدالحسین علی اکبری، مدیرکل راهداری و حمل و نقل جاده ای آذربایجان شرقی، با اعلام تردد ۸۲ هزار و ۶۲۴ دستگاه وسائط نقلیه سنگین باری در این بازه زمانی تصریح کرد: بیش از ۴۳ هزار و ۴۰۰ دستگاه از این ناوگان را خودروهای خارجی و مابقی را ناوگان ایرانی تشکیل داده اند.
بر اساس این گزارش، در مدت یاد شده مجموع تناژ واردات، صادرات و ترانزیت ورودی و خروجی از پایانه نوردوز از مرز یک میلیون و ۴۳ هزار تن فراتر رفته است. همچنین در بخش مسافری و حمل و نقل عمومی بین المللی، تردد ۲۲۶ هزار و ۹۰۰ مسافر داخلی و خارجی به همراه ۳ هزار و ۷۶۶ دستگاه اتوبوس ایرانی ثبت شده است که نشان می دهد پایانه های مرزی، علاوه بر کارکرد ترانزیت کالا، نقش حیاتی در توسعه دیپلماسی مسافری و پویایی اقتصادی مرزها دارند.
داده های آماری پایانه نوردوز نشان دهنده ظرفیت بالای کریدورهای شمال جنوب و قفقاز است؛ با این وجود، حفظ و ارتقای جذابیت مسیرهای ترانزیت ایران مشروط به رفع موانع ساختاری است. فرسودگی بخشی از ناوگان باری، نامتوازن بودن کیفیت روکش و ایمنی برخی محورهای مواصلاتی، هزینه های سربار لجستیکی و طولانی بودن تشریفات مرزی، از جمله چالش هایی است که نیازمند مداخله سیاستی و نوسازی زیرساخت هاست. بهره برداری حداکثری از پتانسیل ترانزیتی کشور، در گروی تسهیل فرآیندهای مرزی، توسعه ناوگان مدرن و سرمایه گذاری هدفمند در کریدورهای ترابری است.