حملونقل، نیازمند سرمایهگذاری ۵۷ هزار میلیارد تومانی
تین نیوز | ۲۷۲ طرح حملونقلی اکنون در وزارت راه و شهرسازی در دست اقدام است که در این میان ۱۶۶ طرح، پیشرفت فیزیکی کمتر از ۵۰ درصد و ۶۰ درصد پیشرفت بین ۵۰ تا ۸۰ درصد دارد.
به گفته معاون وزارت راه و شهرسازی تنها با تکیه بر ۱۲ هزار میلیارد تومان اعتباری که قرار است در سال جاری به وزارت راه و شهرسازی داده شود، نمیتوان این پروژهها را تکمیل کرد. پروژههایی که در مجموع نیازمند بیش از ۵۷ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری است. به گفته وی، سهم ۱۷درصدی بخش خصوصی در سرمایهگذاریهای حوزه راه و حملونقل نشان میدهد این حوزه در جذب بخش خصوصی ناکام بوده است.
این سخن معاون برنامهریزی و اقتصاد حملونقل وزیر راه و شهرسازی در نشستی بود که برای بررسی فرصتهای سرمایهگذاری در حوزه راه و حملونقل و با هدف خبررسانی درباره همایشی به همین نام، روز گذشته در ساختمان وزارت راه و شهرسازی برگزار شد.
امیر امینی در این نشست، با اشاره به سهم ۴۰ درصدی حملونقل و مسکن در زندگی مردم، حملونقل پایدار را نیازمند داشتن ۳ ویژگی پاک بودن، ایمنی و یکپارچگی دانست و اظهار کرد: اگرچه رویکرد وزارت راه و شهرسازی این است که حوزه برنامهریزی، یک تسری کلان به مسکن نیز داشته باشد اما در ساختار فعلی، مسکن هنوز به طور جدی وارد این معاونت نشده است.
امینی افزود: از نظر زیرساختهای حملونقلی در دوران بعد از انقلاب، تلاشهای زیادی کردیم که حاصل آن زیرساختهایی است که از نظر رتبهبندی بینالمللی جایگاه مناسبی دارد. البته از نظر عملکردی شاید جایگاه مناسبی نداشته باشیم که مهمترین علت آن، نبود هماهنگی بیندستگاهی است.
در دهه گذشته، حدود ۴۵ هزار میلیارد تومان در حوزه حملونقل کشور سرمایهگذاری شده که سهم بخش خصوصی از این رقم، حدود ۱۷ درصد است. به گفته معاون برنامهریزی و اقتصاد حملونقل وزیر راه و شهرسازی، این را نشان میدهد که وزارت راه و شهرسازی در جذب سرمایههای خارجی موفق عمل نکرده است.
این در حالی است که بیش از ۵۷ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری در حملونقل و زیرساختهای ایران لازم است. آنطور که امینی توضیح داد، از ۴۵ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری انجام شده در دهه گذشته در حوزه راه و حملونقل، ۵۱ درصد توسط منابع عمومی، ۱۸ درصد توسط منابع داخلی سازمان و شرکتهای تابع وزارت راه و شهرسازی، ۱۷ درصد توسط بخش خصوصی و ۱۴ درصد از محل اوراق مشارکت و اوراق بدهی تامین شده است. وی اضافه کرد: در مجموع ۵۷هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری نیاز داریم که برای تامین آن نیازمند جذب بخش خصوصی هستیم.
وی با اشاره به برگزاری همایش بینالمللی معرفی فرصتهای سرمایهگذاری در حملونقل، مسکن و شهرسازی در روزهای ۱۱ و ۱۲ مهر امسال در تهران اظهار کرد: تاکنون ۹۸ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان بسته سرمایهگذاری در قالب ۱۱۸ پروژه به این همایش پیشنهاد شده است که از این رقم حدود ۲۵ هزار میلیارد تومان در حوزه زیرساخت بوده و توسط شرکت ساخت و توسعه زیربناهای کشور ارائه شده است.
همچنین بسته سرمایهگذاری ۱۲هزار میلیارد تومانی در حوزه ریلی، ۱۰ هزار میلیارد تومانی توسط شرکت هواپیمای جمهوری اسلامی ایران، ۲۰ هزار میلیارد تومانی شرکت عمران شهرهای جدید و ۱۵۰۰ میلیارد تومانی توسط سازمان بنادر و دریانوردی به این همایش پیشنهاد داده شده است. سازمان ملی زمین و مسکن نیز بسته ۳۷۰۰ میلیارد تومانی و شرکت عمران بهسازی شهری بسته۷۰۰ میلیارد تومانی به همایش ارائه داده است.
به گفته امینی در حال حاضر ۲۷۲ طرح حملونقلی در وزارت راه و شهرسازی موجود است که از این تعداد ۱۶۶ طرح، پیشرفت فیزیکی کمتر از ۵۰ درصد دارد. ۲۸ هزار کیلومتر انواع راه و ریل جزو این پروژههاست و برای اتمام آنها، ۱۰۴ هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز است. از سوی دیگر حدود ۱۰هزار کیلومتر پروژه در قالب ۶۰ طرح پیشرفت فیزیکی بین ۵۰ تا ۸۰ درصد دارد که نیازمند بیش از ۱۲ هزار میلیارد تومان اعتبار است. وی اضافه کرد: برای طرحهای دارای بیش از ۸۰درصد پیشرفت فیزیکی که شامل ۳۵ طرح و افزونبر ۹ هزار کیلومتر است، ۳۴۰۰ میلیارد تومان پول نیاز داریم. این حجم زیاد پول
نیازمند رویکرد جدید به سرمایهگذاری است.
۱۵۲ فروند هواپیمای فعال در ناوگان
وارد کردن یک هواپیمای مناسب برای ایران به ویژه در پروازهای خارجی، بین ۱۰۰ تا ۱۵۰ میلیون دلار سرمایهگذاری نیاز دارد. امینی در بخشی از نشست با خبرنگاران، با بیان این مطلب در پاسخ به سوال صمت درباره سرمایهگذاری لازم در حوزه هوایی اظهار کرد: در ماههای اخیر ۱۱ فروند هواپیمای جدید وارد کشور شد که با احتساب آنها، اکنون حدود ۱۵۲ فروند هواپیمای فعال داریم که این رقم باید تا سال ۱۴۰۴ به ۲۹۴ فروند برسد.
معاون وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: هواپیمای تابان در حال وارد کردن ۳ فروند هواپیماست.
ایرلاینهای دیگر نیز برنامههایی در این زمینه دارند که برای این کار، روشهایی با همکاری صندوق توسعه ملی پیشبینی شده است و اساسنامهای نیز داریم اما مسیر پرفراز و نشیبی پیشروی ایرلاینها در مسیر وارد کردن هواپیما وجود دارد. به گفته وی، حدود ۴ هزار میلیارد تومان توسط شرکت فرودگاهها برای سرمایهگذاری در توسعه عوامل پروازی درنظر گرفته شده است.
ایجاد ۱۰ کریدور توسعه در کشور
وی با بیان اینکه تقریبا هیچ یک از طرحهای وزارت راه و شهرسازی متوقف نشده است، اظهار کرد: در بخش حملونقل طرحهایی با پیشرفت کمتر از ۲۰ درصد، بین ۲۰ تا ۵۰ درصد و ۸۰ درصد به بالا تقسیمبندی شده است. در رابطه با پروژههای زیر ۲۰ درصد پیشرفت فیزیکی در قانون بودجه اعتباری برای آنها دیده نشده تا مطالعات تکمیل شود. به گفته او، این پروژهها سرعت پایینی دارند و تامین مالی مقداری بر پروژهها فشار آورده است، برای همین تلاش شده تا پروژهها اولویتبندی شوند.
امینی اضافه کرد: امسال کشور بر اساس چند ضابطه از جمله تجاریسازی، به ۱۰ کریدور توسعهای تقسیم شد. این ضابطهها از طرح جامع حملونقل گرفته شدهاند و بر اساس این ضوابط ما باید در اقتصاد منطقه نقش داشته باشیم. احداث بنادر خشک، پارکهای لجستیک و مدنظر داشتن گرههای حملونقلی نیز در ایجاد این کریدورها مدنظر بوده است.
معاون برنامهریزی و اقتصاد حملونقل وزیر راه و شهرسازی معتقد است در حال حاضر چند گره ترافیکی در کشور وجود دارد، وی در این باره گفت: از جمله محدوده استان قم یک گره بسیار مهم حملونقلی است که اثرات آن به البرز و گرمسار و مازندران هم کشیده میشود. این استان به ۱۰ استان دیگر خدماتی میدهد که در قم تاثیر ندارد. یک گره بزرگ دیگر نیز در همدان است.
صدور مجوز ۱۰۲ میلیارد تومان سرمایهگذاری برای ناوگان ریل و جادهای
امینی در پاسخ به پرسشی درباره توقف عملیات ساخت راهآهن غرب گفت: راهآهن غرب متوقف نشده است پیشرفت زیرسازی خوبی دارد. این پروژه در کنار ۷ پروژه دیگر ریلی جزو پروژههایی هستند که در حال عملیاتی کردن فاینانس آنها هستیم. وی با تاکید بر اینکه مذاکرات با فاینانسور نهایی شده است، افزود: زیرسازی هر کدام از این پروژهها انجام شود، بلافاصه ریلگذاری آنها شروع میشود. به گفته او، در پایان سال گذشته، حدود ۱۰۲ میلیارد ریال برای توسعه و تجهیز ناوگان ریلی و جادهای از شورای اقتصاد مجوز گرفته شده است.
معاون وزیر راه و شهرسازی معتقد است رویکردها نسبت به مقوله پیمانکاری باید تغییر کند. او افزود: پیمانکاران ما درحالحاضر ۱۰۰ درصد وابسته به منابع عمومی دولت هستند که این راه ورود سرمایهگذاران خارجی را به زیرساختها باز میکند. به گفته وی، با توجه به حجم نقدینگی داخل کشور و توان پیمانکاران ما، این ظرفیت فراهم اما اعتمادسازی متقابل شکل نگرفته است.
طرحهای حملونقلی پرهزینه و دیربازده هستند، بنابراین باید با کمک بانکها ورود سرمایهگذاران به این حوزه توجیهپذیر شود.
وی با بیان اینکه برای جذب سرمایهگذاری خارجی، چند کشور را مدنظر داریم، اظهار کرد: اولویت با کشورهایی است که در زمان تحریم ما را تنها نگذاشتند. به گفته وی، تایلند، ترکیه، آلمان، کره جنوبی و فرانسه از کشورهایی هستند که برای سرمایهگذاری در حوزه حملونقل و راه با آنها مذاکراتی شده است.
سرمایهگذاری ترکها در آزادراه بازرگان ـ تبریز
به گفته معاون وزیر راه و شهرسازی برای ۱۰ کریدور حملونقلی تعریف شده در کشور که ۱۶ هزار کیلومتر طول دارد، باید بزرگراه و آزادراه تعریف شود. وی افزود: در این راستا یکی از اقدامات انجام شده این است که یک شرکت ترکیهای برای سرمایهگذاری ۱/۴میلیارد دلاری در آزادراه بازرگان ـ تبریز اعلام آمادگی کرده است که این تفاهمنامه در نوع خود بینظیر و از جمله سرمایهگذاریهای خارجی ارزشمند است.
او با بیان اینکه انباشت تقاضا در حوزه حملونقل و نبود توجه کافی باعث شده انبوهی از پروژهها در این حوزه وجود داشته باشد، ادامه داد: حدود ۱۶ هزار کیلومتر راه از کریدور نوع یک (شریان اصلی)، ۱۰ هزار کیلومتر از کریدور نوع ۲ (اتصال دهنده) و ۲۶ هزار کیلومتر از کریدور نوع ۳ (دسترسی محلی) در کشور ساخته شده که در کریدور نوع ۳ پیشرفت فیزیکی پروژهها کمتر از ۳۰ درصد است و حجم زیادی سرمایه لازم دارد. برای همین است که نظام اولویتبندی پروژهها را تعریف کردهایم.
کمبود اعتبار وزارت راه برای پروژهها
در بودجه امسال ۶ هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان اعتبار برای وزارت راه و شهرسازی درنظر گرفته شده است که با در نظر گرفتن تبصرهها در مجموع حدود ۱۲ هزار میلیارد تومان اعتبار به این وزارتخانه اختصاص خواهد یافت. معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان این مطلب افزود: در رتبهبندی جهانی، حملونقل پایدار یکی از شاخصهای مهم، یکپارچه بودن است اما ما در ایران، در برخی موارد بیشتر به کرانهها پرداخته و از توسعه پسکرانهها غفلت داشتهایم. به باور وی، مباحثی نظیر توسعه و تجهیز لجستیکپارکها و بنادر خشک از مباحث مهمی است که نیاز به پرداخت بیشتر دارد و به
نوعی در ایران مغفول مانده است.
او اضافه کرد: مهمتر از همه این موارد، هماهنگی بین ارگانی است که در حوزه حملونقل داریم. اکنون حوزه حملونقل به حوزه ترانزیت سرویس میدهد و اگر قرار باشد سهم پیشبینی شده در ترانزیت را کسب کنیم، باید این هماهنگیها بیشتر شود. به گفته وی درحال حاضر ۲۴۰۰ کیلومتر آزادراه، ۱۵هزار کیلومتر بزرگراه، ۲۵ هزار کیلومتر راه اصلی در کشور وجود دارد که با درنظر گرفتن راههای روستایی و فرعی، میتوان گفت ۲۴۰ هزار کیلومتر راه در کشور موجود است که زیرساخت مناسبی برای افزایش ترانزیت است.