این چسب قطعات هواپیما را به هم می‌چسباند!

در دنیای پیچیده، پرشتاب و پرهزینه هوانوردی، جایی که جنگنده‌های چند ده میلیون دلاری و هواپیماهای مسافربری حساس و پیچیده نیاز به تعمیرات و رسیدگی فوری دارند، دسترسی به تاسیسات تعمیراتی همیشه به سادگی ممکن و در دسترس نیست.در میان پیشرفته‌ترین و پیچیده‌ترین تجهیزات پشتیبانی زمینی، ابزاری وجود دارد که در نگاه اول شباهت فریبنده‌ای به ابزارهای روزمره و ساده خانگی دارد، اما در واقعیت یک مخصول پیچیده در مهندسی مواد و شیمی پلیمر محسوب می‌شود. اسپید تیپ یا چسب سرعت، نوار نقره‌ای رنگی است که بارها روی بدنه پرنده‌های نظامی، ترابری و تجاری دیده شده و نقش مهمی در راهبردهای تعمیر و نگهداری سریع و اورژانسی ایفا می‌کند.

به گزارش  تین نیوز، اسپید تیپ برخلاف چسب‌های برزنتی یا لوله‌کشی که در مصارف عمومی و روزمره کاربرد دارند، یک نوار چسب آلومینیومی فوق‌پیشرفته و چندلایه است که انحصاراً برای محیط‌های به‌شدت متخاصم آئرودینامیکی طراحی شده است. لایه بیرونی این چسب از آلیاژهای خاص و انعطاف‌پذیر آلومینیوم ساخته شده است که مقاومت کششی بالایی دارند و به راحتی با انحنای بدنه هواپیما سازگار می‌شوند.اما راز اصلی این فناوری در لایه چسبناک آن نهفته است؛ یک زنجیره پلیمری و اکریلیک بسیار قدرتمند که قادر است در برابر تنش‌های شیمیایی و حرارتی شدید مقاومت کند. هواپیماها در طول پرواز، تغییرات دمایی شگرفی را تجربه می‌کنند؛ از گرمای سوزان بیش از ۵۰ درجه سانتی‌گراد روی باند پرواز تا سرمای منفی ۵۰ درجه سانتی‌گراد در ارتفاعات بالا. چسب‌های معمولی در چنین شرایطی بلافاصله پلیمریزاسیون خود را از دست داده، شکننده می‌شوند و کنده خواهند شد. علاوه بر این، اسپید تیپ باید در برابر مواد شیمیایی بسیار خورنده موجود در محیط‌های پروازی مانند سوخت جت و روغن‌های هیدرولیک هوانوردی مقاومت کامل داشته باشد و چسبندگی خود را از دست ندهد.

نام‌گذاری این محصول به عنوان چسب سرعت دقیقاً به توانایی بی‌نظیر آن در تحمل فشارهای دینامیکی سیال (هوا) اشاره دارد. جنگنده‌ها و هواپیماها با سرعت‌های بالا پرواز می‌کنند. در سرعت‌های کروز نزدیک به ۱۰۰۰ کیلومتر در ساعت(جنگنده های نظامی)، اصطکاک هوا و تنش برشی روی پوسته پرنده به شدت افزایش می‌یابد.در هوانوردی، کوچکترین درز، ناهمواری یا کنده شدن رنگ روی بدنه می‌تواند منجر به ایجاد توربولانس (آشفتگی جریان هوا) و افزایش نیروی پسا شود. در پلتفرم‌های رادارگریز نظامی هم ، این موضوع اهمیتی دوچندان می‌یابد؛ چرا که کنده شدن بخشی از پوشش جاذب رادار می‌تواند سطح مقطع راداری پرنده را در رادارهای دشمن به شدت افزایش دهد.مهندسان نگهداری تجاری و نظامی پرواز، از اسپید تیپ برای ایجاد یک سطح صاف و مهر و موم کردن موقت لبه‌های فرسوده، درزها یا قسمت‌هایی که رنگ آن‌ها دچار پریدگی شده است، استفاده می‌کنند. این اقدام پیشگیرانه، از نفوذ هوای پرفشار به زیر پوسته و گسترش پارگی یا کنده شدن بیشتر رنگ در طول پرواز جلوگیری می‌کند.

در فرودگاه های محلی(تجاری) و پایگاه‌های عملیاتی موقت(نظامی)، دسترسی به تاسیسات کامل تعمیراتی همواره مهیا نیست. اگر یک هواپیمای ارزشمند به دلیل یک آسیب سطحی در پوسته یا ریزش بخشی از عایق‌بندی‌های غیرساختاری زمین‌گیر شود، کل زنجیره لجستیک هوایی دچار اختلال می‌گردد. اسپید تیپ در اینجا نقش تثبیت‌کننده موقت را بازی می‌کند. تیم‌های فنی با استفاده از این فناوری می‌توانند آسیب‌های جزئی را فوراً پوشش داده و اجازه پرواز مجدد را برای بازگشت به پایگاه تعمیراتی اصلی صادر کنند.

تولید این متریال فرآیندی پیچیده است و هر حلقه از آن، بسته به عرض و مشخصات حرارتی، می‌تواند بین چند صد تا حتی هزار دلار قیمت داشته باشد.با این حال، در محاسبه اقتصاد جنگ و پشتیبانی نظامی، پرداخت چنین مبلغی برای جلوگیری از زمین‌گیر شدن یک پلتفرم پروازی چند صد میلیون دلاری و بازگرداندن آن به چرخه عملیات، سرمایه‌گذاری بسیار هوشمندانه‌ای محسوب می‌شود.تقابل ظاهر ساده این چسب با عملکرد مهندسی آن همواره جالب توجه بوده است. مشاهده این چسب نقره‌ای روی بدنه هواپیما، به دلیل شباهت بصری به چسب‌های صنعتی ارزان‌قیمت، معمولاً باعث سوءتفاهم در میان نفرات غیرفنی می‌شود. ذهنیت غیرمتخصص به اشتباه تصور می‌کند که یک قطعه مهم با چسب نواری مهار شده است؛ در حالی که این نوار دقیقاً نشان‌دهنده سخت‌گیری و دقت بالای تیم‌های فنی در رفع ریزترین نقص‌های آئرودینامیکی پیش از صدور مجوز تیک‌آف است.

اسپید تیپ یک راه‌حل فوری اما کاملاً محاسبه‌شده در مهندسی هوافضا است. این فناوری با قرارگیری در تقاطع علم مواد، مکانیک سیالات و مدیریت لجستیک، توانسته است چالشی بزرگ را در خطوط پروازی حل کند.