◄ سایه سنگین فرسودگی بر آسمان ایران/ مسافران بوئینگ سپهران چگونه از خطر جستند؟

تکرار حوادث مرتبط با ارابه فرود و موتور در ناوگان هوایی کشور که تازه ترین پرده آن در فرود اضطراری بوئینگ ۷۳۷ سپهران رخ داد، بار دیگر پیامد مستقیم تحریم های غیرقانونی و ضدبشری هوانوردی آمریکا در سلب دسترسی ایران به زنجیره تأمین ایمنی را عیان کرد.

تحریم قطعات، تهدید مستقیم جان مسافران؛ چرخه فرسایش در ناوگان مسافربری

به گزارش سرویس هوایی تین نیوز، تحریم های یکجانبه و ناقض حقوق بین الملل دولت آمریکا علیه صنعت هوانوردی غیرنظامی ایران، دهه هاست که اصول اولیه کنوانسیون شیکاگو و حقوق تصریح شده مسافران را به گروگان گرفته است؛ سیاستی که نه یک اقدام تنبیهی اقتصادی، بلکه تروریسم خاموش و محکوم شده ای است که مستقیماً ایمنی پرواز شهروندان عادی را هدف قرار می دهد. مسدودسازی خطوط رسمی خرید قطعات اصل، ممنوعیت ارائه خدمات پشتیبانی شرکت های مادر نظیر بوئینگ، و اجبار ایرلاین های داخلی به حرکت در مسیرهای پیچیده، پرهزینه و فرسایشی برای تأمین اقلام مصرفی از جمله تایر و قطعات هیدرولیک، ناوگانی با میانگین سنی بالا را در معرض زنجیره ای از نقص های فنی غیرمترقبه قرار داده است. در چنین اکوسیستمی، رخدادهای زنجیره ای فنی پدیده ای منحصر به یک شرکت خاص نیست، بلکه تهدیدی ساختاری و تکرارپذیر است که کلیت شرکت های هواپیمایی کشور را زیر فشار مداوم مهندسی نگهداری و تعمیرات قرار داده است.

پرواز پرچالش پس از دو نوبت تعویق؛ بازگشت اضطراری در دقیقه نخست

نمود عینی این فشار سنگین زنجیره تأمین، عصر دوشنبه ۲۳ شهریورماه در جریان پرواز مشهد به کرمانشاه شرکت هواپیمایی سپهران رخ نمود؛ پروازی که پس از پشت سر گذاشتن دو نوبت تأخیر متوالی از ظهر، سرانجام در ساعت ۱۷:۳۹ باند فرودگاه بین المللی شهید هاشمی نژاد مشهد را ترک کرد اما در همان لحظات اولیه اوج گیری با بحرانی مرکب مواجه شد. بر اساس اظهارات رسمی حسن جعفری، مدیر روابط عمومی فرودگاه های خراسان رضوی، درست هم زمان با کنده شدن چرخ های بوئینگ ۷۳۷ از زمین، رویه تایر ارابه فرود جدا شد. لحظاتی بعد، خلبان با دریافت هشدارهای بحرانی، وضعیت اضطراری موتور را به برج مراقبت مخابره کرد و با اتخاذ تصمیمی سنجیده، هواپیما را به فرودگاه مبدأ بازگرداند؛ فرودی پرالتهاب که خوشبختانه بدون هیچ گونه خسارت جانی به سرانجام رسید و مسافران با پرواز جایگزین عازم کرمانشاه شدند.

فرضیه بلع قطعات؛ معمای پیوند میان تایر و آسیب موتور

جدا شدن ناگهانی رویه لاستیک (Tread Separation) در سرعت سرنوشت ساز تیک آف، از پیچیده ترین سناریوهای مخاطره آمیز هوانوردی است؛ وضعیتی که با توجه به جانمایی پیشرانه های بوئینگ ۷۳۷ در ارتفاع پایین نسبت به سطح باند و نزدیکی آن به ارابه ها، احتمال برخورد و بلع بقایای تایر توسط موتور (پدیده FOD) را به شدت بالا می برد و می تواند عامل اعلام هشدار اضطراری از سوی خلبان باشد. در پی این حادثه، باند ۳۱ چپ فرودگاه مشهد به صورت موقت برای رصد دقیق و جمع آوری ضایعات تایر مسدود شد و پس از اطمینان کامل عوامل زمینی از ضریب ایمنی نشست و برخاست ها، مجدداً به روی ترافیک هوایی گشوده شد تا تحقیقات فنی سازمان هواپیمایی کشوری روی ابعاد پنهان نقص فنی آغاز شود.

ثبت دومین حادثه در ۲۰ روز؛ تکرار زنگ خطر در ارابه فرود

نقص فنی اخیر، دومین رخداد جدی شرکت سپهران در فرودگاه مشهد طی کمتر از سه هفته به شمار می رود. سوم شهریورماه نیز پرواز شماره ۴۳۱۰ این ایرلاین در مسیر تهران به مشهد، هنگام فرود به دلیل ارتعاشات مخرب و غیرعادی در سامانه تعلیق (پدیده Shimmy) از باند اصلی خارج شده بود. توالی این دو رخداد در بخش ارابه فرود و تایر، از یک سو لزوم بازنگری فوری در استانداردهای بازآماد (Overhaul) و کنترل کیفی اقلام تعویضی را گوشزد می کند و از سوی دیگر، آیینه ای تمام نما از چالش فرساینده ای است که تحریم های آمریکا بر دوش متخصصان اویونیک و مکانیک پرواز ایران نهاده است؛ چالشی که در صورت تداوم، ریسک نقص های زنجیره ای را برای سایر ناوگان های مسافربری کشور نیز پابرجا نگاه می دارد.