دردسرهای ادامهدار وزیر راه بعد از استیضاح
تین نیوز | عباس آخوندی شیرینترین استضاحی را که میتوانست تجربه کرد. او رکورد رای اعتماد خود را هم شکست. استیضاح نه تنها زمینه برکناری وزیر راه را فراهم نکرد که حتی او را به لحاظ سیاسی در موضع بالادستتری نسبت به منتقدانش هم قرار داد. این موضع شاید برای دولتیها و سیاسیون مهم و تعیینکننده باشد اما فعالان حوزه مسکن و حمل نقل این سوال را دارند که رد پر قدرت استیضاح آخوندی در مجلس چه تاثیراتی در پی خواهد داشت؟ این سوالی است که نمایندگان موافق آخوندی در کمیسیون تخصصی عمران هم با نگاهی شک آلود پاسخ این سوال را میدهند.
ارثیههای دولت قبل؛ دردسرهای همیشگی
عباس آخوندی در حالی روز 14 مهرماه راهی جلسه استیضاح خود شده بود که از خیلی قبل از آن «سیاسی» بودن استیضاحش برای خیلی از ناظران اقتصادی و سیاسی محرز شده بود. هرچند آنجا در جلسه استیضاح کمتر درباره همین موضوعات سیاسی بحثی به میان آمد اما نمایندگان مجلس باور داشتند که انتقادات فنی از عباس آخوندی نسبت چندانی با امکانات و عملکرد وزارتخانه تحت امر او ندارد. وزارتخانهای که تا 4 سال پیش خود مجموعهای بزرگ از دو وزارتخانه مجزا بود.
حالا نمایندگان موافق و همسو با آخوندی هم بعد از رای اعتماد مجدد به وی اعتقاد دارند در آینده هر چه پیش بیاید، نه او و نه هیچ مدیر دیگری نخواهد توانست در مجموعهای با این وسعت تحول جدی ایجاد کند. از جمله عبدالکریم حسینزاده، عضو کمیسیون عمران مجلس در این رابطه به «حمل و نقل» میگوید: «رای اعتماد مجدد به آخوندی به معنای آن نیست که مجلس از عملکرد وزارت راه و شهرسازی راضی است. نمایندگان انتقاداتی جدی به این مجموعه دارند اما همزمان میدانند که اشتباهات گذشته چه تاثیرات مخربی بر حوزه مسکن و حمل و نقل داشته. این وزارتخانه مشکل ساختاری جدی دارد و هیچ
وزیری بدون اصلاح ساختار قادر به مدیریت مثبت آن نخواهد بود.»
مهرداد لاهوتی، دیگر عضو کمیسیون عمران هم اعتقادی مشابه دارد. او هم به «حمل و نقل» میگوید: «آقای آخوندی وارث سه میراث بد از دولت گذشته در حوزه خود است؛ یکی بحث ادغام دو وزارت راه و شهرسازی است که اقدام بسیار عجولانه و مخربی بود. دیگری بحث مسکن مهر است که بدون برنامهریزی و با اجرای بسیار بد جلو رفت و سوم هم بحث پروژههای بدون مطالعه و پر تعداد حوزه حمل و نقل است که نه تامین مالی مناسبی دارند و نه حتی خیلی از انها دارای توجیه هستند.»
حالا نمایندگان مجلس معتقدند هر چند آخوندی با رای اعتماد مجدد آنها حتی رکورد خود را هم در روز تشکیل کابینه یازدهم شکست اما مشکلات وی همچنان ادامه خواهد داشت. مشکلاتی که به زعم آنها در آینده هم زمینه تاخث و تازهای سیاسی را برای منتقدان عباس آخوندی فراهم میکند. ایرج ندیمی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در این باره به «حمل و نقل» میگوید: «نتیجه این استیضاح قطعا راحت شدن خیال آقای آخوندی نیست. اول ایشان باید همان بودجههای قبلی کارش را ادامه دهد و همان مشکلات در وزارتخانهاش هستند. یعنی هیچ باری از مطالبات حوزه عمومی روی دوش این مجموعه کاسته نخواهد
شد.
در حوزه سیاسی هم تا وقتی این دست مشکلات هستند، فشارها باقی خواهند ماند. جبهه پایداری و منتقدان دولت اصلا طیفی نیستند که با رای اعتماد بیشتر مجلس به وزیر راه از موضع خود عقب بروند. آنها اگر حتی 5 نفر هم باشند به اندازه چند برابر خودشان فشار میآورند و فریاد میزنند و سعی میکننبد از برخی نارضایتیهای حوزه عمومی بهترین بهره را ببرند و این میتواند زمینه فشارهای سیاسی دیگری به وزارتخانه باشد.»
استیضاح شکست خورده، منبع قدرت آخوندی
تا اینجا همه میگویند که مشکلات وزارت راه بعد از این استیضاح سر جای خودشان باقی خواهند ماند؛ هم مشکلات فنی و هم مشکلات سیاسی. پس تاثیر رای اعتماد مجدد به آخوندی آن هم با رایی بیشتر از رای روز اول مجلسیها چه خواهد بود؟ هر سه نماینده تقریبا به «حمل و نقل» یک پاسخ یکسان را میدهند؛ اینکه آخوندی میتواند با قدرت بیشتر برنامههای خود را جلو ببرد. حالا این برنامهها چه اصلاح ساختار وزارتخانه باشد، چه تغییر رویه قراردادها و چه سیاستگذاریهای جدید برای پروژههای مسکن و حمل و راه. حسینزاده معتقد است: «آخوندی باید از این پس با هراس
کمتری جلو برود و زودتر آستین خود را برای تغییرات بنیادین بالا بزند.» لاهوتی هم میگوید: «دولت باید برای حوزه مسکن و راه تعارف را کنار بگذارد.
کلیت مجلس نشان داد که تا الان چه نظری راجع به سیاستهای این حوزهها دارد.» او با تاکید بر اینکه «مجلس به وزیری که مسکن مهر را رسما مزخرف خوانده بود، رای اعتماد بالاتری داد» این اقدام را اینگونه ارزیابی میکند: «نمایندگان موضع آقای آخوندی را نسبت به سیاستهای دولت قبل میدانند و در این باره نمیتوانند خود را گول بزنند. آقای آخوندی به طور مثال مسکن مهر را به هیچ عنوان با شیوهای که در پیش گرفته شده بود قبول نداشت و رای اعتماد مجدد به او یعنی اینکه نظر مجلس هم الان همین است. این باید به منبع قدرت وزارت راه و شهرسازی تبدیل شود.»
حالا بعد از این رای اعتماد مجلسیها منتظر تحول هستند. تحولی که شاید در حوزههای مثل مسکن مهر و ساختار وزارتخانه و پروژههای بزرگ راهسازی نیاز به زمانی طولانی داشته باشد اما از نظر آنها برای مسایلی چون نوسازی بخشی از ناوگانهای هوایی، ریلی و دریایی حمل و نقل میتواند زودتر اتفاق بیفتد. آن هم در شرایطی که تحریمها در آستانه فرو ریختن قرار دارند. تا اینجای کار شاید سیاسی شدن استیضاح به نفع عباس آخوندی بوده باشد. حداقل به نظ میرسد دافعه ماههای اخیر جبهه پایداری در افزایش آرای او در مجلس موثر عمل کرده است.
مساله اما آنجاست که خیلی از نمایندگان قسمتهای اصلی طرح استیضاح را در مقام انتقاداتی به وزارت راه و شهرسازی قبول دارند. نمایندگانی که هر چند شاید برای دور دهم مجلس تعداد زیادی از آنها راهی به بهارستان پیدا نکنند اما تجربه نشان داده مطالبات عمومی آنها در بهارستان دهم هم ادامه پیدا خواهد کرد، هر چند توسط افرادی دیگر.