طرح جادههای بتنی با صرفهجویی ۶۰درصدی نمونه بارز اجرای اقتصاد مقاومتی
تین نیوز | رئیس سابق مرکز تحقیقات راه، مسکن و ساختمان با تاکید بر اینکه جادههای بتنی نمونه بارز اقتصاد مقاومتی است، گفت: جادههای بتنی ۶۰ درصد صرفهجویی اقتصادی در مقایسه با جاده های آسفالته برای کشور به همراه دارد.
تا همین چند سال پیش قیر ارزانقیمت روزگاران خوبی را برای دستاندرکاران و فعالان بخش ساخت راهها رقم زده بود، بهطوریکه نه کارفرما (وزارت راه و شهرسازی) و نه پیمانکاران هیچ گلایهای در خصوص کمبود اعتبارات خرید قیر برای آسفالت جادهها نداشتند. اما با اجرایی شدن مرحله اول قانون هدفمندی یارانهها در آذرماه سال 89 وضعیت خیلی زود تغییر کرد.
حال چند سالی است که بودجههای عمرانی وزارت راه و شهرسازی دیگر کفاف برنامههای این وزارتخانه برای ساخت، تعمیر و نگهداری جادههای کشور را نمیدهد و تبعات این کمبود بهخوبی در سطح جادهها ملموس است. در این شرایط مدتی است که بحث استفاده از سیمان در ساخت جادهها به جای قیر بهصورت جدی از سوی مسئولان دولتی مطرح می شود. موضوعی که به گفته معاون سابق وزیر راه و شهرسازی حدود یک دهه پیش مطرح شده، اما به دلیل نبود اراده عملیاتی شدن آن حدود 10 سال زمان برد.
سیدمحمود فاطمیعقدا با بیان اینکه سابقه استفاده از بتن به جای آسفالت یا به عبارتی رویههای بتنی غلطتکی فشرده (RCCP) در دنیا به چند دهه قبل برمیگردد، گفت: کاربرد بتن در حوزه راه و شهرسازی بسیار گسترده است. در ایران با وجود اینکه این محصول از یک دهه قبل معرفی شده بود اما به علت نبود تصمیم و اراده جدی، کمبود سیمان و قیمت ارزان قیر و فرآوردههای هیدروکربوری عملیاتی نشد.
وی یادآور شد: با توجه به افزایش قیمت فرآوردههای هیدروکربوری بهخصوص قیر از چند سال قبل و همچنین تولید خوب و مازاد بر نیاز داخلی سیمان، در مرکز تحقیقات راه، مسکن و ساختمان تصمصم گرفتیم بحث استفاده از رویههای بتنی غلطتکی فشرده را مطرح کنیم. در این راستا بررسی جامعی در سطح دنیا و کشور بهخصوص پتانسیلها و ظرفیتهای کشور در زمینه استفاده از رویههای بتنی غلطتکی فشرده از منظر اینکه توان اجرا در ماشینآلات و نیروی انسانی انجام شد.
وی ادامه داد: پس از این بررسی، بهصورت پایلوت در یکی از پروژههای مسکن مهر محوطهسازی و معابر اجرا شد، در واقع این برنامه شروع و مجوزی برای استفاده از رویههای بتنی غلطتکی فشرده در محوطهسازی و معابر داخلشهری و بین شهری کشور بود.
وی با باین اینکه مرکز تحقیقات این موضوع را بهطور جدی دنبال کرده است، یادآور شد: در آن زمان دستورالعملها، روشهای اجرا و استاندارهای استفاده رویههای بتنی غلطتکی فشرده تدوین شد. ضمن اینکه دورههای آموزشی در این رابطه برگزار شد و یکی از ماموریتهای مرکز تحقیقات ترویج استفاده از رویههای بتنی غلطتکی فشرده است.
معاون سابق وزیر راه و شهرسازی با اشاره به اینکه در این زمینه کارگروه تخصصی شکل گرفت که با قدرت در حال انجام کارهای مربوطه است، بیان کرد: کاربرد رویههای بتنی غلطتکی فشرده در معابر شهری رو به افزایش است. بخش انتهایی اتوبان همت با همین روش کار شده، همچنین در شیراز، اهواز و... از این شیوه استفاده میشود.
فاطمیعقدا با بیان اینکه در جاهایی که سرما و گرمای بیش از حد داریم رویههای بتنی نسبت به رویههای آسفالتی قیری کارایی بسیار بالایی دارند، افزود: با توجه به دوام و طول عمر رویههای بتنی غلطتکی فشرده و همچنین کاهش هزینههای نگهداری بیش از 60 درصد صرفهجویی اقتصادی در مقایسه با رویههای آسفالت داشت.
وی در عین حال گفت: در زمان شروع برای اجرا، رویههای بتنی غلطتکی فشرده حدود 30 درصد نسبت به رویههای آسفالتی ارزانتر تمام میشود،. از سوی دیگر با توجه به اینکه بتنهای فشرده هستند تا زمانیکه مجبور به تخریب نشویم، رویههای بتنی غلطتکی فشرده دوام و طول عمری بالایی دارند.
*عمر 10 ساله رویه آسفالتی 2 سانتی متری در جادههای بتنی
رئیس سابق مرکز تحقیقات راه، مسکن و ساختمان با تاکید بر اینکه عمر رویههای بتنی غلطتکی فشرده بیش از 30 سال است، گفت: در معابر شهری که سرعت کمتر از 60 کیلیومتر در ساعت است جادههای بتنی نیازی به روکش آسفالتی ندارند، اما در جادهها و بزرگراهها برای بحث ترمز و کاهش صدای اصطحکاک بین لاستیک و جاده نیاز است که 2 سانتی متر رویه آسفالتی پلیمری در جادههای بتنی اجرا کنیم.
فاطمی عقدا با بیان اینکه فقط رویه آسفالتی نیازمند تعمیر است، گفت: با توجه به اینکه زیرسازی بتنی جادهها محکم و خوب است حداقل بهرهبرداری از رویه 2 سانتیمتری آسفالت در سطح جادههای بتنی 10 سال خواهد بود.
وی با بیان اینکه عمر رویههای آسفالتی کمتر از 5 سال است، افزود: جادههای بتنی باعث ایجاد ارزش افزوده بالایی را برای کشور به ارمغان دارد که حدود 60 درصد نسبت به جادههای آسفالتی برآورد میشود.
وی با بیان اینکه مشکلی در اجرا نداریم، برای اجرای رویههای بتنی غلطتکی فشرده میتوانیم از غلطتک و پخشکننده و فینیشینگ آسفالت استفاده کنیم، ضمن آن که شرکتهای داخلی تجهیزات اجرای جادههای بتنی را وارد کشور کردهاند.
معاون سابق وزیر راه و شهرسازی با تاکید بر اینکه جادههای بتنی نمونه بارز اقتصاد مقاومتی است، یادآور شد: استفاده بهینه از منابع بهخصوص اینکه بحث اقتصاد مقاومتی از سوی رهبر معظم انقلاب مطرح شده بسیار مهم است. از سوی دیگر پالایشگاههای مدرن کشور میتوانند فرآوردههای نفتی به نام قیر تولید نکنند و محصولی با ارزش افزوده بالاتری تولید کنند جا دارد برای ساخت جادهها از سیمان استفاده کنیم.
فاطمی عقدا افزود: امروز کشور نیاز دارد در حوزه سیمان مصرف را بهینه کند، بهینه به این معنا که در جاهایی که لازم است از سیمان استفاده شود، این کار به فرصت این امکان را میدهد که تنوع تولید سیمان را داشته باشیم.
هماکنون کشور دارای شبکه راهی به وسعیت حدود 200 هزار کیلومتر است که به گفته وزیر راه و شهرسازی حدود 200 هزار میلیارد تومان ارزش دارد. از سوی دیژر کمی بیش از 30 هزار کیلومتر از شبکه راههای کشور را راههای شریانی تشکیل دادهاند که 70 درصد جابجایی بار، مسافر و ترانزیت کشور از طریق آنها انجام میشود.
این حجم بالای تردد بیشک هزینههای فراوانی را برای تعمیر و نگهداری جادهها میطلبد که تامین آن از توان بودجههای عمرانی وزارت راه و شهرسازی خارج است. از این رو نیاز است با توجه به بودجههای محدود عمرانی، افزایش چند برابری قیمت قیر و از همه مهمتر تولید سیمان مازاد بر نیاز داخلی برنامههای وزارت راه و شهرسازی به سمت و سوی استفاده از رویههای بتنی غلطتکی فشرده در جادهها سوق پیدا کند.
با توجه به مسائل مربوط به اقتصاد مقاومتی امروز تمام شرایط پیمودن راهی که چند دهه است کشورهای پیشرفته آنرا در بحث ساخت جادههای بتنی طی کردهاند، فراهم شده است. تنها پیشنیاز اساسی عملیاتی شدن این برنامه مهم و اقتصادی اراده مسئولان ذیربط است.
لازم به ذکر است نعمتزاده وزیر صنعت، معدن و تجارت چند روز پیش با اشاره به اینکه در نظر داریم تغییر الگوی جاده سازی در کشور را اجرا کنیم، گفته بود: «خوشبختانه چند ماهی است با وزارت راه به تفاهم رسیدهایم که آنها به صورت نمونه -ساخت- جاده بتونی را شروع کنند. اگر راهسازی را به سمت جادههای بتونی ببریم نیاز به سرمایه گذاری بیش از وضع موجود -در صنعت سیمان- است.»