◄ تپش قلب اقتصاد ایران در «بندر خشک آپرین»

فرهنگ توسعه چقدر غریب است مسیر زمان؛ روزگاری را به یاد می آورم که در مدرسه ای درس می خواندم؛ مدرسه ای که دقیقاً در مجاورت خط آهن قرار داشت. برای ما بچه ها، صدای سوت ممتد قطارها در میانۀ کلاس، همزمان یک زنگ تفریح ذهنی بود و یک موسیقی متن جذاب. مزاحمت های گاه وبیگاه آن صدای بلند، برای تخیلات کودکیمان شیرین و لذت بخش بود؛ بچگی است دیگر، آدم همه چیز را از دریچۀ شور و سادگی نگاه می کند. آن روزها خط آهن برای ما صرفاً خطی ممتد از آهن و چوب بود که قطاری مسافربری یا باری از روی آن می گذشت و ما با اشتیاق برای مسافرانش دست تکان می دادیم.

سالها گذشت تا اینکه این بار نام آشنایی قدیمی، اما با عنوانی بزرگ و سترگ به گوشم خورد: «بندر خشک آپرین». جایی که زمانی حاشیه ای آرام یا زمینه ای باز در جوار ریل بود، امروز تبدیل به بزرگترین هاب لجستیک یکپارچه و دروازه ریلی ایران به تجارت جهانی شده است؛ پروژه ای حیاتی که هرچند شاید برای خیلی ها هنوز آنطور که باید جا نیفتاده و شناخته شده نیست، اما نقش آن در رگهای حیاتی اقتصاد کشور بی نظیر است. من به این خاک و به این ریل ها مدیونم؛ چرا که بخشی از خاطرات کودکیم را با خود به همراه دارند و حالا می بینم که همان ریلها، محرک رشد و توسعۀ سرزمینمان شده اند.

 آپرین کجاست و چرا اهمیت دارد؟

بندر خشک آپرین در "اسلامشهر، در جنوب غرب تهران" واقع شده است. این مجموعه با وسعتی بالغ بر ۷۰۰ هکتار، به طور تخصصی برای حمل ونقل ریلی، جابه جایی کالاهای کانتینری و ترانشیپ کالا طراحی شده است. اما چرا آپرین تا این اندازه راهبردی است؟ نخست؛ اتصال مستقیم ریلی به خلیج فارس: آپرین از طریق شبکه سراسری راه آهن به طور مستقیم به بندر شهید رجایی و بندرعباس (مهمترین بنادر تجاری ایران) متصل است. این یعنی کالاها می توانند بدون نیاز به جابه جاییهای پرهزینه جاده ای، به قلب پایتخت برسند.دوم؛ صرفه جویی خیره کننده در زمان و هزینه: طبق آمارهای رسمی، حمل کالا از بندرعباس تا آپرین با ریل تنها "۴۸ ساعت" زمان می برد؛ در حالی که حمل جاده ای ممکن است تا ۹ روز طول بکشد. همچنین بهره گیری از شبکه ریلی بین "۱۵ تا ۲۰ درصد" هزینه های حمل ونقل را کاهش می دهد که برای زنجیره تأمین یک موهبت بزرگ است.سوم؛ همجواری با بازار بزرگ تهران: قرار گرفتن در نزدیکی بزرگترین مرکز صنعتی، تجاری و مصرفی کشور، آپرین را به نقطه ثقل توزیع کالا تبدیل کرده است.

زیرساختها و خدمات؛ وقتی ریل با گمرک پیوند می خورد

بندر خشک آپرین تنها یک محوطه تخلیه بار نیست، بلکه مجموعه ای کامل از خدمات مدرن لجستیکی را در خود جای داده است: گمرک مستقر در محل: انجام تمامی تشریفات گمرکی، ترخیص، واردات، صادرات و ترانزیت کالا در خود مجموعه انجام می شود. انبارداری پیشرفته و سردخانه ها: وجود انبارهای سرپوشیده، انبارهای تحت نظارت گمرک و فضاها با دمای کنترل شده به همراه ۱۲۸ محل اتصال برق برای کانتینرهای یخچالی (زنجیره سرد)، امکان نگهداری انواع کالاهای حساس را فراهم کرده است.عملیات کانتینری و فله: دپوی کانتینرهای خالی، شست وشو، تعمیر و نگهداری کانتینرها و مدیریت کالاهای فله و عمومی از دیگر خدمات این بندر خشک است.

نگاهی به آینده؛ از خاطرات کودکی تا کریدورهای بین المللی

امروز که به آپرین نگاه می کنم، دیگر تنها صدای سوت قطار به گوش نمی رسد؛ بلکه طنین اتصال ایران به کریدورهای بزرگ بین المللی نظیر "کریدور شمال-جنوب (INSTC)" و مسیرهای تجاری با چین و آسیای مرکزی شنیده می شود. اتصال شهر فرودگاهی امام خمینی (ره) به این بندر خشک نیز نشان می دهد که آپرین روزهای به مراتب بزرگتری را پیش رو دارد.شاید حق با من باشد که گمان کنم این مجموعه هنوز در اذهان عمومی و حتی میان بسیاری از فعالان اقتصادی آنطور که شایسته است «جا نیفتاده»؛ اما صبوری ریلها و وسعت ۷۰۰ هکتاری آپرین گواهی می دهد که این دروازه ریلی، دیر یا زود به موتور محرک اصلی تجارت کشور تبدیل خواهد شد. خاطرات کودکی ما روی همین ریلها جوانه زد و امروز، توسعۀ فردای اقتصاد ایران نیز روی همین خطوط آهنی به پیش می تازد.