گام مشترک شهربان و پلیس راهور برای جمع‌آوری گره‌ های ترافیکی وانت‌بارها

به گزارش تین نیوز به نقل از مهر، توقف دوبله، اشغال بخشی از مسیر عبور، تجمع چند وانت بار در یک نقطه و بی توجهی به ضوابط شهری از جمله مواردی است که می تواند تردد خودروها و عابران را با مشکل مواجه کند؛ موضوعی که البته نمی توان آن را به همه وانت بارها تعمیم داد. بسیاری از این واحدهای سیار بدون ایجاد مزاحمت برای شهروندان فعالیت می کنند و مسئله اصلی، نحوه استقرار و ساماندهی آنها در نقاط پرتردد شهر است.

در چنین شرایطی، به نظر می رسد ساماندهی وانت بارها نیازمند رویکردی باشد که در کنار حفظ نظم معابر، به معیشت فعالان این حوزه نیز توجه کند؛ رویکردی که به جای حذف این شکل از کسب وکار، به دنبال تعیین محل های مناسب، مشخص کردن ضوابط فعالیت و جلوگیری از ایجاد مزاحمت برای شهروندان باشد.

وقتی محل فعالیت، مسئله ساز می شود

گلایه شهروندان از وانت بارها بیشتر زمانی شکل می گیرد که فعالیت آنها از محدوده قابل قبول خارج شود؛ برای مثال توقف دوبله در یک خیابان پرتردد، قرار گرفتن چند خودرو در کنار یکدیگر یا اشغال مسیر پیاده رو می تواند باعث ایجاد گره ترافیکی و اختلال در عبور و مرور شود.

این مسئله البته موضوع تازه ای نیست. ۲۱ مهر ۱۴۰۴، مجتبی اقوامی پناه، مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل شهر تهران، با اشاره به شکایت های ثبت شده در سامانه ۱۳۷ گفته بود وانت بارهای میوه و تره بار، لوازم جانبی موبایل و سایر کالاها از جمله موضوعات پرتکرار شکایت شهروندان در مناطق ۱۴ و ۱۵ هستند و بخشی از این تماس ها به ایجاد ترافیک، آلودگی بصری و سد معبر مربوط می شود.

در واقع، آنچه شهروندان با آن مسئله دارند لزوماً اصل فعالیت وانت بارها نیست، بلکه شیوه استقرار آنها در معابر است؛ موضوعی که می تواند با مدیریت بهتر و تعیین نقاط مناسب تا حد زیادی کنترل شود.

ساماندهی به جای حذف کسب وکارهای سیار

خداداد کاشفی، مدیرعامل شرکت شهربان و حریم بان شهرداری تهران، نیز ۲۱ مهر ۱۴۰۴ از شناسایی ۱۱۴ نقطه متمرکز سد معبر در مناطق ۲۲گانه تهران خبر داده و تأکید کرده بود که رفع این معضل تنها با برخوردهای مقطعی امکان پذیر نیست و باید در کنار اجرای طرح های ساماندهی، محل های دائمی و استانداردی برای فعالیت وانت داران پیش بینی شود.

این نگاه می تواند مسیر متفاوتی را برای مواجهه با مسئله وانت بارها ترسیم کند؛ مسیری که در آن شهرداری به جای اینکه صرفاً با حضور این واحدها در معابر برخورد کند، ابتدا محل مناسب فعالیت آنها را مشخص کند و سپس از فعالیت در نقاط پرتردد و مزاحم جلوگیری شود.

چنین رویکردی می تواند هم به حفظ نظم شهری کمک کند و هم مانع از آن شود که برخوردهای سلبی، معیشت افرادی را که از طریق این فعالیت امرار معاش می کنند، تحت تأثیر قرار دهد.

لایحه ساماندهی سد معبر در مسیر تصویب

حالا با گذشت نزدیک به یک سال از این اظهارات، موضوع ساماندهی وانت بارها بار دیگر در دستور کار مدیریت شهری قرار گرفته است؛ طرحی که هدف آن تنها جمع آوری وانت بارها نیست و می تواند در صورت اجرای دقیق، مسیر مشخصی برای فعالیت این کسب وکارها ایجاد کند.

مجتبی اقوامی پناه، مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل شهر تهران، در جریان مجمع عمومی عادی سالانه این شرکت اعلام کرد لایحه ساماندهی سد معبر اصناف با همکاری شورای اسلامی شهر تهران در حال نهایی شدن است.

بر اساس توضیحات وی، معابر پایتخت در این طرح به سه پهنه سبز، نارنجی و قرمز تقسیم می شوند تا ضمن حفظ حقوق شهروندان و تأمین مسیر تردد، ضوابط مشخصی برای استقرار مشاغل در معابر شهری تعیین شود.

اجرای چنین مدلی می تواند برای وانت بارها نیز به معنای مشخص شدن محدوده های مجاز فعالیت باشد؛ به این ترتیب، وانت بارهایی که ضوابط را رعایت می کنند امکان ادامه فعالیت خواهند داشت و در مقابل، با مواردی که باعث ایجاد مزاحمت و اختلال جدی در تردد می شوند، برخورد خواهد شد.

فعالیت هزاران وانت بار در پایتخت

مسئله وانت بارهای سیار در تهران نیز محدود به چند نقطه نیست. مجتبی اقوامی پناه، مدیرعامل شرکت ساماندهی صنایع و مشاغل شهر تهران، ۱۷ شهریور ۱۴۰۴ از فعالیت حدود ۳۵۰۰ وانت بار در سطح پایتخت خبر داده بود و اعلام کرده بود بیشترین تراکم این وانت بارها در منطقه ۱۵ قرار دارد.

به گفته وی، برای ادامه فعالیت وانت بارهای مجاز باید محل های مشخص و کم مزاحمت برای شهروندان تعیین شود و فعالیت آنها در چارچوب ضوابط و پس از دریافت مجوز انجام گیرد.

این موضوع نشان می دهد که با توجه به تعداد قابل توجه وانت بارهای فعال در تهران، راهکار واقع بینانه نمی تواند صرفاً حذف این واحدها از معابر باشد؛ بلکه باید میان نیاز شهر به نظم و تردد روان و نیاز صاحبان این مشاغل به ادامه فعالیت اقتصادی، تعادل ایجاد شود.

طرح انضباط شهری؛ برخورد با مزاحمت، نه اصل کسب وکار

در تازه ترین اقدام مدیریت شهری، طرح انضباط شهری برای ساماندهی وضعیت وانت بارها و رفع موارد سد معبر در معابر اصلی پایتخت وارد مرحله عملیاتی شده است.

براساس اعلام شرکت شهربان و حریم بان، این طرح از روز یکشنبه ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ با محوریت خیابان شکوفه در منطقه ۱۴ آغاز شد و نیروهای اجرائیات و معبربان منطقه با حضور ۱۵ نفر، در کنار عوامل پلیس راهور و نیروهای کلانتری و با نظارت معاون خدمات شهری و محیط زیست منطقه، اجرای آن را دنبال کردند.

در نخستین مرحله این عملیات، کاهش ترافیک، تسهیل تردد شهروندان و رفع گره های ترافیکی ناشی از فعالیت غیرمجاز وانت بارها به عنوان اهداف طرح عنوان شده است.

بر این اساس، تمرکز طرح باید بر مواردی باشد که فعالیت وانت بارها به شکل مستقیم موجب اختلال در استفاده عمومی از معبر می شود؛ نه اینکه صرف حضور یک وانت بار در شهر به عنوان تخلف تلقی شود.

شرکت شهربان و حریم بان شهرداری تهران نیز اعلام کرده است اجرای این طرح به منطقه ۱۴ محدود نخواهد بود و در تمامی ۲۲ منطقه تهران به صورت روزانه و مستمر و با همکاری پلیس راهور ادامه خواهد داشت.

۵۶۳۱ واحد سیار در تهران شناسایی شده است

در ادامه پیگیری این موضوع، حسن مقیسه ای، مدیر اداره معبر شرکت شهربان و حریم بان شهرداری تهران، در گفت وگو با خبرنگار مهر درباره آخرین وضعیت ساماندهی مشاغل سیار در پایتخت گفت: شیوه نامه ساماندهی اصناف به مناطق ابلاغ شده و در حال اجرا است.

وی با اشاره به وضعیت شناسایی مشاغل سیار در سطح تهران افزود: حدود ۵ هزار و ۶۳۱ واحد سیار شناسایی شده است.

مقیسه ای با اشاره به تخلفات فعالیت وانت بارها گفت: بخشی از موارد شناسایی شده مربوط به وانت بارهای میوه فروش است.

ساماندهی در مناطق مختلف پایتخت

مدیر اداره معبر شرکت شهربان و حریم بان شهرداری تهران با اشاره به پراکندگی موارد شناسایی شده اظهار کرد: مناطق ۴، ۹، ۱۰، ۱۱، ۱۲، ۱۵، ۱۸ و ۱۹ از جمله مناطقی هستند که موارد تخلف وانت بارهای سیار در آنها شناسایی شده است.

وی ادامه داد: تاکنون حدود ۳۵ درصد از موارد شناسایی شده رفع شده است و روند ساماندهی و رفع تخلفات همچنان ادامه دارد.

این آمار نشان می دهد که موضوع مشاغل سیار در تهران گسترده است و نمی توان برای همه واحدها یک نسخه واحد در نظر گرفت. بخشی از وانت بارها ممکن است بدون ایجاد مزاحمت برای شهروندان فعالیت کنند و در مقابل، برخی دیگر به دلیل محل توقف یا نحوه فعالیت، مشکلاتی برای تردد ایجاد کنند.

از این منظر، یکی از مهم ترین گام ها در ادامه مسیر، تفکیک میان فعالیت مجاز و کم مزاحمت با فعالیتی است که موجب سد معبر و اختلال در تردد عمومی می شود.

شهرداری چگونه می تواند به ساماندهی وانت بارها کمک کند؟

ساماندهی وانت بارها در نهایت زمانی می تواند به نتیجه برسد که علاوه بر نظارت و برخورد با موارد متخلف، برای فعالان این حوزه نیز مسیر مشخصی تعریف شود.

تعیین نقاط مشخص برای استقرار وانت بارها، ایجاد فضاهای مناسب در نزدیکی مراکز پرتردد بدون ایجاد اختلال در ترافیک، مشخص کردن ساعت فعالیت، صدور مجوزهای روشن و ایجاد سازوکاری برای نظارت بر نحوه توقف می تواند بخشی از این راهکار باشد.

در چنین مدلی، وانت داری که در محل تعیین شده فعالیت می کند و مسیر عبور شهروندان را مسدود نمی کند، دلیلی برای برخورد نخواهد داشت؛ در مقابل، اگر فردی با توقف دوبله یا اشغال معبر، حق استفاده عمومی از خیابان و پیاده رو را مختل کند، برخورد قانونی با او قابل توجیه خواهد بود.

در واقع، مسئله اصلی تهران را می توان نه «حضور وانت بارها»، بلکه نبود نظم مشخص در محل و شیوه فعالیت بخشی از آنها دانست؛ مسئله ای که حل آن نیازمند همکاری شهرداری، پلیس، صاحبان این مشاغل و حتی خود شهروندان است.

اگر مدیریت شهری بتواند ساماندهی را از مرحله جمع آوری و برخورد فراتر برده و به سمت ایجاد فرصت فعالیت قانونی و کم مزاحمت برای وانت بارها حرکت کند، می توان امیدوار بود که هم معابر پایتخت نظم بیشتری پیدا کنند و هم کسب وکارهای خرد و معیشت فعالان این حوزه آسیب نبیند.