◄ مدیرعامل رجا: واگذاری لکوموتیوها به بخش خصوصی باید با مدل مالی واقعی انجام شود

مدیرعامل شرکت رجا با استقبال از تصمیم راه آهن برای واگذاری بخشی از ناوگان لکوموتیوهای راه آهن به بخش خصوصی، بر ضرورت بازنگری در برخی مفاد و سازوکارهای این واگذاری تأکید کرد و گفت: درآمد شرکت های حمل ونقل ریلی ریالی است و ارزیابی قیمت و اقساط واگذاری بر مبنای دلار می تواند فشار قابل توجهی بر بخش خصوصی وارد کند.
مرتضی ملانژاد در نشست بررسی برنامه واگذاری ناوگان کشش راه آهن اظهار کرد: شرکت های مسافری در مذاکرات و بررسی های داخلی خود به این جمع بندی رسیده اند که یک شرکت مشترک با مشارکت شرکت های مسافری تشکیل دهند تا موضوع واگذاری ناوگان را به صورت منسجم دنبال کند.
وی افزود: صنف حمل ونقل ریلی مسافری آمادگی خود را برای ورود به این فرآیند اعلام کرده است، اما برای موفقیت واگذاری، ابهامات و پرسش های متعددی باید پیش از نهایی شدن قراردادها برطرف شود.

مدیرعامل رجا یکی از مهم ترین ابهامات بخش خصوصی را نحوه قیمت گذاری و پرداخت اقساط عنوان کرد و گفت: «چرا دلار وارد این موضوع شده است؟ درآمد شرکت های ریلی، ریالی است و منطقی نیست قیمت کارشناسی و اقساط واگذاری بر مبنای دلار تعیین شود.»
ملانژاد ادامه داد: نوسانات نرخ ارز قابل پیش بینی نیست و شرکت هایی که درآمدشان ریالی است، در صورت ارزی شدن تعهدات مالی با ریسک جدی مواجه خواهند شد؛ بنابراین لازم است در این بخش تجدیدنظر شود.

وی همچنین درباره وضعیت نیروی انسانی پس از واگذاری ناوگان گفت: تعداد قابل توجهی نیروی خدماتی، راننده و کارکنان مرتبط با این ناوگان وجود دارند و باید به صورت شفاف مشخص شود که پس از واگذاری، وضعیت این نیروها چه خواهد شد و آیا همچنان در ساختار راه آهن باقی می مانند یا همراه با ناوگان به بخش خصوصی منتقل می شوند.
مدیرعامل رجا با اشاره به موضوع انبارها و موجودی قطعات نیز اظهار کرد: بخش خصوصی باید بداند تکلیف موجودی انبارها و قطعات مرتبط با ناوگان چیست و قراردادهای موجود با پیمانکاران و اشخاص ثالث با چه شرایطی به خریداران منتقل خواهد شد.
وی افزود: این موارد باید پیش از واگذاری به طور دقیق تعیین تکلیف شود تا شرکت های متقاضی با تعهدات و هزینه های پیش بینی نشده مواجه نشوند.

ملانژاد همچنین خواستار مشخص شدن نقش راه آهن در تأمین مالی این طرح شد و گفت: باید مشخص شود آیا راه آهن در قالب ظرفیت هایی مانند تبصره ۱۸ آمادگی دارد تسهیلاتی در اختیار شرکت های متقاضی قرار دهد یا تأمین تمام منابع مالی بر عهده بخش خصوصی خواهد بود.
وی ادامه داد: اگر اسناد ناوگان به نام شرکت های متقاضی منتقل نشود و امکان ثبت آن به عنوان دارایی در صورت های مالی وجود نداشته باشد، شرکت ها عملاً برای دریافت تسهیلات بانکی با مشکل مواجه خواهند شد.
مدیرعامل رجا پیشنهاد کرد: در صورت امکان، اسناد ناوگان به بخش خصوصی واگذار شود یا دست کم ترتیبی اتخاذ شود که شرکت های بهره بردار بتوانند این دارایی ها را در صورت های مالی خود ثبت کرده و از ظرفیت نظام بانکی برای تأمین مالی استفاده کنند.
وی یکی دیگر از موضوعات مهم را زمان بندی آماده سازی و بازگشت ناوگان به چرخه بهره برداری دانست و گفت: در برنامه ارائه شده، زمان چهار تا شش ماه برای آماده سازی برخی واگن ها در نظر گرفته شده است، اما با توجه به شرایط فعلی کشور، مشکلات تأمین قطعات و نیاز برخی واگن ها به تعمیرات اساسی، لازم است انعطاف بیشتری در این زمان بندی وجود داشته باشد.
ملانژاد تأکید کرد: «برای ناوگانی که شاید ۲۰ سال خوابیده است، نمی توان انتظار داشت که حتماً در شش ماه به شرایط بهره برداری برسد. باید زمان منطقی تری برای بازسازی و آماده سازی در نظر گرفته شود.»

مدیرعامل رجا در عین حال تصمیم راه آهن برای حرکت به سمت واگذاری ناوگان مسافری را اقدامی مثبت و شجاعانه توصیف کرد و گفت: بخش خصوصی از این تصمیم استقبال می کند و آمادگی دارد در حد توان خود برای موفقیت این طرح همکاری کند.
وی افزود: «ما موضوع را بسیار مثبت تلقی می کنیم و از اینکه راه آهن چنین تصمیم شجاعانه ای گرفته است، تشکر می کنیم. پس از سال ها که فرآیند واگذاری ها از حدود سال ۱۳۸۴ آغاز شده، اکنون این مسیر به بخش مسافری رسیده و حضور بخش خصوصی می تواند کمک قابل توجهی به راه آهن باشد.»
ملانژاد در پایان تأکید کرد: موفقیت این طرح در گرو آن است که مدل اقتصادی واگذاری با واقعیت های مالی شرکت های مسافری همخوان باشد و تکلیف موضوعاتی همچون قیمت گذاری، نحوه پرداخت، نیروی انسانی، قراردادهای موجود، انبارها، تأمین مالی و زمان آماده سازی ناوگان پیش از انعقاد قراردادها به طور شفاف مشخص شود.