احتمال سهمیهبندی مجدد بنزین
وبلاگ تین نیوز، ابوذر ندیمی | بر اساس اعلام شركت ملی پخش فرآوردههای نفتی، سهمیه بنزین از روز گذشته قطع شد و متقاضیان باید بنزین را به صورت آزاد و با نرخ 1000 تومان خریداری كنند. به طور طبیعی بخشی از بیش از 20 میلیارد دلار قاچاقی كه در كشور وجود داشته مربوط به قاچاق معكوس است. به همین دلیل بود كه كالاهای یارانهای را قاچاقچیان ایرانی و كشورهای اطراف به ویژه به نوار شرقی قاچاق میكردند.
بنزین و گازوئیل نیز از عمده كالاهایی بود كه قاچاق میشد. از دلایل اصلی قاچاق این سوختها میتوان به یارانههایی اشاره داشت كه به آنها تعلق میگرفت و باعث میشد قیمت سوخت نسبت به قیمت جهانی پایین باشد. تك نرخی شدن سوخت با این ملاحظه كه ما قیمت سوخت را به قیمت جهانی برسانیم قاچاق را كاهش میدهد. موضوع مورد اهمیت این است كه نرخ سوخت با نرخ قاچاق ارتباط دارد و هر فعالیتی در بحث قاچاق در محور توجیه اقتصادی قرار دارد.
به تعبیر روشن تر، اگر بین قیمت سوخت در كشور و آن سوی مرزها تفاوت قابل توجهی احساس شود، افزایش قاچاق حتمی است و در مصرف داخلی نیز اثر گذار است، زیرا چند نرخی بودن سوخت باعث افزایش مصرف داخل میشود و دلیل اینكه سوخت تك نرخی شده، از طرفی جلوگیری از فعالیت قاچاقچیان و از طرف دیگر، كاهش مصرف سوخت بوده است. دولت توانسته است با تكنرخیكردن بنزین دلالیهای كارت سوخت را جمعآوری كند و یكی از انگیزههای سوزاندن كارتهای سوخت همین مساله است. بنابراین مسائل داخلی مهمترین دغدغه دولت به شمار میآید، اما كارتهای سوخت همچنان مورد استفاده قرار
میگیرد. كارتهای سوخت از جهت هوشمندی، مصرف را مدیریت میكند، اما از جهت قیمت نمیتوان پیشبینی كرد كه چه سرنوشتی در انتظار این كارتهاست.
یكی از برنامههای دولت مدیریت كارتهای سوخت و دیگری حذف بیش از دو میلیون خودرو است. در حوزه كنترل و نظاممندی مصرف، كارایی كارت هیچ تغییری نمیكند، اما درباره مصرف و حفظ آن طبیعی است كه مشكلاتی وجود داشته باشد. هدفمندی با این هدف اجرایی شد كه با رسیدن به قیمت مورد نظر، نظامی واحد وجود داشته باشد و بر مبنای آن عمل كنیم. با چنین رویكردی میتوان متناسب با اهداف نظام و مبارزه با قاچاق سوخت عمل كرد. مطمئنا گزینههای هفتگانه اعلامشده درباره مبارزه با قاچاق شامل این كلیات هستند، اما كیفیت و زمانبندی آنها فرق میكند.
تفاوتهایی در نظام صنعتی و كشاورزی و تولیدی وجود دارد، بنابراین دولت میتواند با حمایت و مدیریت بخشهای تولیدی و صنعتی و كشاورزی به بهبود اوضاع مربوط به قاچاق سوخت كمك كند. دولت در رابطه با مساله كارتهای سوخت به بعد مصارف عمومی بیشتر توجه میكند. بر همین اساس است كه شائبههایی درباره حذف كارت سوخت ایجاد شده است و برخی این سناریو را مطرح میكنند كه تك نرخی شدن بنزین موقتی و آزمایشی است و در ماههای آینده سهمیهها تمدید میشود.
راجع به موضوع تمدید سهمیه بنزین در ماههای آینده نمیتوان با اطمینان صحبت كرد. اما دولت در این رابطه، منعطف عمل میكند و به هر صورت، ممكن است در آینده تصمیمات متناسب با شرایط را بگیرد. دولت نمیتواند با قاطعیت درباره همه امور تصمیم بگیرد و بسیاری اوقات باید در زمینه كیفیت اداره امور كشور یا حمایت از اشخاص و اصناف، منعطف عمل كند. در نتیجه بعید نیست با تغییراتی رو به رو شویم، اما در حال حاضر این تصمیم گرفته شده و اعلام شده است كه حداقل در رابطه با رسوبی كه در بخش مصرف داشتهایم از لحاظ تكنرخی كردن سوخت، رسوب كاهش داشته است.