میعانات گازی، ناجی کاهش درآمد نفت
وبلاگ تین نیوز، سیدحمید حسینی | كارشناسان نفتی وقتی میخواهند قیمت نفت را تحلیل كنند، دو موضوع برایشان مهم است. یكی عوامل بنیادی كه به میزان عرضه و تقاضا در بازار مربوط میشود؛ دوم مباحث سیاسی. هر دو مورد ذكر شده بر میزان قیمت نفت تاثیر دارند. در دو ماه گذشته شاهد بالاترین قیمتها در نفت اوپك، برنت و نفت آمریكا بودیم. تنشهای منطقهای و جهانی نفت را به بالاترین سطح قیمتی در این مقطع رساند. مناقشه روسیه و اوكراین، توقف صادرات نفت از لیبی، چشمانداز نگرانكننده تشكیل دولت جدید در عراق و تحولات داعش در منطقه، تنشهایی بودند كه در سطح جهانی و
منطقهای توانستند قیمت نفت را افزایش دهند.
این نگرانیها باعث شد تا علاوه بر بالا رفتن قیمت، عرضه نفت هم افزایش پیدا كند. در حالی كه مصرف جهانی نفت، 91 میلیون و 500 هزار بشكه در روز بود، میزان عرضه آن به 94 میلیون بشكه در روز رسید. عرضه مازاد در بازار بالاخره كار خودش را كرد. همچنین كاهش تنشها در لیبی و روابط روسیه با غرب، شروع عملیات آمریكا علیه داعش و كاهش نگرانی از وضعیت عراق باعث شد تا نگرانی مصرفكنندگان برطرف شود. در نتیجه دیگر كسی عجلهای برای خرید نفت مازاد ندارد و اطمینان از تولید مناسب، باعث كاهش قیمت شده است.
نفت برنت از اول جولای تا امروز 13 دلار كاهش پیدا كرده است. نفت آمریكا هم با كاهش ارزش مواجه شده است. اگرچه در روسیه با كاهش تولید مواجه بودیم، اما همزمان در آمریكا، لیبی و آنگولا تولید افزایش پیدا كرده است. لیبی با عرضه 500هزار بشكه نفت مرغوب در وضعیت بازار تاثیرگذار بود. در مجموع، میزان عرضه نسبت به تقاضا افزایش پیدا كرده است. اما تا 3 هفته آینده كه به سمت سرما میرویم و تابستان در اروپا تمام میشود، تقاضا هم افزایش پیدا میكند و دوباره شاهد افزایش قیمتها خواهیم بود.
البته پیشبینیها این است كه قیمتها دوباره افزایش پیدا میكند. اقتصاد جهانی از ركود خارج شده و اوضاع اقتصادی رو به بهبود است. رشد اقتصادی چین در 6 ماهه اول سال، 7 درصد بود. ژاپن علائم بهبود را نشان میدهد و رشد اقتصادی هند بالای 4 درصد بود. به همین دلیل پیشبینی میشود كه قیمت نفت در نیمه دوم سال افزایش پیدا كند و نفت اوپك هم به متوسط قیمت سال گذشته كه 106 دلار بود برسد. البته پیشبینیهایی هم هست كه در درازمدت با توجه به افزایش برداشت از شیلها و استفاده از تكنولوژیهای جدید و كشف منابع جدید، قیمت جهانی نفت سیر نزولی داشته باشد اما در
كوتاهمدت این اتفاق نمیافتد. امكان كاهش مصرف نفتخام به این زودیها پیشبینی نمیشود. همین الان پالایشگاههای دنیا روزانه 100 میلیون بشكه نفت مصرف میكنند. مصرف صنایع و حمل و نقل هم رو به افزایش است. به همین دلیل پیشبینی برای كاهش تقاضا وجود ندارد.
اینكه با وجود رسیدن قیمت نفت اوپك به 98 دلار، هنوز هیچكدام از كشورهای عضو اوپك واكنشی نشان ندادهاند، یعنی همه از نفت حدود 100 دلار راضی هستند. البته وضعیت كشورهایی كه بودجه را با نفت 100 دلاری یا بالاتر بستهاند كمی فرق میكند. ایران هم در سال 93 بودجه را با نفت 100 دلاری بسته است و كاهش قیمت نفت اوپك میتواند خبر نگرانكنندهای برای كشور باشد. روزانه یك میلیون بشكه نفت صادر میكنیم و 100 میلیون دلار درآمد نفتی داریم. كاهش هر یك دلار قیمت نفت میتواند درآمد كشور را كم كند. قطعا این خبر برای اقتصاد ما خبر خوبی نیست. ضمن اینكه امسال، اقتصاد ما روی
درآمدهای نفتی حساب كرده بود تا سرمایه بانكها را از محل این درآمدها افزایش دهد. با این حال به خاطر افزایش 60درصدی صادرات میعانات گازی، میتوانیم امیدوار باشیم كه درآمد ارزی كشور حدود 5 تا 6 میلیارد دلار افزایش پیدا كند و كاهش قیمت نفت را جبران كند.*
* یادداشت سید حمید حسینی- رئیس كمیسیون اصل 44 و محیط كسب و كار اتاق ایران در روزنامه کسب و کار