ثبت رکوردهای تازه برای تولید و صادرات نفت
میانگین صادرات نفت خام ایران در ماه اکتبر به ۲ میلیون و ۴۴۰ هزار بشکه در روز رسید. این خبری است که سید محسن قمصری مدیر امور بینالملل شرکت ملی نفت ایران از با اطمینان هرچهتمامتر اعلام کرده، آنهم درست در شرایطی که زمان زیادی از جلسه بینتیجه وین برای برنامهریزی طرح فریز نفتی نگذشته است. حالا ایران این پیام را به تولیدکنندههای نفت دنیا میدهد که پای مواضع اش ایستاده است.
قمصری البته مقصد بیش از ۷۰۰ هزار بشکه نفت ایران را کشورهای اروپایی عنوان کرده و گفته است بااینحال هنوز کشورهای آسیایی همچنان بزرگترین مشتریان نفت ایران هستند بهطوریکه سهم کشورهای آسیایی از نفت ایران، یکمیلیون و ۷۴۰ هزار بشکه در روز بوده است.
آسیا بزرگترین مصرفکننده انرژی در جهان است که همه تولیدکنندگان چشم به این بازار دوختهاند، با توجه به اینکه ایران در این منطقه قرار دارد اولویت ایران صادرات ۶۳ درصد نفت ایران به این منطقه و بقیه به مقاصد کشورهای اروپا و دیگر کشورهای منطقه است.میزان صادرات نفت ایران پس اجرای برجام به بیش از ۲ برابر رسیده است، بهطوریکه آمارها نشان میدهد صادرات نفت ایران به برخی مشتریان مهم افزایش قابلتوجهی را تجربه کرده است.
احیای مشتریان قاره سبز
پیش از برقراری تحریمهای نفتی اتحادیه اروپا علیه ایران، صادرات نفت ایران به قاره سبز به حدود ۷۰۰ هزار بشکه در بود که در میانمدت این رقم به ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار بشکه در روز رسیده بود. قبل از همه توتال مشتری قدیمی نفت ایران پس از تحریمها پیشقدم شد. یونانیها که از بدهکاران نفتی ایران محسوب میروند خرید نفت خود را از ایران بعد از توافق برجام از سر گرفتند.
بر فروش نفت ایران به اسپانیا درحالیکه حاضر روزانه به ۲۰۰ هزار بشکه نفت رسیده است. اسپانیا پیش از تحریمها نیز مشتری نفت ایران بود. از سوی دیگرانی ایتالیا نیز رسماً به جمع مشتریان نفت ایران بعد از توافق برجام پیوسته است تا بار دیگر ایران در فهرست مهمترین صادرکنندگان نفت به اروپا قرار گیرد. آلمانها که هیچگاه مشتری نفت ایران نبودهاند، هم حالا خرید محصولات پتروشیمی و همچنین آلان جی از ایران را کلید زدهاند. این امر نشان میدهد مذاکرات ایران با اتحادیه اروپا ایران بعد از برجام موفقیت آمیز بوده است.
آسیاییهایی های وفادار
مشتریان آسیایی همیشه از مشتریان بسیار با اهمیت ایران بودهاند؛ حتی در دوره تشدید تحریمها آنها به ایران جریان صادرات نفت ایران به آسیا و برخی مشتریان قدیمی هیچ گاه قطع نشد. هر چند نبود بیمه نامه برای محموله های نفتی ایران صادرات نفت به کشورهای آسیایی را نیز با کاهش مواجه کرد اما با این حال خرید نفت ایران در ترازهای بازرگانی اغلب خریداران نفتی آسیایی ثبت میشد.
ممنوعیت برای انتقال پول به ایران سبب شد ایران طلب قابل توجهی را بابت فروش نفت در این کشورها داشته باشد.
آخرین آمارهای ارائه شده از سوی اوپک نشان میدهد هم اکنون بیش از نیمی از صادرات نفت ایران به مقصد کشورهای اروپایی حمل میشود. در این میان چین، ژاپن و کره جنوبی، از مشتریان سنتی نفت ایران رکورددار خرید نفت ایران بعد از توافق برجام هستند. آمارهای گمرکی نشان داد، واردات نفت کره جنوبی از ایران نسبت به یک سال قبل سه برابر شده است.
هندیها هر چند سالهاست مذاکراتی برای صادرات گاز از ایران داشتهاند اما ان را بدون نتیجه رها کردهاند، در سالهای تنگ تحریم نیز مشتری نفت ایران بودند و حجم خرید نفتشان نسبت به دیگر مشتریان ایران سبب شد به یکی از بزرگترین بدهکاران نفتی بدل شوند.
ایران در سالهای تحریم نسبت به افزایش قابل توجه واردات برنج هندی، چای و ... از هند اقدام کردند اما مدتی است کاهش واردات برنج در آمارهای واردات کشور قابلمشاهده است. هندیها نیز بعد از توافق برجام افزایش خرید نفت قابلتوجهی از ایران داشتند.
آمارها نشان میدهد میزان واردات نفت هند از ایران در آخرین ماههای سال ۲۰۱۵ معادل ۷۰ درصد نسبت به ماههای ابتدایی سال افزایش داشته است. در بین کشورهای آسیایی، چین وفادارترین مشتری ایران بوده است، چه قبل از تحریم و چه در دوران تحریمها. اگرچه توافق هستهای میزان واردات نفت چین از ایران را نیز افزایش داده اما چین در سالها تحریم شریک ایران بود.
او تنها در بحبوحه تحریمها برخی مذاکراتش را مشمول مرور زمان کرد اما هیچگاه مراودات تجاری با یاران را قطع نکرد و حالا هم بزرگترین مشتری نفت ایران است. ژاپنیها تجربه همکاری نیمهتمامی با ایران در میدان نفتی آزادگان داشتند که به سرانجام نرسید.
آن زمان باهدف تأمین بخشی از منابع نفتی موردنیازشان به پروژه توسعه آزادگان ورود کردند اما بعدها با برقراری تحریمهای بانکی و بیمهای و ... حجم صادرات نفت خود از ایران را کاهش دادند. حالا ژاپنیها هم مثل سایر کشورهای آسیایی در لیست مشتریهای نفت ایران هستند، با وقت و حدت قبل از تحریمها.
مشتریهای تازه
هرچند که در دوران غیبت ایران، بسیاری از مشتریهای سنتی نفت به دنبال جایگزین رفتند، اما با لغو تحریمها اغلب آنها برگشتند و البته ایران تنها به دنبال احیای مشتریان قدیمی خود نبود. دیپلماسی جدید نفتی ایران یافتن مشتریهای تازه در بازار نفت بود.
حالا آفریقاییها را میتوان اولین مشتری جدید نفت ایران لقب داد. پیش از لغو تحریمها برای خرید نفت از ایران خیز برداشته بودند. پیش سندی نیز برای خرید نفت ایران از سوی ایران و افریقای جنوبی به امضا رسیده بود، حالا آنها هم مشتری نفت ایران هستند.
پیش از تشدید تحریمها، آفریقای جنوبی، بزرگترین مشتری نفت ایران در قاره آفریقا بود؛ بهگونهای که این کشور پیش از توقف واردات نفت از ایران، روزانه بیش از ۱۰۰ هزار بشکه نفت خام از ایران خریداری میکرد. جز آفریقای جنوبی، مراکش نیز خریدار آفریقایی نفت ایران بود.
لینک خبر