◄ تحول واقعی در حمل‌ و نقل جاده‌ ای کالا نیازمند توجه همزمان به دو بعد نرم‌ افزاری و سخت‌ افزاری است

اگرچه در سال های اخیر در حوزه حمل و نقل جاده ای کشور، تمرکز قابل توجهی بر موضوعات نرم افزاری مانند پلتفرم های دیجیتال، بازارگاه های بار، هوشمندسازی و یکپارچه سازی داده ها شکل گرفته است، اما واقعیت آن است که لجستیک تنها با ابزارهای نرم افزاری متحول نمی شود.

به گزارش تین نیوز، آرش جلیلی مهندس صنایع و راننده کامیون با بیان این مطلب گفت: حمل و نقل صنعتی عمیقا سخت افزار محور و سرمایه بر است و بدون زیرساخت های فیزیکی پایدار، حتی پیشرفته ترین سامانه های هوشمند نیز کارایی لازم را نخواهند داشت.

بیشتر بخوانید:

جایگاه شرکت های بزرگ مقیاس هوشمند ایران و جهان و بررسی تاب آوری حمل و نقل ایران در شرایط جنگی

وی در گفت و گو با تین نیوز افزود: به همین دلیل در کنار بحث های پلتفرمی، باید به کاستی های سخت افزاری موجود در شبکه حمل و نقل کشور نیز توجه جدی شود.

جلیلی تاکید کرد: نخستین و بنیادی ترین زیرساخت حمل و نقل، جاده است. در حال حاضر در بسیاری از محورهای کشور سرعت تخریب و استهلاک راه ها از سرعت نوسازی و نگهداری آن پیشی گرفته است.

وی گفت: کیفیت نامطلوب روسازی، فرسودگی برخی محورهای ترانزیتی و کمبود منابع برای نگهداری مناسب شبکه راه ها، عملا هزینه عملیاتی ناوگان را افزایش داده و بهره وری حمل را کاهش می دهد.

این مهندس صنایع و راننده کامیون خاطرنشان کرد: در کنار آن، کمبود مجتمع های خدمات رفاهی و پارکینگ های ایمن ناوگان (تیرپارک ها) نیز یکی از چالش های جدی است.

به گفته جلیلی، تعداد این مراکز در بسیاری از مسیرهای کشور محدود است و حتی برخی مجتمع های موجود به دلیل نبود توجیه اقتصادی در حال تعطیلی یا کاهش فعالیت هستند که این وضعیت نه تنها رفاه رانندگان را تحت تأثیر قرار می دهد بلکه امنیت توقف ناوگان در مسیرها را نیز کاهش می دهد.

جلیلی با تاکید بر این که مسئله مهم دیگر، امنیت فیزیکی و روانی شبکه حمل و نقل است، عنوان کرد: متأسفانه گزارش های متعددی از سرقت گازوئیل، بار و حتی قطعات کامیون ها وجود دارد و در برخی موارد حتی مجتمع های خدماتی نیز از این آسیب ها مصون نیستند.

وی گفت: چنین شرایطی علاوه بر زیان اقتصادی، موجب فرسایش روحی رانندگان و کاهش جذابیت حرفه حمل و نقل برای نیروهای حرفه ای می شود.

جلیلی افزود: از سوی دیگر، در بخش خصوصی نیز کاستی هایی وجود دارد. در بسیاری موارد سرمایه گذاری واقعی در خرید و نوسازی ناوگان صورت نمی گیرد و گاهی برای احراز حدنصاب های قانونی مالکیت ناوگان، از اسناد صوری یا مالکیت های کاغذی استفاده می شود.

به گفته وی، این موضوع باعث می شود ظرفیت واقعی عملیاتی شرکت ها بسیار کمتر از ظرفیت اعلامی آن ها باشد.

جلیلی با بیان این که مشکل مشابهی در حوزه ایجاد پایانه های استاندارد نیز دیده می شود، گفت:  برخی شرکت های حمل و نقل یا اساساً در ایجاد پایانه های مناسب سرمایه گذاری نکرده اند، یا پایانه هایی ایجاد شده که به دلیل عدم نگهداری مناسب، به تدریج دچار فرسودگی و افت کارایی شده اند. در حالی که پایانه های استاندارد می توانند نقش مهمی در سازماندهی عملیات، رفاه رانندگان و افزایش بهره وری ایفا کنند.

جلیلی با تاکید بر این که در کنار این مسائل، یکی دیگر از چالش های قابل توجه، کاهش سطح تخصص در برخی بخش های عملیاتی صنعت حمل و نقل است، خاطرنشان کرد:  در مواردی شغل متصدی حمل و نقل که باید یک جایگاه تخصصی در مدیریت عملیات لجستیکی باشد، به سطح فعالیت های واسطه گری و دلالی بار تنزل یافته است.

به گفته وی، این مسئله به طور طبیعی کیفیت برنامه ریزی و مدیریت حمل را کاهش می دهد.

وی افزود: در نهایت باید به موضوع مهم خودمالکان اشاره کرد که عملا ستون فقرات ناوگان جاده ای کشور محسوب می شوند. با این حال، سازو کارهای موثر برای جذب، نگهداشت و وفادارسازی این گروه هنوز به شکل ساختارمند طراحی نشده است.

این راننده کامیون خاطرنشان کرد: ابزارهایی مانند ارائه مشوق ها، تخفیف ها، تأمین سوخت، ارائه کاربری امانی یا خدمات حمایتی می تواند نقش مهمی در ایجاد پیوند پایدار میان شرکت ها و رانندگان خودمالک داشته باشد.

وی با تاکید بر این که به طور کلی، تحول واقعی در حمل و نقل جاده ای نیازمند توجه هم زمان به دو بعد نرم افزاری و سخت افزاری است، عنوان کرد:  توسعه پلتفرم های هوشمند، پایگاه های داده و سامانه های مدیریت شبکه بدون تقویت زیرساخت های فیزیکی، نوسازی ناوگان، ارتقای امنیت مسیرها و سرمایه گذاری در پایانه ها و نیروی انسانی، نمی تواند به تنهایی کارآمدی شبکه حمل و نقل کشور را تضمین کند.