◄ هر موتورسیکلت فرسوده معادل ۷ خودرو آلایندگی دارد

تحلیل هرم سنی ناوگان موتورسیکلت کشور بیانگر آن است که بیش از ۵۶ درصد از این ناوگان، عمری فراتر از ۱۶ سال دارند و با توجه به آلایندگی بالای هر موتورسیکلت فرسوده که معادل هفت خودرو است، جایگزینی تنها ۴ میلیون دستگاه از این ناوگان با نمونه های نو و برقی، سالانه حدود ۲.۱ میلیارد لیتر صرفه جویی در مصرف بنزین به همراه خواهد داشت.

به گزارش سرویس خودرو تین نیوز، در شرایطی که ناترازی بنزین و تشدید بحران آلودگی هوا با شروع تدریجی فصل سرما در کلان شهرها به دو چالش هم زمان، پرهزینه و مزمن حوزه انرژی و مدیریت شهری کشور تبدیل شده، آمارها نیز نشان می دهد که بخش مهمی از این معضل نه صرفا ناشی از الگوی رفتاری شهروندان، بلکه ریشه در کهنسالی و فرسودگی شدید ناوگان حمل ونقل دارد و در این میان موتورسیکلت های فرسوده، وسیله ای که به دلیل تیراژ تردد بالا و آلاینده، عملا به کانون پنهان اتلاف انرژی و انتشار ذرات آلاینده تبدیل شده است.

در حال حاضر و براساس اخرین آمارها از مجموع ۱۴ میلیون دستگاه موتورسیکلت موجود در ناوگان کشور، بیش از ۷۲ درصد در سنین فرسودگی و بالای ۱۰ سال قرار دارند که بررسی جزئیات هرم سنی ناوگان موتورسیکلت کشور به شرح ذیل است:

• ۶ سال و کمتر: ۲ میلیون و ۸۲۶ هزار و ۹۶۹ دستگاه (تنها ۲۰ درصد)
• ۷ تا ۱۰ سال: ۱ میلیون و ۶۲۳ هزار و ۳۴۶ دستگاه (معادل ۱۲ درصد)
• ۱۱ تا ۱۵ سال: ۲ میلیون و ۱۶۲ هزار و ۶۳۶ دستگاه (معادل ۱۶ درصد)
• ۱۶ تا ۲۰ سال: ۳ میلیون و ۷۱۸ هزار و ۳۲۹ دستگاه (معادل ۲۷ درصد)
• ۲۱ سال و به بالا: ۴ میلیون و ۶۱ هزار و ۱۹۰ دستگاه (۲۹ درصد)

این آمارها حاکی از آن است که بالغ بر ۵۶ درصد از موتورسیکلت های در حال تردد در کشور یعنی بیش از ۷.۵ میلیون دستگاه، بیش از ۱۶ سال عمر دارند و تنها ۳۲ درصد از کل این ناوگان در محدوده شش سال و کمتر و ۷ تا ۱۰ سال قرار دارند.

پیامدهای این کهنسالی و فرسودگی زمانی روشن می شود که ابعاد فنی، مصرف سوخت و آلایندگی آن در کنار یکدیگر قرار بگیرد. از یک سو، ۱۱ میلیون دستگاه موتورسیکلت فرسوده با پیمایش سالانه حدود ۱۵ هزار کیلومتر و مصرف میانگین ۷ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر، سالانه نزدیک به ۱۲ میلیارد لیتر بنزین مصرف می کنند؛ رقمی بسیار چشمگیر که در مقایسه با استانداردهای نوین مصرف سوخت در وسایل نقلیه سبک، از هدررفت گسترده منابع گران بهای سوختی حکایت دارد.

از سوی دیگر، اثرات زیست محیطی این ناوگان فرسوده ابعادی به مراتب پیچیده تر دارد؛  بر اساس ارزیابی های فنی، میزان آلایندگی هر یک دستگاه موتورسیکلت کاربراتوری فرسوده معادل هفت دستگاه خودروی سواری است.

همین نسبت نامتوازن، نشان می دهد که چرا نوسازی ناوگان موتورسیکلت، اهرمی مهم و گلوگاه مدیریت آلودگی ناوگان حمل و نقل هوا به شمار می رود؛ به طوری که در کلان شهرهایی نظیر اصفهان و تهران، اسقاط و جایگزینی موتورسیکلت های فرسوده، سریع ترین و کوتاه ترین مسیر برای کنترل کیفیت هوای تنفسی ارزیابی می شود.

پیش تر نیز محمدصادق حاتمی - مدیر ستاد نوسازی ناوگان و اسقاط خودرو - با اشاره به اینکه حدود ۱۴ میلیون وسیله فرسوده در کشور معادل ۱.۵ برابر ناترازی روزانه بنزین، سوخت مصرف می کنند، تاکید کرده بود که اگر تنها چهار میلیون دستگاه موتورسیکلت فرسوده از رده خارج و با نمونه های نو، استاندارد و برقی جایگزین شود، سالانه حدود ۲.۱ میلیارد لیتر صرفه جویی در مصرف بنزین حاصل خواهد شد.