دشواری های پرسش از موتور هواپیمای ایران ۱۴۰
تین نیوز | گزارش سازمان هواپیمایی کشوری پیرامون حادثه هواپیمای ایران 140 منتشر شد و در این گزارش خلبان مقصر سقوط هواپیما معرفی شد با این وجود به زعم کارشناسان علت سقوط این هواپیما را باید در موتور این هواپیما و ابهامات پیرامون آن جستجو کرد.
وقتی هواپیمای ایران 140 در نزدیکی مهرآباد سقوط کرد نزدیک به 1.5 ماه طول کشید تا سازمان هواپیمایی کشور اعلام کنند علت این سانحه چه بود؟اگرچه متولی صنعت هوانوردی کشورمان تلاش کرد خیلی ماهرانه و بیطرف مشکل را بر گردن خلبان زبده این پرواز بیاندازد اما تحقیقات چیز دیگری میگوید.
هواپیمای ایران 140 یک جت ملخی است و جانشین موفق هواپیمای آنتوف 24 معرفی شد و مزیت آن نسبت به آنتوف 24، افزایش ظرفیت جابه جایی بار و توانایی نشست و برخاست در باندهای بدون روکش آسفالت است.
در سانحه سقوط هواپیمای ایران 140، موتور سمت راست هواپیما خاموش می شود و در نهایت این هواپیما سقوط می کند. سازمان هواپیمایی کشوری عدم هوشیاری خلبان در محاسبات ضریب اشغال مسافر و بار جهت شرایط مطمئن پرواز با یک موتور را علت سانحه می داند. با این وجود کارشناسان صنعت هوایی موتور این هواپیما را مناسب نمی دانند و علت دیگر وقوع سانحه را موتور این هواپیما معرفی می کنند.
موتور TV3-117-SBM ساخته شده از سوی شرکت آنتوف جهت نصب بر هواپیمای ایران 140 طراحی می شود. البته در طراحی این هواپیما استفاده از موتور برند معروف پرات ویتنی نیز در نظر گرفته شده است. در مقیاس کلان این شرکت سازنده موتورهای شرکت هواپیمایی ایرباس و بویینگ هستند و در مقیاس هواپیمای ایران 140 نیز این شرکت موتور Pratt & Whitney Canada PW100 بر روی هواپیماهای ATR، فوکر 50 و... نیز نصب شده است و عملکرد این موتور و هواپیماهای بیان شده در ایران مطلوب بوده است. با این وجود شرکت هواپیما سازی ایران از موتور ساخت اکراین را در مونتاژ این هواپیما استفاده کرده است.
موتور TV3-117-SBM قدرت جلوبرندگی متوسطی دارد و در سال 1974 طراحی شده است در 95 درصد بالگردهای غیرنظامی و نظامی از سوی شرکت میل و کاموو استفاده می شود. این موتور در گونه های متفاوت جهت نصب و بهره برداری بر بالگرد باز طراحی شده است و کشورهای کانادا، چین، هند و سوسیس نیز جزء خریداران این موتور بوده اند. از بررسی نام مشتریان این موتور، استنباط می شود که این موتور جهت استفاده در بالگرد مناسب بوده و توانسته از کشورهای نمره قابل قبولی در خرید دریافت کند. تنها مورد استفاده از این موتور در هواپیما مربوط به هواپیما آنتوف 140 یا همان ایران 140 است و تاکنون موتور این هواپیما چندین سانحه
را تجربه کرده بنابراین عملکرد این موتور نشان می دهد جهت استفاده در هواپیما مناسب نیست.
بنابراین سئوالی که پیش کشیده می شود چرا با وجود جایگزین های مناسب (حتی دیگر موتورهای پیشنهادی بلوک شرق) شرکت هواپیما سازی ایران، این موتور را انتخاب و بر اساس چه فرایندی سازمان هواپیمایی کشوری بهره برداری از آن را تایید کرده است؟
پرسش بالا ساده است ولی پاسخ دادن به آن دشوار است جهت بررسی جنبه های حقوقی توافق بین ایران و اکراین در خصوص نوع موتور هواپیمای ایران 140 لازم است قرار داد بین طرفین بررسی شود ولی چون از یک سو، مونتازکننده این هواپیما، شرکت هسا و سازمان صنایع هوایی بوده که دارای ماموریتی نظامی و امنیتی است و با توجه به ملاحظات امنیتی امکان دریافت پاسخ مناسب وجود ندارد. به خصوص این که این قرارداد بین وزارت دفاع و شرکت آنتوف منعقد شده و ممکن است هدف از این قرارداد فقط مسایل تولید هواپیمای مسافربری نبوده باشد و سایر همکاری های نظامی و امنیتی نیز مورد نظر بوده است. از سوی دیگر محصول این
نهاد، فقط متعلق به نهادهای نظامی نیست و مرتبط با حوزه عمومی و شهروندی جامعه است. بنابراین تولید محصول تجاری ایران 140 باعث ایجاد تضاد بین مسایل امنیتی، اقتصادی و حقوق اجتماعی شده است و امکان پاسخگویی با پرسش بالا را دشوار کرده است.
اگر این مساله با نگاه سازمان هواپیمایی کشوری بازتعریف شود، مشاهده می شود که سازمان هواپیمایی کشوری متولی مسایل اقتصادی و اجتماعی صنعت هوایی است و سازمان صنایع هوایی دارای ماموریت امنیتی و نظامی است. از سوی دیگر شرایط بین المللی حاکم بر ایران باعث شده که مسایل امنیتی و نظامی دارای اولویت بالاتری نسبت به مسایل اقتصادی داشته باشند. بنابراین به درستی نهادهای نظامی و امنیتی در این دوره تقویت شده اند و همین قدرت ممکن است باعث شود نهادهای نظامی مسایل اقتصادی و نهادهای مرتبط با آن را تحت تاثیر قرار دهند.
اگر این ملاحظات به هواپیمای ایران 140 نیز تعمیم داده شود، نتیجه آن دشواری به پاسخ به مسایل موتور این هواپیما از سوی سازمان هواپیمایی کشوری است.
نتیجه آن که چه ایران سازنده و چه مونتاژ کننده هواپیمای ایران 140 باشد. انجام این مهم افتخاری برای کشورمان بوده و در صورتی که وقوع چنین سوانحی ادامه یابد اقبال و اعتماد عمومی جامعه به این هواپیما کم و سرمایه گذاری انجام شده در این پروژه از بین خواهد رفت بنابراین لازم است با اصلاحات فنی و نهادی از وقوع دوباره حوداثی از این دست جلوگیری کرد.
نگارنده محترم مقاله با سلام اولا که در یک سانحه عوامل اصلی و ثانویه وجود دارد که میتوان موتور رابه عنوان عامل ثانویه قید کرد زیرا در صورتی که هر وقت موتور دچار نقص فنی شود منجر به سانحه شود که برای MD هایی که در حال پرواز در ایران است تاکنون بالای ۱۲ سانحه هوایی اتفاق می افتاد. ثانیا: ۱ - موتور مزبور ساخت آنتونف نیست بلکه ساخت موتور سیچ است ۲ - موتور پرات اند ویتنی ساخت کانادا جزو موارد تحریمی است اگر شما می توانید تهیه فرمایید تا نصب شود. ۳ - موتور را طراح(آنتونف) انتخاب کرده نه شرکت هواپیما سازی ۴ - بفرمایید چه موتور جایگزین شرقی گواهی نامه دار وجود داشته که ماهم بدانیم ۵ - محض اطلاع طی چندین سفر کارشناسان هواپیمایی کشوری به اکراین، طبق فرایند قانونی TYPE ACCEPtance موتور را صادر نموده اند. ۶ - پروژه ۱۴۰ حاصل تلاش هزاران جوان متخصص ایرانی است و حواسمان باشد که با صحبت های غیر کارشناسی این صنعت را تخریب نکیم.
با سلام، ۱ - موتور این هواپیما موتور توربوپراپ TV۳-۱۱۷VMA - SBM۱ طراحی شرکت پروگرس و ساخت شرکت موتورسیچ اوکراین میباشد ۲ - شرکت آنتونف طراح این هواپیماست و نه موتور!! ۳ - موتورهای خانواده TV۳ اولیه طراحی شرکت کلیمف روسیه بوده و اکثرا بصورت توربوشافت تولید شده و بر روی هلکوپترهای زیادی نصب شده اند. ۴ - شرکتهای پروگرس و موتورسیچ اوکراین موتور توربوشافت(هلی کوپتر) را با طراحی مجدد به توربوپراپ که مناسب هواپیمای ملخی آنتونف۱۴۰ باشد تبدیل کردند. ۵ - بر اساس آمار و ارقام شرکت موتور سیچ بازار بزرگی در کشورها امارات، هندوستان و … جهت بهره برداری از موتورهای TV۳ بر روی هلی کوپتر دارد. ۶ - لازم بذکراست که این موضوع مرسوم بوده و با ساخت هسته مرکزی موتور(شامل کمپرسور و محفظه احتراق و توربین) میتوان از آن محصولات مختلفی شامل توربوشافت(برای هلی کوپتر)، توربوپراپ(برای هواپیمای ملخی)، توربوجت(برای هواپیماهای جنگنده)، توربوفن(برای هواپیماهای مسافربری بزرگ) تولید نمود. ۷ - کسانی که موضوع نصب موتور هلی کوپتر بر روی آنتونف ۱۴۰ را مطرح می نمایند نه تنها چیزی راجع به موتور و هواپیما نمی دانند بلکه صرفا از هواپیما آنهم شاید بلیط خریدن و سوار شدنش را بلد باشند. ۸ - موتورهای ساخت شرکت پرات اند ویتنی کانادا که نویسنده از آنها نام برده و بر روی هواپیماهای ای تی آر و فوکر و … نصب هستند دارای قدرت موتور حداکثر ۲۴۷۵ تا ۲۷۵۰ اسب بخار هستند در صورتیکه موتورهای TV۳ آنتونف - ۱۴۰ دارای توان حداکثری ۲۵۰۰ تا ۲۸۰۰ اسب بخاراست و لذا موتورهای پرات اند ویتنی مزیتی بر موتورهای ۱۴۰ از لحاظ توان ندارند. ۹ - از ابتدای پروژه هم در مذاکرات اولیه و هم در سالیان اخیر شرکت هسا پیگیر نصب موتورهای شرکت پرات اند ویتنی کانادا(نه بخاطر قدرت بیشتر بلکه بخاطر تولید بالای آنها و پشتیبانی بهتر طراح و سازنده و تنوع تولید ورژنهای مختلف آنها) بوده است ولی متاسفانه بدلیل تحریم این موضوع عملی نشده است. ۱۰ - در نهایت دوستان عزیز مطمین باشید هیچکس از کارشناسان در کشور تولیدات هوایی شرقی را به غربی ترجیح نمیدهد و همگی ما باتفاق بر این باوریم که هواپیماهای غربی برتر از شرقی هستند بشرطی که شرایط برقرار باشد.
این موتور در تهران تحت لیسانس شرکت موتورسیچ اوکراین و تحت نظارت سازمان هواپیمایی کشوری ایران تولید میشود
با سلام لطفا رییس سازمان هواپیمای کشوری اعلام نمایید بر چه اساسی خلبان هواپیما را مقصر اعلام نموده است، زیرا شواهد و مدارک غیر از این مطلب را بیان می نماید. آیا بهتر نیست رو راست باشیم
تین جان چرا مطالب را چاپ نمی کنی؟ خداوکیلی سلیقه ای عمل نکن!!!!!