◄ مالکیت کیش ایر باید در اختیار حاکمیت جزیره باشد
خلیل الله معمارزاده، کارشناس هوانوردی، بازگشت مالکیت کیش ایر به منطقه آزاد کیش را اقدامی راهبردی برای تقویت زیرساخت های ارتباطی جزیره دانست و تأکید می کند موفقیت این روند به مدیریت تخصصی وابسته است.
بازگشت مالکیت شرکت هواپیمایی کیش ایر به منطقه آزاد کیش، در روزها و هفته های اخیر به یکی از موضوعات قابل توجه در حوزه حمل ونقل هوایی و مدیریت مناطق آزاد تبدیل شده است؛ موضوعی که از منظر برخی کارشناسان، فراتر از یک جابه جایی مدیریتی یا تغییر سهام داری بوده و مستقیماً با مفهوم حکمرانی زیرساختی در جزایر راهبردی کشور ارتباط دارد. در همین زمینه، خلیل الله معمارزاده، کارشناس حوزه هوانوردی، معتقد است که واگذاری مجدد مالکیت کیش ایر به مجموعه حاکمیتی جزیره، در اصل اقدامی در راستای بازگرداندن کنترل شریان های حیاتی حمل ونقل به مدیریت محلی و تخصصی منطقه آزاد کیش محسوب می شود.
او در تحلیل خود تأکید می کند که جزیره کیش بدون زیرساخت های ارتباطی کارآمد، عملاً نمی تواند جایگاه اقتصادی، گردشگری و تجاری خود را حفظ کند و به همین دلیل، ایرلاین اختصاصی برای کیش همان نقشی را ایفا می کند که شبکه جاده ای برای یک شهر یا منطقه سرزمینی دارد.
از نگاه وی، در جغرافیای جزیره ای، حمل ونقل هوایی نه یک خدمت جانبی بلکه بخشی از زیرساخت حاکمیتی و توسعه ای جزیره به شمار می رود و به همین دلیل لازم است مدیریت و مالکیت آن در هماهنگی کامل با سیاست های توسعه ای منطقه آزاد تعریف شود.
معمارزاده با تفکیک میان مفهوم «مالکیت» و «بهره برداری» توضیح می دهد که بازگشت مالکیت به منطقه آزاد الزاماً به معنای دولتی سازی عملیات اجرایی نیست، بلکه می تواند زمینه ای برای شکل گیری مدل های حرفه ای تر مدیریت، سرمایه گذاری و بهره برداری فراهم کند.
به اعتقاد او، در بسیاری از الگوهای موفق جهانی، زیرساخت های حیاتی حمل ونقل تحت نظارت نهادهای حاکمیتی یا توسعه ای باقی می مانند اما بهره برداری از آنها با استفاده از مدل های رقابتی و تخصصی انجام می شود. بر همین اساس، او روند بازگشت مالکیت کیش ایر به منطقه آزاد را اقدامی همسو با منافع بلندمدت جزیره ارزیابی می کند؛ زیرا امکان هماهنگ سازی سیاست های حمل ونقل هوایی با برنامه های گردشگری، تجارت، سرمایه گذاری و توسعه اقتصادی کیش را افزایش می دهد.
معمارزاده در بخش دیگری از تحلیل خود، موضوع کیش ایر را صرفاً در چارچوب یک شرکت هواپیمایی بررسی نمی کند، بلکه آن را بخشی از ظرفیت ژئوپلیتیکی و اقتصادی جزیره کیش در خلیج فارس می داند.
او معتقد است که کیش می تواند به یک الگوی همکاری اقتصادی و سرمایه گذاری بین المللی تبدیل شود؛ مشروط بر آنکه سیاست گذاری در حوزه زیرساخت و حمل ونقل با نگاه رقابتی و توسعه محور انجام گیرد.
به گفته این کارشناس، اگر بستر حقوقی و اقتصادی مناسبی فراهم شود، کشورهای مختلف آسیایی از جمله کره جنوبی، ژاپن، هند و اندونزی می توانند برای حضور و سرمایه گذاری در پروژه های زیرساختی و حمل ونقلی جزیره کیش ترغیب شوند. وی این رقابت سرمایه گذاری را نه تنها عاملی برای توسعه اقتصادی جزیره، بلکه نوعی «سپر امنیتی» برای کشور توصیف می کند؛ زیرا هرچه منافع بازیگران اقتصادی و کشورهای مختلف با ثبات و توسعه جزیره گره بخورد، سطح امنیت و پایداری اقتصادی آن نیز افزایش خواهد یافت.
معمارزاده با اشاره به موقعیت راهبردی خلیج فارس و تنگه هرمز، تأکید می کند که جزیره کیش ظرفیت تبدیل شدن به یک هاب منطقه ای در حوزه گردشگری، خدمات و حمل ونقل هوایی را دارد، اما تحقق این هدف مستلزم وجود ساختار مدیریتی منسجم، سیاست گذاری بلندمدت و مدیریت تخصصی در زیرساخت های حمل ونقل است. در این چارچوب، او بازگشت مالکیت کیش ایر به منطقه آزاد را بخشی از فرآیند بازتعریف نقش کیش در شبکه اقتصادی و ترانزیتی منطقه ارزیابی می کند.
از منظر او، زمانی که ابزارهای ارتباطی و لجستیکی جزیره در اختیار مدیریت محلی و توسعه ای آن قرار داشته باشد، امکان طراحی سیاست های یکپارچه برای جذب گردشگر، توسعه پروازهای منطقه ای و ارتقای جایگاه اقتصادی کیش افزایش می یابد. این نگاه، کیش ایر را از یک شرکت صرفاً تجاری به یک ابزار راهبردی توسعه منطقه ای تبدیل می کند.
