◄ نقش «ظرفیت عاطفی سازمانی» در کسب موفقیت
وبلاگ تین نیوز | رحمتاله مهآبادی از چهرههای شناخته شده و باسابقه عرصه فرودگاهی است كه از واپسین روزهای سال 1393 سكان هدایت شركت فرودگاههای كشور را در دست گرفت.
مهآبادی كه تاكنون چند سخنرانی علمی و كاربردی را در جمع مدیران، كارشناسان و پرسنل این شركت و فرودگاه مهرآباد انجام داده است، موضوع «ظرفیت عاطفی سازمانی» را محور یكی از این سخرانیها قرار داد كه با توجه به اهمیت موضوع و بیان علمی و كاربردی این سخنان رئیس هیات مدیره و مدیرعامل شركت فرودگاههای كشور، مطالب بیان شده توسط وی عینا در قالب یك مقاله ارائه میشود:
«رمز موفقیت شرکت و مهمترین مأموریت مدیران ما، حفظ اندوخته ها و ارتقای ظرفیت عاطفی سازمانی است.
مدیران و کارکنان ما برای دست یافتن به موفقیت و رسیدن به شرایط مطلوب و ارتقای کیفیت زندگی خود باید به این توافق راهبردی دست یابند که ما باید عاداتمان را عوض کنیم. باید بپذیریم که تکرار عادات غلط، ما را از دست یافتن به اهداف بلندمان دور میکند. باید بپذیریم که میتوان عادتهای نامناسب را فراموش و ترک کرد و به جای آنها عادتهای تازه و پسندیدهای را آموخت.
یکی معضلات بزرگی که متاسفانه در کشور ما نهادینه و به عادتی بد تبدیل شده؛ این است که عموما برای رفع مشکلات و حتی مشکلات بزرگ، طالب راهحلهای فوری و سریع و یک شبهایم. ما عموما به دنبال استفاده از فنون و روشهایی هستیم که به سرعت ما را خوشبخت کند. دنبال حرفهای زیبا و پرجاذبهایم. بعضاً اسیر تندرویها و حتی هنجارشکنیها میشویم. با مدیر یک جلسه میگذاریم. نشد سراغ مدیرکل، معاون یا مدیرعامل میرویم. بازهم نشد از الگوی کسانی استفاده میکنیم که نه شرایط کاری و نه نوع مشکلاتشان هیچ شباهتی به ما ندارد.
باید به این توافق مهم برسیم که راهحل های کوتاهمدت، مشکلات بزرگ را حل نمیکنند. راهحلهای کوتاهمدت فقط به درد مسایل بحرانی و مشکلات اضطراری میخورند. اصرار به حل مشکلات از طریق راهحلهای کوتاهمدت، وضعیت را سختتر، مشکل را مزمنتر و متاسفانه یافتن راهحل را هم پیچیدهتر میکند. فشارها تا حدی خوب است که تصمیمگیرندگان را نسبت به حل مشکلات هوشیار کند و آنها را در مسیر اصلاح قرار دهد. باید به این توافق برسیم که بالاترین فشارها هم هرگز نمیتواند فرایند حل مشکل را تغییر دهد. در واقع، حل هر مشکلی تابع فرایند مربوط به خود
است.
نیاز امروز ما تغییر است؛ تغییر در خود، تغییر در تفکر، تغییر در نگرش و تغییر در رفتار. اصرار بر تکرار رفتارهای بینتیجه قبلی در ما خستگی مزمن ایجاد میکند. خستگی مزمن هم از ظرفیت عاطفی ما میکاهد و سازمان ما و حتی پیوندها و زندگی ما را در هم میشکند.
به نظر من، یکی از بزرگترین ضایعههای شركت، استهلاک بالا و تحلیل ظرفیت عاطفی سازمانی است و تحلیل ظرفیت عاطفی سازمانی بزرگترین تهدید برای تعالی سازمانی است. یکی از آثار مدیریت غلط در سنوات گذشته، عدم ارتقای سطح و استهلاک بالای ظرفیت عاطفی سازمانی است. کاهش گنجایش عاطفی ما را از بحرانی به بحران دیگر وارد میکند و سرانجام فقط از ما و سازمان ما قربانی میگیرد.
ظرفیت عاطفی ابزار و مقدمه بقای سازمانی هم هست. ظرفیت عاطفی، یکی از بزرگترین سرمایه های سازمانی است. چرا؟ به این دلیل كه بقای ما در تداوم فعالیت و تولید ما، تولید ما مستلزم حفظ و ارتقای قابلیت تولید ما و ایجاد تعادل میان تولید و قابلیت تولید از وظایف مهم مدیریت است. قابلیت تولید ما هم به عنوان یک سازمان خدمات محور پیچیده، در گرو تعاملات و ارتباطات موثر دررون و برون سازمانی ماست.
ایجاد روابط مؤثر هم یعنی بالا بردن کیفیت رابطه. کیفیت روابط ما هم در گرو اعتماد به نفس کارکنان و اعتبار سازمانی ما است. هرچه اندوخته عاطفی بیشتر باشد، سطح اعتماد ما بالاتر میرود. سطح اعتماد، جوهر همه روابط است. وقتی سطح اعتماد بالا باشد، ایجاد ارتباط موثر آسان میشود. ارتباطات موثر به تولید موثر میانجامد و تولید موثر هم باعث اعتباربخشی بیشتر و رقابتپذیری بالاتر سازمانی و در نتیجه بقا و پیشرفت سازمان میشود.
از همین روست که یکی از وظایف مهم و خطیر مدیریت و مخصوصا مدیریت واحدهای تولیدکننده، رعایت اصل ایجاد تعادل بین تولید و قابلیت تولید، حفظ و ارتقای ظرفیت عاطفی سازمانی است.
اكنون این پرسش مطرح میشود كه اصل «حفظ قابلیت تولید» چه میگوید؟ اصل «حفظ قابلیت تولید» میگوید كه با کارمندان خود به شیوهای رفتار کنید که میخواهید آنها با بهترین مشتریهایتان رفتار کنند. این اصل معطوف به نگرشهای دوربرد و روشهای درازمدت است. این برداشت جوهر مؤثر بودن است.
شرکت ما برای تداوم راه پرچالش خود نیاز به مدیرانی دارد که بتوانند تعادل بین تولید و قابلیت تولید را ایجاد کنند. ما به مدیرانی نیاز داریم که میزان ایمنی و مصونیت کارکنانمان را بالا برند. ما مدیرانی را میخواهیم که از مهارتهای لازم برای حفظ و ارتقای ظرفیت عاطفی سازمانی برخوردار باشند. مدیران ما باید روی تعارضزدایی تمرکز کنند. آنها باید بتوانند با ارتباطات موثر، حرفهای و اخلاق مدار خود، تعارضات سازمانی از جمله تعارضات ناشی از توقعات و انتظارات مرتبط با نقشها و هدف ها را از بین ببرند. امروز و در این مسیر ما به مهربانی، صداقت، بر سر قول خود
ایستادن، قدرشناسی، تشکر و تحسین نیاز داریم. از مهربانیهای ساده و کوچک مانند احوالپرسی و تحسین گرفته تا نزاکت و ادب، نیاز جاری ما است. مدیران ما باید به این باور برسند که قابل اعتماد و احترام شمردن کارکنان، بسیار مهمتر از مورد توجه و محبت قرار دادن کارکنان است. حس تعهد نسبت به اصول. انطباق اندیشه و گفتار، تطابق قصد و عمل، وفاداری به سازمان و امثالهم نیاز امروز ماست.
باید یاد بگیریم که اگر اشتباه کردیم، صمیمانه پوزش بطلبیم. اقرار به اشتباه و عذرخواهی مدیران و کارکنان باید در سازمان نهادینه و عادت شود. مدیران باید بدانند که کارکنان به ما اجازه اشتباه کردن میدهند. اشتباهات ما را میبخشند، اما آنچه را که نمیتوانند فراموش یا عفو کنند، این است که بخواهیم اشتباهمان را انکار یا پنهان کنیم. باید بپذیریم که رفتار ما کُنش تصمیمات ما است، نه زاییده اوضاع و شرایط. مخفی کردن اشتباهات، توجیه کردن خطاها، متهم کردن دیگران و پاسخگو نبودن، سبب میشود که کارکنان رفتار تدافعی از خود بروز دهند.
مدیریت نوین مبتنی بر اصول و شعور است و مهمترین اصول نیز اصول اخلاقی و ارزشهای متعالی است. مدیریت نوین بستری را فراهم میکند تا کارکنان با ژرف ترین ارزشهای متعالی که انتخاب کردهاند، هماهنگ شوند.
برای بهکارگماری و ساختن مدیران ماهر، طرح «تشکیل کانونهای ارزیابی مدیران با هدف ارزیابی مدیران فعلی و انتخاب مدیران فردا» در شركت فرودگاه های كشور آغاز شده كه گامی برای رسیدن به هدف استانداردسازی منابع انسانی و دستیابی تعالی سازمانی است.
با تشکر از اقای مه ابادی بابت ارایه نظرات جالب و کامل پیرامون مباحثسازمانی
سلام:[…] از خواندن این متن زیبا لذت بردم امیدوارم مدیران و مسئولانیکه پرداخت حقوق ما کارگران به نظر آنها بستگی دارد این متن را بخوانند و با توجه به ماه مبارک رمضان حقوق ما کارگران که مدتهاست با تاخیر و ناقص پرداخت میشود را بپردازند.
قطعا " از مدیران کاریزما و تحولگرا یی مثل دکترمه ابادی بجز این انتظار نداریم. انشالا با استفاده از همه ظرفیتهای سازمانی سکوت سازمانی ژنرالها را شکسته و شاهد رژه انها در سطح شرکت فرودگاه ها باشیم و افراد قدکوتاه فکری که به ناحق اوج گرفته اند را سرجایشان قرار داد که این کوتوله ها ببیش از این باعثپدیده فلات در سطح شرکت تخصصی مادر فرودگاه ها ی کشور نشوند.
از آقای مه آبادی عزیز متشکرم. اصطلاح " ظرفیت عاطفی " برای بنده جدید بود و نمی دانم طبق مراجع مدیریت منابع انسانی این اصطلاح درست است یا خیر گاهی اصطلاح " علقه سازمانی " اصطلاح تعهد سازمانی " و یا " همبستگی سازمانی " بکار گرفته می شود که به نظرم آقای مه آبادی همان را مدنظر داشته اند.