فرصت از دست رفته روسیه
تیننیوز| تجارت روسیه با ایران نزدیک به سه درصد است. از جهت رقم و عدد مبلغی نیست که بتوان روی آن حساب کرد. از نظر اقتصادی هیچ انگیزه ای برای روسیه وجود ندارد که با ایران تجارت خارجی داشته باشد. البته ایران و روسیه از لحاظ سیاسی و نظامی و به ویژه فروش تسلیحات با یکدیگر همکاری هایی داشته اند، اما از نظر اقتصادی ما سهمی از تجارت خارجی این کشور نداشته و نداریم.
در رابطه با ترکیه باید در نظر داشت که این کشور در روسیه کارخانه های صنعتی تاسیس کرده و در کنار فعالیت این بنگاه های اقتصادی صادرات انجام میدهد. بعد از اینکه سرنگونی هواپیمایی سوخو توسط ترکیه اتفاق افتاد و بعد از اینکه روابط بین روسیه و ترکیه تیره و تار شد فعالیت این کارخانه ها متوقف شد که ترک ها از این بابت متضرر شدند. دو کشور ترکیه و روسیه، در بخشهای انرژی، گردشگری، نساجی و مواد غذایی مبادلات تجاری زیادی دارند. در سال ۲۰۱۴ درآمد مسکو از معاملات با ترکیه به رقم ۲۵ میلیارد دلار رسید. در مقابل ترکیه نیز درآمدی معادل پنج میلیارد و ۹۰۰ میلیون دلار از روابط
تجاری بازرگانی خود با روسیه بهدست آورده است. گردشگران روسی در رونق صنعت گردشگری ترکیه نقش مهمی را ایفا میکنند. در سال ۲۰۱۴ بیش از سه میلیون گردشگر روس به ترکیه سفر کردند.
از طرف دیگر، بیش از چهار میلیون گردشگر از روسیه به ترکیه میرفتند که رئیس جمهور روسیه این سفر ها را ممنوع کرد. ترکیه به دلیل این مساله نیز صدمات جدی اقتصادی دید. از سوی دیگر پروژه احداث خط لوله انتقال گاز بین ترکیه و روسیه به ارزش ۱۱ میلیارد یورو در سال ۲۰۱۴ آغاز شده و بهدلیل اختلافات بین طرفین متوقف مانده است. با این شرایط که مشاهده میشود ترکیه بازار های روسیه را قبل از تنش ها در دست گرفته بود و ایران نمیتوانست رقابت کند.
با توجه به عذرخواهی اردوغان از پویتن روابط به حالتی که بود بازگشته و میتوان گفت ایران دیگر نمیتواند امیدوار به استفاده از بازار های روسیه باشد. در زمان تنش های دو کشور، ترکیه در حوزه توریستی بیشترین ضربه را خورد تا اینکه از صادرات و فعالیت کارخانه ها متضرر شود. روسیه از بازار های بزرگی برای صادرات ایران برخوردار است و با توجه به تعاملات سیاسی که با ایران دارد، کشورمان میتواند بازار های روسیه را تصاحب کند، اما تاکنون ناکام مانده است و به نظر نمیرسد ایران بتواند جای ترکیه را بگیرد.
ترک ها در زمینه عمده فروشی کلان در منطقه حرف اول را میزنند. ایران باید بداند که نمیتواند با ترکیه در استفاده از بازارهای روسیه رقابت کند، چرا که سهم ایران از محصولات صادراتی به روسیه ۱/۰ درصد بوده است. ایران میتواند در واردات میوه، سبزیجات مرغ، نمک، غلات، دانه های روغنی و چوب و کاغذ موفق باشد. به طور کلی، آزادسازی تجارت و بازرگانی روسیه و ترکیه هیچ تاثیری در تجارت ایران ندارد، به این دلیل که ایران صادراتی به روسیه نداشته است، اما باید بر این واقعیت تاکید کرد که به صورت کلی روسیه بازار خوبی برای ایران است.
* عضو اتاق بازرگانی