تسهیلات و وامدهی بانک ها ۱۲.۵ برابر میشود
وبلاگ تین نیوز، عباس آخوندی | سال 82 در جلساتی در سازمان كارگزاران بورس، در ارتباط با صندوق های زمین و ساختمان و همچنین صندوق های مستغلات گفتگوهایی شكل گرفت، آن جلسات منجر به این شد كه در قانون مصوب 84، مقدمات این صندوق ها پیشبینی شود.
تشكیل نهادهای جدید در ایران به زمان طولانی نیاز دارد، 11 سال از زمانی كه برای تشكیل نهادهای جدیدی، مانند صندوق زمین و ساختمان صحبت شد، در كشور میگذرد تا این نهادها ایجاد شد. البته نباید ناامید و خسته شد، زیرا با ممارست و پشتكار، كارها با همه سختی ها به نتیجه میرسد.
میتوان گفت بازار سرمایه ایران، نسبت به اندازه اقتصاد كشور كوچك است، با وجود رشدی كه در دهه گذشته بوده است اما هنوز این بازار كوچك است و جای رشد دارد.
در حالی که یك سوم سرمایه های ملی در حوزه حمل و نقل و مسكن صرف میشود و 20 تا 25 درصد تخصیص منابع مالی كشور به این دو حوزه بر میگردد، اما سهم بازار سرمایه در این دو صنعت، بسیار اندك است اما برای تامین مالی این حوزه كمتر اقدام شده است.
یكی از كاركردهای اصلی بازار سرمایه این است كه با تغییرات قیمتی سهام، علامت های درستی را به اقتصاد و مدیران اقتصادی بدهد و در بازارمستغلات به این موضوع نیاز داریم تا مردم نسبت به قیمت ها علایم درست را دریافت كنند.
بازار سرمایه یك بازار رسمیاست و امیدوارم كه افتتاح صندوق های مسكن و ساختمان آغازی برای این بازار رسمیباشد. همچنین سهم بازار مسكن در بورس اندك است و البته سهم حمل و نقل از مسكن هم در بورس اندك تر است.
همچنین 15 درصد تولید ناخالص ملی كشور در بخش حمل ونقل است، سهم حمل ونقل در شقوق مختلف قابل توسعه و گسترش است كه این نكته مباركی برای حوزه راه و شهرسازی است كه بتوانیم بازار را توسعه دهیم و با ابزارهای جدید مالی میتوان دو حوزه حمل نقل و مسكن را توسعه داد.
در بازار سرمایه باید تنوع مختلفی داشته باشیم و صندوق زمین و ساختمان یكی از این ابزارها است و باید به سمت صندوق های مستغلات و مستغل سازی برویم كه این صندوق ها مكمل صندوق های زمین و ساختمان است.
نكته مهم در ایجاد صندوق زمین و ساختمان زنجیره كامل از زمین تا بهره برداری و اجاره داری است. همچنین در روزهای گذشته برخی افراد در مطبوعات اظهار نگرانی داشتند كه با ابزار های تامین مالی جدید تنها تقاضا تحریك میشود، در حالی كه در این اظهار نظرها عجله كردند و در واقع ایجاد این صندوق ها تحریك عرضه است و زمینه فراهم شدن بازار عرضه را فراهم كرده ایم و كارهای مناسبی در ارتباط با توسعه عرضه در بخش مسكن انجام گرفته است.
برای حوزه عرضه برنامه ریزی لازم از یكسال پیش آغاز شده است. در حوزه مسكن لازم است كه زنجیره عرضه و تقاضا را با هم ببینیم و اگر تنها یك بعد دیده شود دچار علامت دهی غلط به بازار میشویم.
در این فرایند بحث بازار رهن بسیار مهم است. در ایران، بازار سرمایه و بازار پول دو یار مكمل یكدیگر نبوده اند و تاكنون این دو بازار در حال رقابت با هم بوده اند، البته وزیر امور اقتصادی و دارایی نیز هم افزایی بین هر دو موضوع را دنبال میكند.
در كنار انواع صندوق های تامین مالی باید بتوانیم، اوراق مبتنی بر دارایی كه در بسته خروج از ركود هم دیده شده را طراحی كنیم. مقرر شده در بسته خروج از ركود غیرتورمی10 هزار میلیارد تومان از تنزیل مطالبات بانكی از صندوق توسعه ملی مورد توجه قرار بگیرد و بر این اساس تسهیلات دهی و وام دهی بانك ها 12.5 برابر میشود.
بحث بازار رهن ثانویه باید راه بیفتد و بانك ها با تنزیل مطالبات از طریق واگذاری ساختمان و فروش اقساطی واحدهای مسكونی گردش مالی در این حوزه را زیاد كنند.
كنترل جریان مالی از طریق سیستم هایی مانند صندوق زمین و ساختمان و اوراق مبتنی بر دارایی میتواند گردش مالی كشور را افزایش دهد، بدون اینكه پایه پولی كشور تغییر داده شود و این یك راهكار موثر و مناسب برای خروج از ركود غیر تورمیاست.
بازار رهن ایران با توجه به ساختار جمعیتی ایران، اندازه بسیار كوچكی دارد، به عنوان یك همكاری تنگاتنگ و یك هدفگذاری درست بین بورس، بانك، وزارت اقتصاد و وزارت راه و شهرسازی میتوان یك اندازه درست از بازار رهن داشته باشیم.
این در حالی است که در بعضی كشورها بازار رهن از كل تولید ناخالص داخلی بیشتر است، در ایران، اندازه بازار رهن، كمتر از 10 درصد GDP است، در حالی كه ایران جامعه ای با جمعیت جوان دارد.
ویژگی جامعه جوان این است كه برای تامین محل سكونت خود نیاز به استفاده از پس انداز آینده دارد و كمتر از پس اندازهای گذشته، كه متعلق به جامعه های پیر است، میتواند استفاده كند. زیرا پس اندازهای موجود آنها اندك است كه باید به صورت جدی از آنها حمایت شود تا بتوانند از محل درآمدهای آتی استفاده كنند.
برای خانه دار شدن جامعه دسترسی به منابع بانكی و منابع مختلف رهنی، لازم است تا بازار رهن، به عنوان یك راهبرد اساسی مورد توجه قرار بگیرد، بزرگ شدن بازار رهن در اقتصاد ایران باید به عنوان یك استراتژی مدنظر قرار گیرد و در بحث تأمین مسكن در وزارت راه و شهرسازی اصطلاحی مبنی بر خانه اولیها وجود دارد كه برای تأمین مالی آن به شكل جدی حمایت خواهد شد البته در حوزه خانه اولیها فعلاً اقشار متوسط جامعه مدنظر قرار دارد و برای اقشار ضعیف برنامه و طرحهای جداگانهای قطعاً لحاظ خواهد شد.
از طریق درآمدهای پس اندازی و توسعه بازار رهن و هدفگذاری ستاد اقتصادی دولت، اندازه بازار رهن رشد پیدا میكند، اما لازمه این امر، جامعه آماری است.
متاسفانه هیچ آمار روشنی از بانك مركزی و مركز آمار در باره بازار رهن ارایه نشده است و تمامیآمارها به شكل ضمنی لابلای آمارهای اقتصاد ملی و انواع مدل سازی ها به دست آمده است. در حالی كه با اصلاح نظام آماری میتوان روی این مقوله هدفگذاری كرد، انحرافات را مشخص كرد تا بازار توسعه پیدا كند و همچنین این بازار را شفاف میكند.
برای حل مشكلات مسكن لازم نیست راه های ساده مثل ورود مستقیم به عرصه ساخت و ساز توسط دولت و چاپ پول را در دستور كار قرار داد، در قوانین ما امكانات خوبی پیش بینی شده است و باید بازارها، روی سیاست های پایدارتری كه روی تورم اثر كاهشی داشته و میتواند اثر مثبت بر رشد اقتصادی داشته باشد، انتخاب شود.
در این حوزه با توجه به وجود صندوقهای زمین و ساختمان در برخی استانهای کشور، نیاز به قانونگذاری های جدید نداریم بلكه نیاز به سیاستگذاری دقیق داریم و همكاری سه جانبه بانك مركزی و وزارتخانه های اقتصاد و راه و شهرسازی میتواند موثر باشد.
در زمینه تأمین مالی نیز امكان راهاندازی صندوق و شركتهای سرمایهگذاری وجود دارد و تأمین مالی از طریق این گونه ابزارها نیز انجام پذیرد بنابراین این صندوقها به صورت پروژهای یا منطقه جغرافیایی كاربرد خواهند داشت.
اگر شخصی در این صندوق سرمایهگذاری كند و واحدهای آن را خریداری كند نیازی به انتظار برای تكمیل پروژه نخواهد داشت و این اوراق قابل معامله در بازار سرمایه خواهد بود و هر لحظه امكان نقدشوندگی آن با توجه به پیشرفت پروژه خواهد داشت.
تامین مالی طرح های مسكن، برخی اوقات به خوبی صورت نمیگیرد و همین امر منجر به نزول كیفیت معماری و استحكام بنا میشد و حتی برخی وقتها سازندگان در راهكارهای كاهش مصرف انرژی اقدامینمیكردند. اما با راه اندازی این صندوق ها و تامین مالی با برنامه و درست، به طور قطع شاهد اثرات خوب در كیفیت معماری و استحكام سازه ها خواهیم بود.
برگرفته از خبر روابط عمومیوزارت راه