معبر خروج از رکود مسکن
تین نیوز | با گذشت چند روز از درخواست مشترك وزارت راهوشهرسازی و بانكمركزی از رئیسجمهور برای تامین منابع مورد نیاز تسهیلات خرید مسكن، هنوز پیگیریهای این دو نهاد بابت از میان برداشتن كمترین موانع بر سر راه پرداخت تسهیلات به متقاضیان مصرفی مسكن، متوقف نشده است.
وزیر راهوشهرسازی، شنبه شب در گفتوگوی تلویزیونی خود، مبدا مسیری را كه بازار مسكن باید با ورود به آن، از ركود فاصله بگیرد «تقویت قدرت خرید اقشار متوسط» معرفی كرد و در عین حال بابت به تعویق افتادن این ماموریت هشدار داد. با این حال، سیستم بانكی طی چند روز گذشته و در ادامه مذاكرات مشترك با مسوولان وزارت راهوشهرسازی، برای آنكه «میزان كسری منابع صندوقهای پسانداز مسكن» در مدل پیشنهاد شده از طرف وزارتخانه را تا حد امكان كاهش دهد و مسیر جبران كمبود مالی صندوق را برای دولت و رئیسجمهور تسهیل كند، دست به یك تغییر اساسی در مهمترین ارقام
قیدشده در مدل افزایش وام خرید مسكن زد و تعداد مشمولان وام را 50درصد كاهش داد. ماه گذشته به دنبال پیشرفت در مذاكرات مربوط به افزایش سقف تسهیلات خرید مسكن، طرف پیشنهادكننده طرح، بانك مسكن را با توجه به سابقه این بانك در پرداخت وامخرید، به عنوان اولین بانك راهانداز صندوق پسانداز برگزید و مدل از قبل طراحیشده خود را –این مدل توسط حسین عبدهتبریزی مشاور مالی عباس آخوندی و با همفكری معاونت امور مسكن تدوین شده است- در چندین جلسه برای مدیران بانكمسكن تشریح كرد. طرح مدنظر وزارت راهوشهرسازی، بر پرداخت سالانه 300 هزار فقره تسهیلات خرید مسكن با
مبلغ میانگین 80میلیون تومان به اقشار متوسط جامعه خلاصه شده است، اما آنچه در نتیجه چكشكاری این مدل در بانكمسكن و بانكمركزی، هماكنون به عنوان گزینه برتر مطرح است، حداكثر ظرفیت وامدهی توسط صندوق پسانداز مسكن را 150هزار فقره وام خرید در سال تعیین كرده به طوری كه به رغم این كاهش 50درصدی در مخارج صندوق، برآورد بانك مركزی نشان میدهد راهاندازی صندوق پسانداز در بانك مسكن با این مدل، حداقل 10 هزار میلیارد تومان كسری منابع بهوجود میآورد كه پیشاز راهاندازی صندوق، لازم است تكلیف نحوه جبران كسری توسط دولت روشن شود. «ظرفیت
وامدهی» و «میزان وام» دو فاكتور اصلی در ساختار مالی صندوق پسانداز مسكن به حساب میآید كه اگرچه تعیین آنها علیالقاعده باید براساس نیاز بازار مسكن و سطح قیمتها صورت بگیرد، اما ظاهرا محدودیت مالی دولت و سیستم بانكی باعث شده كمترین ظرفیت برای كاركرد صندوق در نظر گرفته شود. در حال حاضر سالانه حداقل 700 هزار تقاضای جدید براساس ازدواجها وارد بازار مسكن میشود كه حداقل 40درصد آنها قصد خرید دارند. وزارت راهوشهرسازی با همین رویكرد، ظرفیت وامدهی را 300 هزار فقره تسهیلات در سال تعریف كرد تا متقاضیان مصرف وام در فضایی به دور از
اولویتبندی یا قرعهكشی، بتوانند در شرایط برابر، تسهیلات دریافت كنند. اما ظاهرا قرار است از هر سه متقاضی، یك نفر موفق به اخذ تسهیلات شود.
نظمبخشی به بازار مسكن
عباس آخوندی وزیر راهوشهرسازی شنبهشب در یك برنامه تلویزیونی در شبكه یك سیما، با تشریح سیاستی كه دولت در طرح صندوق پسانداز مسكن دنبال میكند، گفت: هدف ما نظم دادن به بازار مسكن و توجه همزمان به طرفهای عرضه و تقاضا در این بازار است. آخوندی با تاكید بر اینكه، صندوق پسانداز میتواند تسهیلات خرید مسكن با میانگین مبلغ 80میلیون تومان– در شهرهای كوچكتر، این رقم كمتر و در كلانشهرها بیشتر است- پرداخت كند، گفت: اگر میخواهیم بخش مسكن را از ركود خارج كنیم، باید ابتدا از قشر متوسط شروع كنیم، هر چند در برنامه دولت، تقویت عرضه و تقاضا همزمان با
هم مد نظر است.
نباید تقاضای مصرفی به حاشیه رود
وزیر راهوشهرسازی افزود: اگر تامین مسكن از طریق پساندازهای آینده در قالب راهاندازی صندوقهای سپردهگذاری محقق نشود، آنهایی كه قادر به پسانداز نیستند به حاشیه میروند و آنهایی كه توانایی مالی دارند به راحتی در بازار جولان خواهند داد. آخوندی تصریح كرد: آنچه که ما معتقدیم این است که باید بین عرضه و تقاضای مسکن تعادل ایجاد کرد، به طوری که هم عرضه افزایش یابد و هم قسمت تقاضا تقویت شود، بنابراین اگر قدرت خرید به سمت تقاضای قشر متوسط برود، تولید مسکن افزایش مییابد.
پرداخت وامخرید با اولویت بافتفرسوده
آخوندی در ادامه گفتوگوی خود با شبكه یك سیما، با بیان اینكه پرداخت تسهیلات خرید مسكن معادل 50درصد قیمتها آثار تورمی ندارد، مخاطبان در اولویت این تسهیلات را خانهاولیها اعلام كرد و گفت: به دنبال آن هستیم كه شرایط پرداخت وامخرید از صندوقها را در مناطقی همچون بافتفرسوده، با مشوقهایی همراه كنیم تا انگیزه نوسازی و سكونت در این مناطق بیشتر شود.
بسته 218 میلیون دلاری کمک خرید، برای خانه اولیهای نیوزیلند
بنا به اعلام وزارت مسکن نیوزیلند، دولت این کشور حمایت خود از افرادی که اولین خانه را خریداری میکنند به دو برابر افزایش میدهد تا به دهها هزار جوان نیوزیلندی در خرید خانه کمک کند و همزمان ساخت خانههای نوساز ارزان قیمت را ترویج کند. این بسته جدید حمایتی به حدود 90 هزار خانه اولی دارای درآمد کم یا متوسط کمک خواهد کرد که ظرف پنج سال آینده صاحبخانه شوند. این بسته حمایتی نسبت به بسته پیشین سه تفاوت اساسی دارد: نخست آنکه بر اساس آن حمایت مالی از خانه اولیها به دو برابر افزایش یافته و سقف قیمت مسکن نیز در آن بیشتر شده است. دوم آنکه بر این اساس خانه
اولیها میتوانند همه سپرده بانکی خود را به جز 1000 دلار از حساب خود برداشت کنند. سوم آنکه شرایط اعطای وام تسهیل شده است. این بسته با هدف افزایش عرضه مسکن و تشویق سازندگان به ساخت خانههای ارزان تدوین شده است و سقف قیمت خانههایی که مشمول این طرح میشوند در اغلب شهرهای این کشور 350،000 دلار تعیین شده است. تا پیش از این به خانه اولیها پس از گذشت سه سال از سپردهگذاری 3000 دلار، پس از چهار سال 4000 دلار و پس از پنج سال 5000 دلار پاداش مشارکت در ساخت داده میشد، اکنون اما این ارقام به ترتیب به 6000 دلار، 8000 دلار و 10،000 دلار برای خرید خانه نوساز افزایش یافتهاند.
سقف برداشت از حساب سپرده نیز به 512 دلار به ازای هر سال سپرده افزایش یافته است. بر این اساس به عنوان مثال یک زوج اوکلندی که هریک 50،000 دلار در سال درآمد دارند و سپردهگذاری پنج ساله کردهاند، میتوانند 35،000 دلار برداشت کنند و 20،000 دلار پاداش مشارکت بگیرند و به این ترتیب 55،000 دلار سپرده خرید خانه نوساز خواهند داشت.