◄ وقتی قطارها جشن میگیرند
هر سال در کشورهای مختلف جهان، جشن ها و رویدادهایی برگزار می شود که محور اصلی آن ها راه آهن است. جشن هایی که بوی بخار و زغال را از لکوموتیوهای اولیه در مشام ها زنده می کنند و درخشش فناوری های فوق مدرن امروزی را هم به نمایش می گذارند.
این جشن ها حکایت از آن دارند که قطارها با این که برای رساندن بار و مسافر به مقصد ساخته می شوند، اما این قابلیت را هم دارند که انسان ها را برای مرور خاطرات خود گرد هم بیاورند و لحظات به یاد ماندنی جدید خلق کنند. درکشور ما نیز قرار است جشنی به مناسبت 100 سالگی راه آهن سراسری در سال 1406 برگزار شود و کمیته ویژه ای نیز به این منظور در راه آهن تشکیل شده است. این گزارش مروری دارد بر جشن های ریلی در برخی کشورهای جهان که شما را به خواندن آن دعوت می کنیم.
هند؛ جشن قطارها در دل مه و دامنه کوهستان های هیمالیا
در شمال هند و در دامنه های هیمالیا، راه آهن کوهستانی دارجلینگ هر سال در فصل بهار، معمولاً در اواخر آوریل تا اواسط می(اردیبهشت تا خرداد)، بهانه برگزاری جشن هایی می شود که گردشگران داخلی و خارجی را به این منطقه می کشاند. قطار دارجیلینگ (Darjeeling Himalayan Railway) در هند، بیش از یک وسیله ی حمل و نقل و به نوعی طلیعه صنعت ریلی در این کشور است. این قطار که به نام "قطار اسباب بازی" هم شناخته می شود، در سال 1881 ساخته شد و به دلیل مسیر پیچیده و مهندسی خاص آن در کوه های هیمالیا، در سال 1999 به عنوان میراث جهانی یونسکو ثبت شد. در جشن ریلی قطار دارجیلینگ، لوکوموتیوهای بخار قدیمی که بیش از یک قرن قدمت دارند، دوباره روی ریل های باریک به حرکت درمی آیند و از میان بازارها و محله های قدیمی عبور می کنند .مردم محلی در کنار گردشگران، حرکت آرام قطار را تماشا می کنند و موسیقی سنتی، پوشش های محلی و غرفه های غذا، فضای جشن را کامل می کند. این رویدادها که چند روز ادامه دارند، بیش از آنکه یک نمایش فنی باشند، بازخوانی زنده ای از ورود راه آهن به شبه قاره هند به شمار می روند.
ژاپن؛ جشنی سالانه در تقویم ملی به نام راه آهن
در ژاپن، راه آهن آن قدر اهمیت دارد که هر سال چهاردهم اکتبر، هم زمان با سالروز افتتاح نخستین خط ریلی این کشور در قرن نوزدهم، به طور رسمی به عنوان روز ملی راه آهن گرامی داشته می شود. این روزی است که در ۱۴ اکتبر ۱۸۷۲ اولین خط راه آهن ژاپن بین شیمباشی (توکیو) و یوکوهاما افتتاح شده است. در این روز، ایستگاه ها، موزه ها و مراکز ریلی حال وهوایی متفاوت پیدا می کنند و بخش هایی از شبکه راه آهن که معمولاً در دسترس عموم نیست، به روی مردم باز می شود. موزه ی راه آهن سایتاما یا موزه ی کیوتو که از موزه های ریلی بزرگ جهان به شمار می روند در این روز، تخفیف ویژه دارند. نمایش قطارهای تاریخی در کنار قطارهای فوق سریع شینکانسن، برنامه های آموزشی برای کودکان و بازدیدهای تخصصی، بخشی از این رویداد سراسری است.
گروه JR (Japan Railways) که بزرگترین هلدینگ ریلی سامورایی هاست به همراه شرکت های صنایع ریلی ، موزه ها و شهرداری ها در این جشن مشارکت گسترده ای دارند. رسانه های ژاپنی هم در کنار این ارگان ها و شرکت ها هر سال این روز را به طور گسترده پوشش می دهند و جشن راه آهن به یکی از ثابت ترین مناسبت های تقویم فرهنگی کشور تبدیل شده است.
بریتانیا؛ جشن ریلی تابستانی با بوی خط آهن و بخار
در بریتانیا، جشن های ریلی اغلب با آغاز تابستان جان می گیرند و معمولاً از ماه ژوئن تا اوایل سپتامبر( خرداد تا اوایل شهریور) در نقاط مختلف کشور برگزار می شوند. این زمانی است که خطوط تاریخی ریلی در این کشور بیشترین بازدیدکننده را دارند. در این جشنواره ها، به ویژه در ماه های ژوئیه و اوت، لوکوموتیوهای بخار عظیم دوباره فعال می شوند و ایستگاه ها به شکل عصر ویکتوریا بازسازی می شوند .کارکنان با لباس های قرن نوزدهمی، بازارچه های سنتی و برنامه های نمایشی، فضایی ایجاد می کنند که بازدیدکننده را به دوران آغاز انقلاب صنعتی می برد. این رویدادها که گاه چند روز و گاه یک هفته ادامه دارند، به بخش مهمی از گردشگری فرهنگی بریتانیا تبدیل شده اند. فراموش نکنیم که بریتانیا، سال های ۲۰۲۵–۲۰۲۶ را هم به عنوان سالگرد دویست سالگی راه آهن مدرن در این کشور جشن گرفته است. این جشن ملی در قالب مجموعه رویدادهایی با نام Railway 200 انجام می شود که شامل جشن های رسمی، نمایشگاه ها، نمایش قطارهای تاریخی، تورهای ویژه، نصب کپسول زمان و بازسازی سفر نخستین قطار مسافری است که در ۲۷ سپتامبر ۱۸۲۵ انجام شد، است.
آلمان؛ جشن های آشنایی با صنعت ریلی برای گردشگران و نسل جوان
در آلمان، جشن های ریلی معمولاً زمان ثابتی ندارند و اغلب به مناسبت سالگرد افتتاح خطوط مهم یا تأسیس نهادهای ریلی برگزار می شوند، اما بیشتر این رویدادها در فصل های معتدل سال، به ویژه در ماه های می، ژوئن و سپتامبر، برگزار می شوند. شهرهایی مانند برلین و نورنبرگ در این ایام میزبان رژه های قطارهای تاریخی هستند که سیر تحول فناوری ریلی را به نمایش می گذارند. موزه های راه آهن برنامه های ویژه ای تدارک می بینند و بازدید از لوکوموتیوهای قدیمی برای عموم آزاد می شود. یکی از مهم ترین جشن های صنعت ریلی آلمان در ماه سپتامبر(شهریورماه)، هم زمان با «روز میراث صنعتی» و برنامه های «درهای باز»، برگزار می شود و بخش هایی از زیرساخت راه آهن مانند ایستگاه های تاریخی، مراکز کنترل و کارگاه های تعمیر قطار که معمولاً در دسترس عموم نیستند، برای بازدید عمومی گشوده می شوند. شرکت راه آهن آلمان (Deutsche Bahn) نقش محوری در این برنامه ها دارد. موزه های راه آهن، به ویژه موزه راه آهن نورنبرگ و موزه بوخوم، در این ایام جشن های ویژه ای برگزار می کنند که شامل به کار انداختن لوکوموتیوهای بخار، سفرهای کوتاه با قطارهای تاریخی و برنامه های آموزشی برای خانواده هاست. رویدادهای موسوم به «روزهای قطار بخار» نیز در شهرهای مختلف، با همکاری انجمن های بخش خصوصی ریلی، فضایی نوستالژیک از دوران طلایی راه آهن قرن نوزدهم را زنده می کنند. این جشن ها اغلب جنبه آموزشی پررنگی دارند و مخاطبان آن ها تنها گردشگران نیستند بلکه دانشجویان و دانش آموزان نیز از طریق کنفرانس ها و همایش ها و سخنرانی های کارشناسان و پیشکسوتان، با صنعت ریلی آلمان آشنا می شوند.
سوئیس؛ جشن ریل با قطارهای سقف شیشه ای در اوج فصل گردشگری
در سوئیس، جشن های ریلی عمدتاً در فصل تابستان و از ژوئن تا سپتامبر برگزار می شوند. این زمانی است که خطوط کوهستانی و پانورامیک(قطارهای سقف شیشه ای که مناظر بی نظیر کوهستان های آلپ را به بهترین نحو نمایش می دهند) بیشترین مسافر را دارند. در این ماه ها، قطارهای معروفی مانند گلاسیه اکسپرس میزبان سفرهای ویژه و برنامه های معرفی تاریخچه مسیر می شوند. این رویدادها که اغلب با همکاری بخش گردشگری برگزار می شوند، بر پیوند میان طبیعت، فناوری و سفر پایدار تمرکز دارند و قطار نقش محوری در آن ها ایفا می کند. همچنین در جشن های ریلی کشور سوئیس، ایستگاه های قدیمی و خطوط تاریخی ریلی به روی مردم باز می شوند و نمایشگاه ها و برنامه های هنری متعددی برگزار می شود. در این رویدادها، قطار نه فقط به عنوان یک دستاورد صنعتی، بلکه به عنوان بخشی از روایت شهری و سبک زندگی معرفی می شود و ایستگاه ها به فضاهایی فرهنگی تبدیل می شوند.
آمریکا؛ جشن هایی با ماکت سازی از تاریخچه قطارها
در ایالات متحده، جشن های ریلی زمان بندی واحدی ندارند و بسته به نوع رویداد، در طول سال برگزار می شوند اما بسیاری از سالگردهای تاریخی راه آهن در بهار و تابستان و نمایشگاه های بزرگ ماکت و مدل قطار در پاییز و زمستان برگزار می شوند. شهرهایی که نقش مهمی در گسترش راه آهن داشته اند، این مناسبت ها را با حرکت قطارهای تاریخی و برنامه های شهری گرامی می دارند. در کنار آن، نمایشگاه های ماکت قطار که گاه چند روز ادامه دارند، هزاران علاقه مند را به سالن های نمایش می کشانند. در جشن های ریلی آمریکا در پهنه وسیع این کشور، خطوط قدیمی گردشگری دوباره فعال می شوند. در این رویدادها، قطارهای کلاسیک در مسیرهای تاریخی حرکت می کنند و برنامه های محلی، موسیقی و بازارچه ها، شهرها و روستاهای مسیر را به صحنه جشن تبدیل می کند. این جشن ها علاوه بر جذب گردشگر، به احیای مسیرهایی کمک می کنند که سال ها از چرخه حمل ونقل خارج شده بودند.
لهستان؛ جشن 100 سالگی راه آهن ملی
لهستان کشوری وسیع است که راه آهن در تاریخ آن نقش ویژه ای ایفا کرده است. در سال ۲۰۲۵ لهستان میزبان یکی از مهم ترین رویدادهای ریلی اروپا، یعنی نمایشگاه بین المللی راه آهن TRAKO در گدانسک بود که همزمان با ۲۰۰ سالگی راه آهن در دنیا و صد سالگی آن در لهستان برگزار شد و به این مناسبت معنا و اهمیت ویژه ای داد. این رویداد از ۲۳ تا ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۵ (1 تا 4 مهر 1404) برگزار شد و بخش هایی از مراسم و برنامه های آن به بزرگداشت تاریخ ۲۰۰ ساله راه آهن در جهان اختصاص یافت. قرار است جشن ها و رویدادهای مرتبط با این سالگرد در طول سال های آتی ادامه یابند. این جشن فرصتی است برای بازخوانی یک قرن توسعه، مدرنیزاسیون و نوآوری در شبکه ریلی لهستان، از روزهای نخست تاسیس PKP در سال ۱۹۲۶ تا امروز. برنامه های رسمی این جشن شامل سخنرانی ها، نمایشگاه ها و برنامه های تخصصی در TRAKO بود. در مجموعه رویدادهای مذکور تاریخچه، دستاوردها و چشم انداز آینده راه آهن لهستان در کنار نوآوری های جهانی معرفی شد و توجه صنعت و علاقه مندان را جلب کرد.
انتهای پیام
