چند صدایی در سیاست خارجی؛ تضعیف کننده منافع کشور
وبلاگ تین نیوز، سید حمید حسینی | امروز را با روحیه مثبت و امیدوار کار خود را آغاز کردم. ابتدا در نشست شورای روابط بین الملل اتاق تهران که با حضور آقایان دکتر سجادپور، شیخ الاسلام، دکتر ایرانی و چند تن از کارشناسان بین الملل و منطقه برگزار شده بود، شرکت کردم. در این نشست مباحث بسیار خوبی با توجه به تغییرات جدید در عربستان صورت گرفت؛ دوستانی که روزنوشت های قبلی را خوانده اند می دانند که من به نقش محمد بن سلمان و محمد بن نایف اشاره کرده بودم که اکنون هر دو قدرتمندتر شده اند.
محمد بن نایف ولیعهد و محمد بن سلمان به نایب ولیعهدی رسیده است. استعفای وزیر خارجه و انتصاب سفیر عربستان در آمریکا به عنوان وزیر خارجه یک تابو شکنی در عربستان است زیرا وی متعلق به رویال فامیلی نیست. اکثر اعضاء تیم جدید را تهاجمی تر و ناسونالیست تر دانسته و لذا معتقدند روابط ایران و عربستان تیره تر خواهد شد البته بعضی مواضع بن نایف را نسبت به ایران معتدل تر می دانند.
عربستان که آتش بس را به شرط توقف پیش روی حوثی ها پذیرفته بود به بهانه پیشروی انصارالله حملات خود را مجدداً آغاز کرده است. پیش بینی می شود قبل از سفر سران عرب به کمپ دیوید حملات عربستان به یمن متوقف شود.
اوباما دو هفته قبل در سخنان مهمی ضمن حمایت از متحدان عرب اعلام کرد که آنان باید مسائل را خودشان حل کنند. رییس جمهور آمریکابحث دموکراسی در ایران را مطرح کرده و به "کسری دموکراتیک دنیای عرب" اشاره کرد. دکتر سجادپور از عصبایت عربها و بزرگنمایی نقش ایران در منطقه سخن گفت، ایشان دامن زدن به نقش ایران و تبلیغ آن را به صلاح کشور نمی داند.
از طرف دیگر چند صدایی در سیاست خارجی را عامل تضعیف کننده منافع کشور می داند؛ اغلب اعضاء از بیانات نظامی ها در رابطه با مسائل منطقه نگران هستند و لازم می دانند که در این موارد هماهنگی صورت گیرد.
با توجه به سخنان دکتر سجادپور و سایر کارشناسان به نظر می رسد:
۱- دولت عربستان روابطش را با اخوان المسلمین بهبود و مبارزه با داعش را شدت خواهد بخشید.
۲- تلاش عربستان برای به دست آوردن اعتماد به نفس که اثر این اعتماد بنفس فقط در یمن ظاهر نخواهد شد و آن را باید در جنگ سوریه و سایر کشورها دید.
۳- روابط نزدیکتر عربستان با ترکیه و قطر.
۴- روابط پُرتنش آمریکا و عربستان و بی اعتمادی بسیار بالا بین دو کشور.
پس از جلسه نشستی با مدیر یکی از شرکت های نفتی خارجی فعال در منطقه صحبت کردم که سابقه ۲۰ سال همکاری با ایران دارد و بسیار مایل است که در شرایط جدید با هم همکاری داشته باشیم. خوشحال است که من وقتم آزاد شده و می توانم موضوعات را پیگیری کنم. ایشان نگران حضور شرکت های چند ملیتی در بازار و حذف شرکت های کوچک و متوسط است و لذا خواستار کار مشترک و هدفمند است، ایشان بازار قیر امسال هندوستان را پانصد هزار تن برآورد می کرد و از حضور دو شرکت بزرگ تجاری نفتی در بازار قیر خبر داد که یکی از آنان فقط پانصد میلیون دلار بودجه اختصاص داده و در شرق آسیا بیش از ۷۵ هزار تن مخزن و حداقل ۶
کشتی بزرگ با ظرفیت های ۲۵۰۰۰ و ۳۵۰۰۰ تنی ساخته است و دیگری که هم امکانات "شِل" را در استرالیا خریداری کرده و آماده است که حتی VB را از آمریکا به منطقه حمل نماید و با دیگران رقابت کند.
قطعاً لغو تحریم ها فضا را رقابتی خواهد کرد و بدون داشتن "تمایز" و مزیت رقابتی ماندگاری سخت می شود ولی از طرف دیگر فرصت هایی فراهم خواهد شد و این شرکت ها در توسعه زیرساخت ها، افزایش ضریب بازیافت، سرمایه گذاری در امور پالایش و پتروشیمی حضور خواهند یافت و با بخش خصوصی شراکت خواهند کرد.
اخیراً شرکت های ایتالیایی و آلمانی علاقه خود را جهت همکاری و حتی سرمایه گذاری در صنایعی مانند نساجی نشان داده و لذا لغو تحریم ها در صورتی که با سیاست گذاری صحیحی و درست دولت همراه شود به ضرر تولید داخلی نخواهد بود.
صادرات فروردین ماه سال ۹۹ حکایت از کاهش شدید صادرات میعانات گازی (۷۲ درصد)و افزایش صد درصد صادرات پتروشیمی دارد که کاهش صادرات میعانات به علت آتش سوزی در پالایشگاه دراگون قابل توجه است ولی افزایش شدید صادرات پتروشیمی و عرضه نکردن محصول در داخل کشور نگران کننده است و صدای اغلب تولیدکنندگان داخل را در آورده است.
اتفاق جالب سال ۹۹ ؛ کاهش واردات و پیشی گرفتن صادرات بر واردات است. اخیراً شورای نگهبان، قانون ارتقاء توان مالی و حمایت از تولید را تائید کرده و بزودی ابلاغ خواهد شد. این قانون ویژگی های زیادی دارد، در صورت اجرای درست و تدوین آیین نامه مناسب می تواند بخشی از مشکلات بخش خصوصی را حل کند. این قانون در تبصره ۳۳ امکان حضور نمایندگان بخش کشاورزی را در اتاق فراهم کرده است.
مهمترین ویژگی های این قانون عبارتند از:
۱- محدود کردن بنگاهداری بانکها با وضع مالیات با نرخ بالاتر به عملکرد این شرکتها.
۲- اختصاص وصول وام های حساب ذخیره ارزی به افزایش سرمایه بانک ها و مجوز جهت انتشار ۱۰ هزار میلیارد تومان اوراق بر مبنای وصولی آینده حساب ذخیره.
۳- امکان انتشار اوراق اوراق قرضه دولتی تحت عنوان “مرابحه” که این ابزار می توان در کنترل نقدینگی بسیار نقش داشته باشد.
۴- پذیرفته شدن هزینه تامین سرمایه توسط صاحبان بنگاه در محاسبات دارایی برای مالیات (هزینه قابل قبول مالیاتی )
۵- دائمی شدن تبصره ق ماده ۲ برنامه پنجم برای بهینه سازی و افزایش تولید در حوزه انرژی و معدن
۶- افتتاح یک حساب ویژه برای بنگاه های تولیدی و مکلف شدن بانک ها برای تامین منابع این حساب بر مبنای میانگین کارکرد سه ساله حساب
۷- قائل شدن تخفیف برای تبلیغ تولیدات داخلی در صدا و سیما و شهر.
۸- محدود شدن اختیارات ستاد تدابیر و جلوگیری از دور زدن قانون در این ستاد
در موارد دیگری نیز این قانون باعث بهبود محیط کسب و کار خواهد شد و اجرای درست آن باعث رونق اقتصاد و تولید خواهد شد.
امروز عصر یک نشست با نمایندگان یک کمپانی بزرگ و معروف تولید کننده دستگاه های گرماساز و سرماساز با بهره وری بالا و کاهش دهنده مصرف انرژی تا ۷۲ درصد بودیم. این شرکت آمریکایی صاحب امتیاز و تولیدکننده دستگاه های تهویه است که همزمان با برق و انرژی خورشیدی کار می کنند و تنوع محصولات آن از واحد مسکونی تا یک مجتمع بزرگ مسکونی یا واحد بزرگ تولید است.
این تکنولوژی جدید بوده و در ایران و حتی منطقه فاقد رقیب است، اگرچه به علت داشتن پانل و کولکتور برای جذب انرژی خورشیدی و تبدیل آن به برق از سایر دستگاه ها گرانتر است ولی در دو یا سه سال کل هزینه سرمایه گذاری را عودت می دهد، مدیران این شرکت علاقمند به همکاری هستند و لذا یک جلسه مفصل در دفتر فرزندم هادی که در این رابطه مطالعه و علاقمند به حضور در این بازار هستند داشتیم و مذاکره کردیم.