قیمت بنزین در ایران مساوی با «نرخ هدف جهانی»
تین نیوز | بررسیها نشان میدهد به دنبال كاهش قیمت نفت و فرآوردههای آن همچون بنزین در بازارهای جهانی، قیمت حاملهای انرژی در بازارهای داخلی تقریبا با سطح هدف در نظر گرفته شده در قانون هدفمندی یارانهها یكسان شده است. این قانون كه در سال ۱۳۸۸ تصویب شد، دولت را موظف میكرد تا پایان دوره برنامه پنجم توسعه (پایان ۱۳۹۴) قیمتهای داخلی بنزین و حاملهای انرژی را به ۹۰ درصد قیمت فوب خلیجفارس برساند. مطابق بررسیها، در حال حاضر قیمت بنزین تولید داخل تقریبا معادل با این سطح قیمتی شده است و با كاهش قیمتهای جهانی، هدف هدفمندی در زمینه
برداشتن شكاف قیمت داخل و خارج، تقریبا محقق شده است. این در حالی است كه در هفتههای گذشته از سوی برخی، گفته میشد كه با كاهش قیمتهای جهانی سوخت، قیمتهای داخلی نیز باید كاهش پیدا كند. این در حالی است كه مطابق محاسبات «دنیای اقتصاد»، در حال حاضر قیمتهای داخلی به حدود ۹۰ درصد قیمتهای منطقه رسیده است. بنابراین میتوان گفت شرایط فعلی، مقدمات اجرای یكی از سیاستهای ضروری كشور یعنی «شناورسازی قیمتها در بازار انرژی» را اجرا كرده است. این سیاست، میتواند با تعیین غیرریالی قیمت انرژی در بازههای زمانی هفتگی یا ماهانه صورت بگیرد.
پیش از این، برخی از اقتصاددانان سرشناس كشور مثل محمد هاشمپسران و جواد صالحیاصفهانی نیز در تحلیلی مهمترین اشتباه در اجرای قانون هدفمندی یارانهها در سال ۱۳۸۹ را «تثبیت قیمت انرژی به ریال» عنوان كرده و گفته بودند چنین اشتباهاتی، به شكست سیاست اصلاح قیمتها در بازار انرژی منجر شده است. بررسیها نشان میدهد با نزدیك شدن قیمتهای داخلی به قیمتهای منطقه در حال حاضر فرصت مناسبی برای طراحی مكانیزمی برای شناورسازی قیمت حاملهای انرژی فراهم شده است. چنین مكانیزمی میتواند مرجع تعیین قیمتها را نرخهای دلاری قرار دهد تا
در نتیجه با «نوسان قیمت نفت در بازار جهانی» و «نوسان قیمت دلار در بازار داخلی»، اقتصاد كشور مجددا شاهد معضل شكاف بین قیمتهای داخلی و خارجی انرژی و تبعات نامطلوب آن نباشد. همچنین در چنین طرحی، دوره تعیین قیمت نیز انعطاف بیشتری پیدا میكند تا با قیمتگذاری هفتگی یا ماهانه، قیمتهای داخلی در هماهنگی بیشتری با بازارهای جهانی تغییر یابد. در حال حاضر هر لیتر بنزین با كیفیت داخلی (اكتان ۸۷) به صورت تقریبی و بر اساس نرخهای فوب خلیجفارس، حدود ۱۱۱۲ تومان قیمت پیدا میكند. با توجه به اینكه قانون «هدفمندی یارانهها» دولت را ملزم
میكرد كه تا پایان دوره برنامه پنجم، قیمت حاملهای انرژی را «حداقل معادل ۹۰ درصد قیمتهای فوب خلیجفارس» تعیین كند، ملاحظه میشود كه ۹۰ درصد قیمت فعلی بنزین در منطقه، معادل ۱۰۰۵ تومان میشود، یعنی دولت در اجرای قانون هدفمندی یارانهها در بخش بنزین، تنها «پنج تومان» با هدف قانون هدفمندی فاصله دارد. امری كه عمدتا به دلیل كاهش قیمت انرژی در بازارهای جهانی رخ داده است. این در حالی است كه حدود یك سال پیش، رسیدن به چنین هدفی نیازمند این بود كه دولت بنزین ۷۰۰ تومانی داخل را حداقل ۱۵۰ درصد افزایش قیمت دهد و در برخی از مقاطع، به حدود ۲ هزار
تومان برساند.