چشمانداز تجارت ایران و روسیه
تین نیوز | ایران كه شصتوچهارمین سال تجارتش با روسیه را میگذراند تقریبا در اغلب سالها تراز تجاری منفی داشته و میزان صادراتش از وارداتش كمتر بوده است بهگونهای كه در
شهریور ماه امسال ۲۱۵ قلم كالا به روسیه صادر كرده كه مجموع این اقلام برابر ۴۰ هزار تن و به ارزش بیش از ۱۱ میلیون و ۶۰۰ هزار دلار بوده است و به این ترتیب در این ماه روسیه رتبه بیست و پنجم را در میان كشورهای دریافتكننده صادرات ایران به خود اختصاص داده كه البته میزان صادرات به این كشور در این ماه با كاهش ۴۴ درصدی نسبت به ماه مشابه سال گذشته همراه بوده است.
در همین ماه ایران ۷۶ هزار و ۶۲ تن كالا به ارزش بیش از ۵۶ میلیون دلار از روسیه وارد كرده است كه به این ترتیب تراز تجاری ایران و روسیه در این ماه به منفی ۴۴ میلیون و ۳۲۷ هزار دلار رسید.
از سوی دیگر میزان واردات از این كشور با ۳۵ درصد افزایش نسبت به ماه مشابه سال گذشته همراه بوده است و روسیه نیز در این ماه رتبه دوازدهم را در بین صادركنندكان كالا به ایران داشته است اما پساز بحران اوكراین و درگیریهای روسیه با آمریكا و اتحادیه اروپا، روسیه تحریم و طبق اعلام رئیسجمهور روسیه واردات كالا از اتحادیه اروپا ممنوع شد. در این میان روسها فهرست نیازمندیهایشان را برای واردات از ایران ارسال كردند.
در پی این درخواست، وزیر انرژی روسیه به همراه هیات تجاریشان در نیمه شهریورماه به ایران آمدند و تفاهمنامه همكاری در بخشهای مختلف از قبیل انرژی، حمل و نقل، كشاورزی، فناوریاطلاعات، تجارت، صنعت، گردشگری و امور بانكی با ایرانیها را امضا كردند و بر این اساس مقرر شد تجارت ایران با روسیه افزایش یابد.
تراز تجاری منفی ۷۵ میلیون دلاری ایران با روسیه بعد از امضای تفاهمنامه
بنابراین شرایط، در مهرماه امسال میزان صادرات و واردات به روسیه افزایش یافت اما این افزایش در واردات بسیار قابلملاحظه بود بهطوریكه واردات از روسیه در این مدت از ۵۶ میلیون دلار در ماه پیش از آن به ۹۲ میلیون دلار رسید و همین موضوع سبب شد كه با وجود افزایش صادرات ایران به روسیه از ۱۱ میلیون دلار به ۱۷ میلیون دلار، بازهم تراز تجاری ایران با روسیه به منفی ۷۵ میلیون دلار برسد اما در آبانماه آمار واردات كاهش یافت و اینبار این صادرات بود كه بهطور چشمگیری با افزایش روبهرو شد.
در ماه مذكور صادرات ایران به روسیه از ۱۷ میلیون دلار به حدود ۴۷ میلیون دلار افزایش یافت تا با توجه به واردات ۷۳ میلیون دلاری ایران از روسیه در این ماه، تراز تجاری این دو كشور روند مثبتتری به خود گرفته و به منفی ۲۶ میلیون دلار رسید.
مكملهای دارویی صادرات ایران به روسیه را تكان داد
نكته جالب این است كه آمار صادرات ایران به روسیه در آبان ماه بسیار كمسابقه بوده و در مقایسه با ماه مشابه سال گذشته ۱۱۹ درصد رشد را تجربه كرده است كه به نظر میرسد یكی از عوامل اصلی آن صادرات مكملهای دارویی به این كشور بوده كه در پایان شش ماهه سال جاری رقم صادرات این قلم حدود ۸۱۰ هزار دلار بوده اما به یكباره
در مجموع آمار هشت ماه به بیش از ۲۸ میلیون دلار رسیده است.
جالبتر اینكه صادرات این ردیف تعرفه از مكملهای دارویی در آذرماه متوقف شده است و به عبارت دیگر صادرات این مكملها تنها در یك ماه انجام شده است كه چگونگی صادرات مكملهایی كه تولید مشابه داخلی ندارند، مشخص نیست.
بر اساس این گزارش، در آذرماه امسال تراز بازرگانی ایران با روسیه مجددا روند نزولی به خود گرفت و بازهم منفیتر شد تا منحنی سینوسی روابط تجاری ایران و روسیه تكمیل شود.
افت تراز تجاری ایران و روسیه در آذرماه
در آذرماه سال جاری صادرات ایران از حدود ۴۷ میلیون دلار در ماه پیش از آن به ۵/۱۶ میلیون دلار تنزل پیدا كرد و از سوی دیگر واردات از روسیه نیز كاهش یافت و به رقم ۵۵ میلیون دلار رسید تا تراز تجاری ایران با روسیه در این ماه به ۳۸ میلیون دلار برسد. دانستن این موضوع خالی از لطف نیست كه پس از رشد ۱۱۹ درصدی صادرات در آبان ماه سال جاری
نسبت به آبان ماه سال ۱۳۹۲و صادرات در آذر ماه سال جاری نسبت به آذرماه سال گذشته ۶۰ درصد كاهش یافته است.
عمدهترین اقلام صادراتی به روسیه
بررسی اقلام صادر شده به روسیه نشان میدهد كه تا پایان شهریور ماه سال جاری، سیمان سفین پرتلند با ۵/۲۱ میلیون دلار، رب گوجهفرنگی با ۸/۱۰ میلیون دلار، انواع كلم با ۲/۷ میلیون دلار، هیدروكربورهای حلقوی اشباع نشده با ۶/۶ میلیون دلار و پسته خندان با شش میلیون دلار مهمترین و عمدهترین اقلام صادراتی ایران به روسیه بودهاند.
این درحالی است كه صدر جدول اقلام عمده صادراتی در پایان آذر ماه سال جاری در مجموع به مكملهای دارویی برای خردهفروشی كه تولید مشابه داخلی ندارند با ۴/۲۸ میلیون دلار صادرات رسیده است و پس از آن سیمان سفید پرتلند با ۱/۲۵ میلیون دلار، خیار یا خیار ترشی با ۸/۱۴ میلیون دلار، رب گوجهفرنگی با ۱/۱۲ میلیون دلار و تیزابی بیدانه با ۱/۹ میلیون دلار مهمترین اقلام صادراتی ایران به روسیه هستند.
عمدهترین اقلام روسی وارداتی به ایران
همچنین در پایان شهریور ماه سال جاری عمدهترین اقلام وارداتی به ترتیب دانه سخت گندم با ۵۵ میلیون دلار، دانه ذرت دامی با ۴۹ میلیون دلار، چوب اره شده با ۷/۴۷ میلیون دلار، روغن دانه آفتابگردان با ۷/۳۸ میلیون دلار و محصولات آهن و فولاد و الكترودهای ذغالی برای كورهها نیز به صورت مشترك با ۲۱ میلیون دلار بودهاند.
درعین حال آمار حاكی از آن است كه در پایان ۹ ماهه نخست سال جاری واردات چوب اره شده به ۷۸ میلیون دلار رسیده و بهعنوان مهمترین قلم وارداتی ایران از روسیه نام گرفته است.
همچنین پس از آن روغن دانه آفتابگردان با ۳/۷۱ میلیون دلار، دانه گندم سخت با ۵۶ میلیون دلار، سایر گندم به صورت دانه به جز گندم دامی با ۵۶ میلیون دلار و دانه ذرت دامی با ۵۶ میلیون دلار در رتبههای بعدی قرار میگیرند.
علاوه بر این آمار، طبق گفته عسگراولادی؛ رئیس اتاق بازرگانی مشترك ایران و روسیه از ۱۰۰ درصد هدفگذاری افزایش صادرات كالا به روسیه طی این مدت فقط ۲۰ درصد آن محقق شده است.
البته با توجه به وجود مشكلات حمل و نقلی، بانكی و بررسی حذف دلار در تجارت دو كشور و جایگزینی روبل و ریال در بانك مركزی و مذاكرات سازمانهای دامپزشكی دو كشور برای بررسی و تایید سلامت و استاندارد محصولات غذایی نمیتوان انتظار داشت میزان صادرات پایین ایران به این كشور همسایه به یكباره رشد كند. از سوی دیگر طبق سوابق تاریخی عملی شدن توافقنامهها از سوی روسیه زمانبر است اما در مجموع با توجه به آغاز گامهای اجرایی افزایش تجارت میان دو كشور و آغاز تجارت ترجیحی در آینده نزدیك، میتوان به چشمانداز این تجارت امیدوار بود.