دولت و بخش خصوصی؛ سرنشینان یک کشتی در مسیر توسعه دریامحور
انجمن مهندسی دریایی ایران در بیانیه ای راهبردی، دولت و بخش خصوصی را «سرنشینان یک کشتی» در مسیر توسعه دریامحور دانست و بر جایگزینی «تسهیل گری پیشگیرانه» به جای مانع سازی اداری و ارتقای گفت وگوها از «نقد صرف» به «حل مسئله» تأکید کرد.
انجمن مهندسی دریایی ایران به مناسبت خجسته میلاد پیامبر اعظم (ص)، ولادت امام جعفر صادق (ع)، گرامیداشت هفته وحدت و تقارن آن با هفته دولت، بیانیه ای راهبردی صادر کرد. متن این بیانیه از سوی روابط عمومی انجمن در اختیار ... قرار گرفته است و به شرح زیر است:
بسم الله الرحمن الرحیم
«وَاعتَصِموا بِحَبلِ اللَّهِ جَمیعًا وَلا تَفَرَّقوا»
بیانیه و پیام راهبردی انجمن مهندسی دریایی ایران
به مناسبت خجسته میلاد پیامبر اعظم (ص)، ولادت امام جعفر صادق (ع)، و گرامیداشت هفته وحدت وهفته دولت
ایام پربرکت میلاد سراسر نور خاتم المرسلین، حضرت محمد مصطفی (صلی الله علیه وآله وسلم)، و سلاله پاکش، ششمین اختر تابناک امامت و ولایت، حضرت امام جعفر صادق (علیه السلام)، و فرارسیدن «هفته وحدت» را در تقارن با «هفته دولت» و ایام پاسداشت خدمت گزاران صدیق و شهیدان والامقام این عرصه به محضر ملت شریف ایران، خدمت گزاران سالم، صادق و پرتلاش مشتری مدار دولت محترم و جامعه بزرگ، متخصص و پیشرو در صنایع و مهندسی دریایی کشور صمیمانه تبریک و تهنیت عرض می نماییم.
جامعه مهندسی دریایی کشور، این تقارن مبارک را فرصتی مغتنم می داند تا به تأسی مستقیم از بیانات و پیام های راهبردی و اخیر رهبر فرزانه انقلاب اسلامی (مدظله العالی)، مواضع و تعهدات ملی خود را در مسیر اعتلای ایران اسلامی و تحقق آرمان های بلند «ایران قوی» بازتعریف و تبیین نماید:
۱. وحدت و انسجام ملی؛ راهبرد قرآنی و کشتی بانی در مسیر پیشرفت
همان گونه که در رهنمودهای اخیر معظم له تبیین گردید، وحدت صرفاً یک توصیه مقطعی نیست، بلکه یک «راهبرد اصیل قرآنی» و شرط بنیادین حرکت به سوی تمدن نوین اسلامی است. امروز، مقابله هوشمندانه با راهبرد تفرقه افکنانه دشمنان، در گرو تحقق عملی اصل «اَشِدّاءُ عَلی الکُفّار، رُحَماءُ بَیْنَهُم»، پرهیز جدی از دوقطبی سازی های کاذب و تقویت سرمایه اجتماعی است.
در منظومه فکری انجمن مهندسی دریایی ایران، دستیابی به اهداف بزرگ «توسعه دریاپایه»، نیازمند نگرشی یگانه به تمامی بازیگران این عرصه است. ما معتقدیم بخش دولتی، بخش خصوصی و تمامی تشکل های تخصصی، همگی «خدمه و سرنشینان یک کشتی» به نام «توسعه دریا محور ایران عزیز» هستند که تنها با وحدت فرماندهی، هم افزایی نیروها و هماهنگی در پارو زدن، به ساحل امنِ پیشرفت خواهند رسید. از این منظر، هفته دولت متعلق به تمامی این «خدمه شریف» است و شایسته است این ایام را نه فقط به دولتمردان، بلکه به تمامی فعالان، کارآفرینان و تشکل های بخش خصوصی که موتور محرک این کشتی هستند، تبریک گفت. توسعه پروژه های کلان زیرساختی در سواحل و جزایر کشور، باید علاوه بر توجیه اقتصادی و فنی، دارای «پیوست انسجام اجتماعی» باشد تا در مسیر این حرکت جمعی، همگرایی، اشتغال و امید در میان جوامع محلی و آحاد مردم بیش از پیش تقویت گردد.
۲. توسعه دریامحور؛ محور جهش تولید داخلی و ضرورت تثبیت قواعد حکمرانی
تحقق اقتصاد مقاومتی و بی اثرسازی تحریم ها، از مسیر تکیه بر ظرفیت های ژئواستراتژیک و فعال سازی ظرفیت های کم نظیر دریاپایه می گذرد. بر اساس «سیاست های کلی توسعه دریامحور»، اقتصاد و زنجیره ارزش دریایی (از کشتی سازی و سازه های فراساحلی گرفته تا توسعه کریدورهای ترانزیتی و سواحل مکران) پیشران حقیقی پیشرفت کشور است. تداوم این مسیر نیازمند تصمیم گیری های شجاعانه، ثبات سیاست گذاری و پیاده سازی حکمرانی یکپارچه دریایی برای تسهیل سرمایه گذاری است.
در این راستا، انجمن مهندسی دریایی ایران تأکید می کند که «عدم ایجاد مانع در مسیر کارکرد شرکت ها و نهادهای تولیدی و خدماتی»، بسیار حیاتی تر و مهم تر از «تلاش برای رفع موانع تولید» است. نظام اجرایی باید از رویکردِ «مانع سازی و سپس رفع آن» فاصله گرفته و به سمت «تسهیل گری پیشگیرانه» حرکت کند.
ما بر این باوریم که حمایت های غیرمنصفانه از شرکت های غیردولتی و غیر خصوصیِ وابسته که از طریق رانت های ارتباطی با برخی مدیران، از رقابت های سالم مصون مانده اند، بیشترین آسیب را به عدالت اقتصادی و «انسجام اجتماعی» وارد می کند. همچنین، درگیری ها و رقابت های ناصواب میان دستگاه های دولتی برای «قدرت طلبی و توسعه قلمرو اداری» به جای «تمرکز بر خدمت رسانی و توسعه»، نه تنها فرآیندهای تخصصی را مختل می کند، بلکه از اتلاف منابع ملی و کند شدن روند پیشرفت جلوگیری نمی نماید. توسعه دریاپایه نیازمند تمرکز بر «توانمندی فنی و اقتصادی» است، نه تقابل های سازمانی و رانتی.
۳. روایت درست دستاوردها؛ عبور از انحصارِ روایی به سوی «هم افزایی ملی»
در راستای تأکید رهبر معظم انقلاب بر ضرورت «تبیین و روایت قدرت و پیشرفت» و پرهیز از بزرگ نماییِ یک سویه ضعف ها، جامعه مهندسی دریایی کشور خود را متعهد به روایت گری عالمانه از دستاوردهای افتخارآمیز داخلی در طراحی، ساخت، بازسازی و بازرسی مدرن صنایع دریایی می داند. در شرایطی که بدخواهان بر القای یأس متمرکزند، نمایان سازی توانمندی های فناورانه و ظرفیت تخصصی سرمایه انسانی کشور، پیش نیاز تقویت اعتمادبه نفس ملی و خنثی سازی جنگ روانی دشمن است.
با این حال، این روایت گری زمانی به «امیدآفرینی واقعی» منجر می شود که صادقانه و جامع باشد. متأسفانه در رویه های جاری، سهمِ درخشانِ بخش خصوصی در توسعه کشور، در سایه ی روایت های انحصاری دولتی مغفول مانده است. انجمن مهندسی دریایی ایران یادآور می شود که بسیاری از پیشرفت های راهبردی کشور، حاصل مجاهدت خاموشِ همین فعالان و کارآفرینان بخش خصوصی است که نه تنها نامی از آنان در تریبون های رسمی برده نمی شود، بلکه به جای تقدیرِ درخور، حتی از دایره ی «مشورت و تصمیم سازی تخصصی» نیز حذف می شوند.
ما صراحتاً تأکید می کنیم که تداومِ انگاره ی ذهنیِ نادرست که «بخش خصوصی رقیب یا دشمنِ سیستم است»، بزرگترین آفتِ انسجام اجتماعی است. برای تحقق ایران قوی، باید دیوارِ این بی اعتمادی فرو بریزد و تشکل های تخصصی، نه به عنوان رقیب، بلکه به عنوان «بازوی مشورتی و اجراییِ نظام» به مشارکت فراخوانده شوند. تنها با جایگزینیِ «فرهنگ رقابتِ حذفی» با «فرهنگِ هم افزایی»، می توان روایتِ قدرتِ ملی را به شکلی باورپذیر و اثربخش به جامعه بازگرداند.
۴. نقش جامعه نخبگانی؛ عبور از نظارت صرف و ورود به عرصه حل مسائل ملی
انجمن مهندسی دریایی ایران، جایگاه خود را نه یک تماشاگر یا ناظر صرف، بلکه «بخشی فعال و مسئولیت پذیر از منظومه حل مسائل کشور» تعریف می کند. جامعه مهندسی و نخبگان جوان کشور آماده اند تا با بهره گیری از فناوری های نوظهور، هوش مصنوعی، استانداردسازی پیشرفته و انتقال دانش فنی روز، بازوی تخصصی و مشورتی دولت چهاردهم و کلیه نهادهای متولی در رفع گره های فناورانه و صنعتی باشند.
رئیس جمهور محترم می فرمایند هر کسی می تواند بیاید به او کار بدهیم ما با صدای بلند می گوییم که می توانیم و کارنامه هم موید این موضوع است اما بدنه میانی دولت نه تنها صدای مار نمی شنود و یا به شما نمی رساند بلکه سرکوب می کند همکاری بخش خصوصی در این مسیر نباید تضعیف جایگاه مدیرتی و سازمانی تلقی شود این نگاه غلط فقط ناشی از به خطر افتادن رانت ها است نه خدمت مشترک در قالب انسجام اجتماعی به توسعه دریا محور کشور
کلام پایانی و تجدید میثاق: از روایتِ چالش ها به سوی عملِ ساختاری
در پرتو تعالیم وحدت بخش پیامبر رحمت (ص) و در امتداد فرهنگ ایثار و خدمت خالصانه شهدای گرانقدر، انجمن مهندسی دریایی ایران ضمن ابراز امیدواری برای توفیق روزافزون خدمت گزاران نظام اسلامی، بر این باور است که توسعه واقعی، نیازمند «صداقت در مواجهه با چالش ها» است.
ما با نگرانی مشاهده می کنیم که در برخی لایه های بدنه اجرایی، نوعی «خودمحوری اداری» و «اعتماد به نفس کاذب در جایگاه قدرت» رواج یافته است؛ به گونه ای که تدابیر و تصمیمات بخشی از دستگاه ها، نه در راستای انسجام ملی، بلکه در جهت حفظ یا گسترش نفوذ اداری اتخاذ می شود. این رویکرد که منجر به ایجاد موانع جدید، برخورد با کارآفرینان و ایجاد فضای سرخوردگی در جامعه متخصصان می گردد، بی شک عامل اصلی پدیده «فرار مغزها» و بی اعتمادی به ساختارهاست.
بنابراین، انجمن مهندسی دریایی ایران، این بیانیه را تنها یک متن تشریفاتی نمی داند، بلکه آن را یک «دعوت به همکاری راهبردی» اعلام می دارد.
ما آمادگی کامل خود را، به عنوان یک نهاد تخصصی و پل ارتباطی میان صنعت و دولت، اعلام می داریم تا:
۱. در صورت تمایل بخش های اصلاح طلب و آینده نگر در حاکمیت، به عنوان «نهاد مشورتی و بازوی شناسایی»، مصادیق دقیق موانع تولید و برخوردهای ناصواب اداری را برای آن ها تبیین کنیم.
۲. در مسیر تبدیل «موانع اداری» به «فرصت های توسعه ای»، از تخصص خود برای اصلاح ساختارهای آسیب دیده استفاده نماییم.
۳. با هم افزایی کامل با بخش خصوصی، برای رسیدن به هدفِ «اقتصاد دریاپایه» و فتح قله های خودکفایی، در کنار دولتِ خدمت گزار بایستیم.
ما امیدواریم که این گفتگو از سطحِ «نقدِ صرف»، به سطحِ «حل مسئله» ارتقا یابد تا بتوانیم دوشادوش هم، بر توسعه پایدار و اقتدار دریایی کشور تمرکز کنیم.
«وَ ما تَوْفیقی إِلاّ بِاللَّهِ عَلَیْهِ تَوَکَّلْتُ وَ إِلَیْهِ أُنیبُ»
انجمن مهندسی دریایی ایران
