خودروهای اسقاطی، طلای ناب واردکنندگان خودرو
تین نیوز | کسی چه میدانست روزی ورود خودروهای وارداتی چند صد میلیونی به وجود خودروهای فرسوده و اسقاطی بستگی داشته باشد و زلف این دو به یکدیگر گره زده شود.
در واقع واردکنندگان خودرو از خرداد ماه امسال ملزم شدند براساس مصوبه هیات دولت به میزان خودروهای وارداتی، خودروهای فرسوده اسقاط و از رده خارج کنند تا بتوانند مجوز شمارهگذاری بگیرند. بر این اساس برای خودروهای وارداتی که زیر ۶ لیتر مصرف سوخت دارند یک خودروی فرسوده، از ۶ تا ۱۰ لیتر ۴ خودروی فرسوده و ۱۰ لیتر به بالا، ۶ خودروی فرسوده باید اسقاط شود. اما نکته قابل تامل در این خصوص کاهش خودروهای فرسوده و کمیابی آنها در بازار بوده که براساس آن محدودیتهای واردات را برای واردکنندگان خودرو به همراه داشته است. با این حال طبق معمول نتیجه این فرآیند دست خالی خریدارانی
را در بر داشته که از نمایندگیها و واردکنندگان به صورت پیشفروش خودروخریداری کرده و تا بهحال کامشان از سواری این تازه واردها شیرین نشده است.
در همین حال مدیرکل صنایع فلزی سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان در گفتوگو با صمت با اشاره به قانون جدید واردات خودرو گفت: بر اساس این قانون واردکننده باید به ازای هر خودروی وارداتی به میزان مصرف سوخت، تا سقف ۴ دستگاه خودرو اسقاط کند که اگر واردکنندهای بهطور مثال قصد واردات ۹ هزار دستگاه خودرو داشته باشد، باید ۳۶ هزار خودروی فرسوده را از رده خارج کند.
شهرام میرآخورلو با اشاره به اینکه هماکنون هیچ خودروی فرسودهای در مراکز اسقاط وجود ندارد، تصریح کرد: خودروهای فرسوده در دست مردم است و تنها در این مراکز به ثبت میرسند به طوری که هماکنون مرکز اسقاط خودروهای فرسوده اعلام کرده که درحالحاضر یک میلیون دستگاه خودروی فرسوده در این مرکز به ثبت رسیده است. در واقع اطلاعات خودروی فرسوده تنها در این مرکز به ثبت رسیده اما مالکان خودرو از فروش آن سر باز میزنند.
مدیرکل صنایع فلزی سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان تصریح کرد: قصد صاحبان خودروی فرسوده از فروش خودروی خود، خرید و جایگزین کردن خودرویی نو است که با فروش خودروی ۲میلیون و ۵۰۰ هزار تومانی که از سوی این مرکز اعلام شده، توان خرید و جایگزینی خودرویی نزدیک به ۲۰ میلیون تومان وجود نخواهد داشت.
انگیزه مالکان برای فروش اسقاطیها کم است
وی با بیان اینکه برای افزایش توان جایگزینی خودروی نو به جای فرسوده باید به اندازه قیمت واقعی خودرو مابهالتفاوت به صورت تسهیلات به مالکان این خودروها اعطا شود، تاکید کرد: درحالحاضر چنین تسهیلاتی در نظام بانکی ما وجود ندارد. همچنین باید خروج خودروهای فرسوده از چرخه ناوگان حملونقل با هدف جایگزینی این خودروها با خودروهای تولید ملی صورت گیرد.
میرآخورلو در خصوص معوقات خودروهای وارداتی پیش فروش شده با بیان اینکه در ۷ ماه امسال ۵۸ هزار دستگاه خودرو وارد کشور شده که بخشی برای فروش قطعی و بخشی نیز برای پیش فروش بوده است، اظهار کرد: با توجه به اینکه از خرداد ماه، روش واردات خودرو تغییر کرده و در واقع واردکننده خارج از عملیات فیزیکی که بابت فروش قطعی خودرو انجام میدهد باید بخشی از آن را نیز به پیش فروش آتی خود اختصاص دهد، این فرآیند نیاز به روشهایی متفاوت از روشهای فعلی دارد. این در حالی است که همسویی با تغییر روش واردات نیاز به زمان دارد و در این فرآیند واردکننده در تعهدات گذشته خود معوقاتی را
داشته که با تغییر شرایط در پاسخگویی تعهدات فعلی نیز به مشکل برمیخورد.
مدیرکل صنایع فلزی سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان با ذکر نمونههایی در این خصوص گفت: دو شرکت ایرتویا و رنو در میان دیگر شرکتها معوقات بیشتری داشتهاند که با توجه به اینکه شرکتهای هیوندای، کیا موتورز، جیلی، تویوتا و رنو سهم عمدهای از بازار واردات خودرو در ایران را به خود اختصاص دادهاند، دو شرکت رنو و ایرتویا در شهریورماه ۹۳ نتوانستند، برخی تعهدات اسفند سال گذشته خود را پاسخ دهند. با این حال با نظارتهای ما تعهدات شرکت رنو تا خرداد و تیر ماه امسال انجام گرفت و تویوتا نیز به همین شکل حجم عمدهای از تعهدات خود را به انجام رساند.
وی با اشاره به این مطلب که اگر برای واردات ۱۲۰ هزار دستگاه خودرو تعهد صورت میگیرد باید ۴۸۰ هزار دستگاه خودروی فرسوده نیز از رده خارج شود، گفت: این میزان خودروی فرسوده برای اسقاط و جایگزینی به راحتی در دسترس نیست. با این حال ستاد مدیریت حملونقل و سوخت معتقد است که متولی جایگزینی خودروهای نو به جای فرسوده خودروسازان و واردکنندگان هستند اما به لحاظ اجرا به یکباره این اتفاق باعث شد تا روند واردات با اختلال روبهرو شود که پیامد آن نیز تعویق در برخی تعهدات واردکنندگان بود.
میرآخورلو با بیان اینکه این مبحث در کمیسیون اصل ۹۰ طرح موضوع شد، افزود: براین اساس قرار بر این شد تا زمان این طرح کمی به تعویق بیفتد تا خودروهایی که با شیوههای گذشته برای پیش فروش وارد شدهاند، با ایست خروجی از گمرک و شمارهگذاری مواجه نشوند.
خودروسازان بیش از توان تولید پیشفروش نکنند
وی در پاسخ به اینکه پیشفروش تندر ۹۰ آن هم در حالیکه تولید آن در داخل به دلیل نبود قطعه با مشکل مواجه شده، صحیح است؟ تصریح کرد: بخشی از مشکل تندر ۹۰ مسئله بومیسازی آن و بخشی از آن خرید قطعات به صورت سیکیدی است. این در حالی است که شرکت رنو پارس متعهد بود تا قطعات مورد نیاز برای تولید این خودرو در دو شرکت سایپا و ایرانخودرو را تامین کند اما از سال ۹۱ نتوانست به تعهدات خود به درستی عمل کرده و این امر باعث شد حجم تولید این خودرو در این دو شرکت بهشدت افت کند.
با این حال اگر خودروساز احساس کند که در روند تحویل یک محصول با مشکل مواجه است باید آن را اعلام کرده و خودرویی دیگر را جایگزین تعهد قبلی خود کند، اتفاقی که برای خودروی مگان و تندر ۹۰ افتاد. وی با اشاره به اینکه در خصوص جایگزینی ۵ هزار دستگاه خودرو به جای خودروی مگان با خریداران مصالحه شد، خاطرنشان کرد: بنده معتقدم که مصالحه صحیح نیست و برای اینکه نگاه مصرفکننده به خودروساز در این حوزه تغییر کند، نباید بیش از توان تولید، دست به پیشفروش خودرو زد. میرآخورلو در پاسخ به این سوال صمت که به چه دلیل اجازه پیشفروش به آن دسته از خودروهایی که در تولید با مشکل مواجه
هستند، داده میشود؟ گفت: در این زمینه اجازه پیشفروش خودروهای داخلی از سوی دفتر ماشینسازی و نیروی محرکه صادر میشود که پس از استعلام این مجوز صادر میشود.
این در حالی است که تولیدکننده اگر اقدام به پیشفروش محصول تولیدی جدید یا تولید گذشته کند، باید مجوز آن را دریافت کند و پس از تایید با در نظر گرفتن توان خودروساز به او اجازه پیشفروش داده میشود. وی در پاسخ به این سوال که یکی از شرایط واردات خودرو داشتن نمایندگی آن برند در ایران است، چرا برخی از خودروها با نداشتن نمایندگی و خدمات پس از فروش مجوز واردات میگیرند؟ گفت: در ماده چهارم قانون حمایت از مصرفکننده اشاره شده که ورود کالاهای سرمایهای و مصرفی با دوام که خودرو نیز شامل آن میشود، به شرط داشتن نمایندگی خدمات پس از فروش از همان مدل و برند توسط
سایر اشخاص حقیقی وحقوقی بدون اشکال است. در واقع خودروهای وارداتی ۱۰۰ درصد شامل این مقوله میشوند. درحالحاضر برای خودروهایی همچون آ.او.دی و فورد که فاقد نمایندگی در ایران هستند، امکان صدور مجوز صادرات وجود ندارد اما برای واردات خودروهای هیوندایی یا کیا که نمایندگی دارند، واردات برای اشخاص حقیقی وحقوقی امکانپذیر است.
معوقات پیشفروش بیشتر در خودروهای چینی
یک فعال و واردکننده خودرو با اشاره به این مطلب که یکی از لطمههایی که به بازار خودروی ایران متحمل شده، واردات خودرو از طریق اشخاصی است که صلاحیت واردات را ندارند در این رابطه به صمت گفت: این در حالی است که برخی واردکنندگان با پیشفروش خودروی خارجی که در مرحله اول نزدیک به ۷۰ درصد قیمت خودروی ۱۴۰ میلیونی دریافت شده است، به جای اینکه این مبالغ به فرآیند خرید و واردات اختصاص پیدا کند، به دلیل نظارتهای پایین در کانالهای دیگر سرمایهگذاری شده و دست مشتری برای داشتن خودرو خالی میماند.
طلایی با عنوان اینکه عمده این معوقات مختص به خودروهای چینی است، افزود: با این حال تحریمها موجب شد تا پای این دست خودروها به بازار ایران باز شود. با این حال پیشفروش در خودروهای کرهای بیشتر بوده و خودروهای اروپایی به تعداد بسیار کم با حجم موتور پایین پیشفروش و وارد میشوند.