◄ روزهای بی مسافر و سخت قشم

مریم کاظمی زاده خبرنگار تین نیوز با انتشار گزارشی در روزنامه شرق، وضعیت بغرنج گردشگری قشم را مورد بررسی قرار داده است. در ادامه خلاصه ای از این گزارش را می خوانید.

بیش از پنج ماه از آغاز جنگ تحمیلی آمریکای جنایتکار و رژیم دژخیم صهیونی به ایران می گذرد و یکی از بخش هایی که بیشترین آسیب را از این بحران متحمل شده، صنعت گردشگری جنوب کشور است. در حالی که برخی کسب وکارها پس از شوک های اولیه جنگ، قطعی اینترنت و اختلال های اقتصادی توانسته اند بخشی از فعالیت خود را از سر بگیرند، فعالان گردشگری همچنان با رکودی کم سابقه روبه رو هستند. قشم، که تا چند ماه پیش یکی از مهم ترین مقاصد سفر در ایران محسوب می شد، امروز با هتل های خالی، اقامتگاه های تعطیل و اقتصادی فلج شده دست وپنجه نرم می کند.

کارشناسان گردشگری معتقدند این صنعت بیش از هر بخش دیگری به امنیت و آرامش وابسته است و با کوچک ترین تنش سیاسی یا نظامی، نخستین قربانی بحران ها می شود. تداوم حملات به مناطق جنوبی کشور باعث شده بسیاری از خانواده ها سفر به قشم، کیش، هرمز و دیگر جزایر خلیج فارس را از برنامه خود حذف کنند و همین موضوع، زنجیره گسترده ای از مشاغل مرتبط با گردشگری را تحت تأثیر قرار داده است.

هتل های قشم در آستانه تعطیلی کامل

جمشید حمزه زاده، رئیس جامعه هتلداران ایران، در گفت وگو با شرق از شرایط بحرانی صنعت هتلداری خبر می دهد و می گوید آخرین گزارش ها نشان می دهد هتل های قشم عملاً تعطیل شده اند. به گفته او، ضریب اشغال بسیاری از هتل های کشور به نزدیک صفر رسیده و مجموعه های اقامتی بدون درآمد، تنها با هزینه های سنگین جاری مواجه هستند.

هتل ها همچنان باید حقوق کارکنان، قبوض آب و برق، هزینه نگهداری ساختمان و سایر مخارج ثابت را پرداخت کنند؛ در حالی که اتاق های آنها ماه هاست بدون مسافر مانده است. برخی مدیران هتل ها برای کاهش هزینه ها بخش هایی مانند رستوران، استخر یا خدمات جانبی را تعطیل کرده اند، اما این اقدامات نیز نتوانسته زیان سنگین آنها را جبران کند.

حمزه زاده هشدار می دهد که اگر حمایت فوری از صنعت هتلداری انجام نشود، بخشی از هتل های کشور ممکن است برای همیشه از چرخه فعالیت خارج شوند. او تأکید می کند بسیاری از سرمایه گذاران این حوزه اکنون از منابع شخصی خود برای جلوگیری از تعطیلی کامل استفاده می کنند و ادامه این روند، آینده صنعت گردشگری را با تهدید جدی روبه رو خواهد کرد.

حملات اخیر، گردشگری قشم را متوقف کرد

در هفته های اخیر، قشم و برخی دیگر از مناطق جنوبی کشور هدف حملات هوایی قرار گرفته اند؛ موضوعی که تأثیر مستقیمی بر صنعت گردشگری داشته است. حمله به برخی مناطق مسکونی، اسکله های گردشگری و یک کمپ طبیعت گردی، علاوه بر خسارت های انسانی و زیرساختی، احساس ناامنی را در میان مردم و گردشگران تشدید کرده است.

فعالان محلی می گویند پس از انتشار اخبار حملات، موج گسترده ای از لغو رزروها آغاز شد و تقریباً تمام برنامه های سفر به جزیره متوقف شد. بسیاری از گردشگران حتی با وجود تخفیف های قابل توجه، حاضر به سفر به قشم نیستند و ترجیح می دهند سفرهای خود را به زمان دیگری موکول کنند.

این وضعیت تنها به هتل ها محدود نمی شود. قایق های گردشگری، مراکز تفریحی دریایی، رستوران ها، فروشگاه های صنایع دستی و حمل ونقل محلی نیز با کاهش شدید درآمد مواجه شده اند و بخش بزرگی از اقتصاد جزیره تحت تأثیر این رکود قرار گرفته است.

از ثبت جهانی سهیلی تا رکود کامل گردشگری

نکته تلخ ماجرا این است که قشم تنها چند ماه پیش یکی از مهم ترین موفقیت های گردشگری خود را تجربه کرده بود. روستای سهیلی در سال ۲۰۲۵ به عنوان یکی از روستاهای برتر گردشگری جهان معرفی شد؛ افتخاری که می توانست نقطه عطفی در توسعه گردشگری پایدار جنوب کشور باشد.

سهیلی با ده ها اقامتگاه بوم گردی، مراکز عرضه غذای محلی، قایق های گردشگری و غرفه های صنایع دستی، به نماد گردشگری بومی و طبیعت محور ایران تبدیل شده بود. اما امروز بسیاری از این ظرفیت ها بدون گردشگر مانده و کسب وکارهای محلی با رکود کامل روبه رو هستند.

فعالان گردشگری معتقدند ثبت جهانی این روستا می توانست موجی از سفرهای داخلی و خارجی را به قشم جذب کند، اما شرایط جنگی عملاً مانع بهره برداری از این فرصت تاریخی شده است.

اقامتگاه های بوم گردی بدون درآمد

طیب مفیدی، عضو هیئت مدیره جامعه بوم گردی قشم، نیز از تعطیلی کامل اقامتگاه های بوم گردی خبر می دهد. او می گوید از ابتدای جنگ تاکنون، تقریباً هیچ گردشگری به این واحدها مراجعه نکرده و بسیاری از صاحبان اقامتگاه ها با مشکلات جدی مالی روبه رو شده اند.

به گفته او، ساختمان بسیاری از اقامتگاه ها سالم مانده، اما نبود مسافر باعث شده درآمد آنها به صفر برسد. صاحبان این واحدها که با دریافت وام وارد حوزه گردشگری شده اند، اکنون در پرداخت اقساط، حقوق کارکنان و هزینه های جاری با بحران مواجه هستند.

مفیدی وضعیت اقتصادی فعالان بوم گردی را «بسیار بحرانی» توصیف می کند و هشدار می دهد که اگر این شرایط ادامه پیدا کند، بخش قابل توجهی از اقامتگاه های روستایی برای همیشه تعطیل خواهند شد.

وعده هایی که به نتیجه نرسید

یکی از مهم ترین گلایه های فعالان گردشگری، نبود حمایت عملی دولت است. به گفته مفیدی، با وجود وعده های مطرح شده برای جبران خسارت های ناشی از جنگ، تاکنون هیچ بسته حمایتی مؤثری به صاحبان اقامتگاه ها و فعالان گردشگری قشم پرداخت نشده است.

نه تسهیلات کم بهره ای در اختیار آنها قرار گرفته، نه معافیت مالیاتی قابل توجهی اعمال شده و نه کمک های معیشتی ویژه ای به دست فعالان این بخش رسیده است. در مقابل، هزینه های بیمه، مالیات، عوارض و خدمات عمومی همچنان پابرجاست و فشار مالی بر کسب وکارهای گردشگری را افزایش داده است.

آینده گردشگری جنوب در هاله ای از ابهام

قشم که پیش از جنگ یکی از مهم ترین مقاصد گردشگری ایران بود، امروز به جزیره ای بی مسافر تبدیل شده است. هتل ها، اقامتگاه های بوم گردی، مراکز تفریحی و کسب وکارهای وابسته، همگی در انتظار بازگشت مسافران و اجرای حمایت های وعده داده شده هستند؛ وعده هایی که تاکنون به نتیجه نرسیده است.

کارشناسان اقتصادی معتقدند حتی در صورت برقراری آتش بس و بهبود شرایط امنیتی، بازگشت گردشگری جنوب به وضعیت پیش از جنگ به زمان قابل توجهی نیاز خواهد داشت. احیای اعتماد گردشگران، بازسازی زیرساخت ها و حمایت از سرمایه گذاران این حوزه، پیش شرط های اصلی نجات صنعت گردشگری در جنوب کشور است.

آنچه امروز در قشم دیده می شود، تنها رکود یک صنعت نیست؛ بلکه بحرانی است که معیشت هزاران خانواده را تحت تأثیر قرار داده و اگر برای آن چاره ای اندیشیده نشود، می تواند به یکی از جدی ترین چالش های اقتصادی و اجتماعی مناطق جنوبی ایران تبدیل شود.

برای خواندن گزارش کامل به وبسایت روزنامه شرق مراجعه کنید.