◄ راننده آموزش دیده برای توریسم نداریم/ حتی اگر توافق صلح امضا شود آماده پذیرش گردشگر نیستیم!

صنعت گردشگری یک زنجیره به هم پیوسته است که ضعف عملکرد هر زنجیره می تواند بازدهی دیگر اجزا را تحت تاثیر قرار دهد.  امامی، با نقدِ نگاهِ صرفاً جاذبه محور به گردشگری، تأکید کرد که زنجیره ای از خدمات اولیه - از دسترسیِ جاده ای و حمل ونقل ایمن تا آموزشِ راننده ای که بلد باشد با گردشگر لبخند بزند - حلقه های گمشده ای هستند که هرکدام، به تنهایی می توانند یک سفر رویایی را به خاطره ای تلخ تبدیل کنند.

نظریه ی عرضه و تقاضا در بوته ی نقد

امامی با اشاره به تجربه ی دوران برجام گفت: «در آن مقطع، تقاضا یک دفعه جهش کرد؛ کی ال ام، بریتیش ایرویز و ایرفرانس آمدند و هر خانه ی قدیمی ای در مناطق مختلف کشور، تبدیل به هتل شد و هر مغازه ای در شیراز به کافه گردشگری، اما نگاه از بیرون، شکوهمند بود. درحالی که در کف میدان کار، هتل ها دانش اقامتی نداشتند و رانندگان، تجربه ی رانندگی توریستی نداشتند.

او با نفی تحلیل های خیابانیِ صرفاً مبتنی بر ظرفیت های تاریخی نظیر تخت جمشید، خاطرنشان کرد: «من معتقدم عرضه ی خوب است که تقاضا را با خود می کشد. صرفِ وجود تخت جمشید کافی نیست؛ گردشگر نیازمند دسترسی مناسب، اقامتگاه استاندارد، توالت بهداشتی و حتی تهیه ی یک بطری آب در کنار آن جاذبه است. این ها زنجیره ای وابسته به هم اند و باید هم زمان رشد کنند.

مهمترین ناوگان گردشگری در پهنه سرزمین حمل و نقل جاده ای

امامی در خصوص ناوگان های حمل و نقل پرکاربرد در برگزاری تورها در کشور می گوید: کشور ما پهناور است و اماکن دیدنی در این پهنه سرزمینی پراکنده اند، ما نمی توانیم تنها با استفاده از قطار همه آن اماکنی را که در یک تور در نظر داریم، به مسافرمان نشان دهیم. مثلا در مسیر اصفهان یا یزد، شهرهای متعددی هستند که می خواهیم جاهای دیدنی را به مسافر نشان دهیم. نمی توانیم در ایستگاه یک شهر متوقف شویم، برویم نقاط دیدنی را ببینیم و بعد دوباره برگردیم به ایستگاه و سوار قطار شویم و به نقطه بعدی برویم. فاصله زمانی بین قطارها زیاد است و زمان زیادی را از مسافر و تور می گیرد اما با اتوبوس می توانی در تک تک نقاطی که برای بازدید تعیین می کنیم توقف داشته باشیم و دوباره به مسیر ادامه دهیم.

ایران آماده ی میزبانی نیست؛ حتی اگر توافق فردا امضا شود

این فعال گردشگری با انتقاد از غافلگیری تاریخی در دوره ی برجام، گفت: «آسیب را وقتی خوردیم که کمبود راهنمای زبان های خاص، ما را مجبور کرد از ایرانیان مقیم خارج دعوت کنیم و با تشکیل "کمیسیون موارد خاص"، بدون آموزش، به آن ها مجوز تور بدهیم. نتیجه، بی نظمی، دعوای راهنما و راننده، و آبروریزی برای کشور بود. متأسفانه آمادگی در تمام حلقه های زنجیره (هتل، آژانس، حمل ونقل و راهنما) نداشتیم.

بحران ناوگان و زیرساخت؛ اتوبوس ۵۰ میلیاردی در خیابانی که گنجایش ندارد

امامی به معضل جدی ناوگان حمل ونقل اشاره کرد: «شرکت ران ایران که اتوبوس های اسکانیا می زد، از سال ۹۱ به دلیل تحریم تعطیل شد و شرکت عقاب افشان، نیز بصورت محدود فعالیت می کند. اکنون قیمت یک اتوبوس به ۵۰ میلیارد تومان رسیده و تحویل آن یک سال طول می کشد. اما سؤال مهم تر این است: جاده های ما کشش این اتوبوس ها را دارند؟»»

او با ذکر مثالی از اصفهان، گفت: «در نقش جهان و مقابل چهل ستون، حتی محل پارک موقت برای ۴ یا ۵ اتوبوس گردشگری وجود ندارد. اگر چند اتوبوس هم زمان برسند، کل خیابان قفل می شود. در تهران، میدان آرژانتین و ونک جای پارک اتوبوس ندارند و راننده ها مجبورند با تاکسی ها و پلیس دعوا کنند. متأسفانه در طرح های جامع شهری و گردشگری، هیچ جایگاهی برای اتوبوس گردشگری در نظر گرفته نشده است؛ حتی هتل های بزرگی مثل کوثر اصفهان و  اکثر هتل های بزرگ تهران، جای پارک استاندارد برای اتوبوس(پارکینگ های اختصاصی) ندارند.

راننده ی گردشگری؛ گمشده ی زنجیره ی تأمین

امامی، به حلقه ی مفقود آموزش کرد و گفت: «هتل دار دوره می بیند، راهنما دوره می بیند، اما راننده ای که باید ۲۰ روز با گردشگر هم سفر باشد، تنها گواهینامه ی رانندگی دارد، درحالی که رانندگی ترمینالی با رانندگی توریستی زمین تا آسمان تفاوت دارد. کدام متولی به رانندگان ما تشریفات میزبانی، نحوه ی پوشش و ادبیات تعامل با مسافر خارجی را آموزش می دهد؟»

وی با تأکید بر نقش کلیدی رانندگان افزود: «یک راننده ی باتجربه، سالانه ۳۰ تور می رود و در اقلیم های مختلف با ملیت های گوناگون همراه است. تجربه ی او از بسیاری راهنماها بیشتر است. من بسیاری از نکات طلایی ام را از راننده ها یاد گرفتم؛ مثلاً اینکه در هوای گرم هندوانه می چسبد یا پرتقال؟ در مسیر کجا برای استراحت جای مناسب تری است؟ متأسفانه گاهی راهنماها، زحمات راننده را به نام خود تمام می کنند و این، تنش آفرین است.»  

جلسات تجربه محور، پیش از بخشنامه های اداری

امامی با انتقاد از بروکراسی طولانی برای تصویب دوره های آموزشی، پیشنهاد عملیاتی داد: «به جای انتظار برای بخشنامه های سازمانی که ماه ها طول می کشد، شرکت های حمل ونقل می توانند جلسات گفت وگوی تجربه محور با حضور رانندگان و راهنماها برگزار کنند. همان طور که برای جوامع محلی کدهای رفتار تعریف می کنیم، باید برای رانندگان نیز چنین نشست هایی بگذاریم تا هم از تجربه ی آن ها استفاده کنیم و هم انتظارات متقابل را شفاف کنیم. راننده باید بداند که اتوکشیدن پیراهن به نفع کاریزمای خودش است و راهنما باید بداند که در تور، وظیفه ی گارسون را به عهده نگیرد تا خود را "فداکار" نشان دهد؛ این کار فقط فرسودگی او می انجامد.»

توسعه گردشگری یک شبه ایجاد نمی شود

میثم امامی با تأکید بر اولویت حمل ونقل جاده ای به دلیل گستردگی جغرافیایی ایران و جاذبه های بین شهری (از قم و کاشان تا نائین، میبد و یزد)، خاطرنشان کرد: «توسعه ی گردشگری یک شبه و با یک توافق حاصل نمی شود. ما هم به اتوبوس خوب نیاز داریم، هم به راننده ی کاربلد، هم به

جاده ی استاندارد، و هم به جای پارک در مقصد. اگر قرار است در تیم گردشگری بازی کنیم، باید "همکاری تیمی" را بلد باشیم و همه ی حلقه ها را هم زمان تقویت کنیم، وگرنه با کوچک ترین موج تقاضا، باز هم دچار هرج ومرجی خواهیم شد که تجربه ی تلخ آن را در گذشته چشیده ایم.