قانونشکنی میلیاردی
تین نیوز | آنطور که رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی کشور میگوید سالانه در کشور یک هزار میلیارد تومان از طریق جمعآوری جرایم رانندگی به خزانه دولت واریز میشود. اسکندر مومنی همچنین، درآمد ناشی از جرایم رانندگی را منبع اصلی نیروی انتظامی برای تامین نیازهای مراکز، کمک به استانهای کمتر برخوردار، اصلاح وضعیت جادهها به ویژه نقاط حادثهخیز، فرهنگسازی و آموزش در جامعه دانستهاست. او با اشاره به اینکه در سال گذشته بیش از 1100 میلیارد تومان از محل جمعآوری جرایم رانندگی به خزانه واریز شده، گفته است: پیشبینی میشود این میزان در سال آینده
رشد 40 درصدی داشته باشد.
آمار بالای تخلفات رانندگی در ایران
تخلفات رانندگی در ایران بسیار بالاست. شاید دلیل این موضوع این باشد که رانندگی ایرانی قانون و مقررات خاص خود را دارد. به بیان دیگر قوانین نانوشتهای بین رانندگان ایران وجود دارد مبنی بر اینکه اگر پلیس نباشد قانون تعطیل است. این موضوع باعث شده که متولیان امر با پراکندگی حضور پلیس راهنمایی و رانندگی در سطح شهر و نصب دوربین در تمامی بزرگراهها و خیابانهای پررفتوآمد شهر و همچنین افزایش هزینه نرخ جرائم و تعریف موارد جریمه، در صدد کاهش تخلفات راهنمایی و رانندگی برآیند.
آمارها چه میگوید؟
براساس آمار سال 90، سالانه 50 میلیون قبض جریمه برای رانندگان متخلف کشور صادر میشود. فقط 22 درصد از رانندگان متخلف پس از اعمال قانون تخلف خود را میپذیرند و 78 درصد از طریق چهار روش توهین، تطمیع، تهدید یا چانهزنی درصدد توجیه تخلف خود و برخورد با مامور راهنمایی و رانندگی برمیآیند. تعداد قربانیان ناشی از تصادفات رانندگی کشور با تلفات یک جنگ برابری میکند و گاه کشتههای یکسال حوادث رانندگی آن به اندازه 10 سال یک کشور اروپایی است. برخی هنوز بر این باورند تنها راه مقابله با این بیقانونی افزایش مبالغ جرایم راهنمایی و رانندگی است. این در حالی است
که، در سیستم جریمهای قوانین کشورهای اروپایی سه نوع مجازات در برابر تخطی از قانون مطرح شده است: به ترتیب توسط پلیس، مردم یا اجتماع و در نهایت قوانین و دادگاه. یکی از مهمترین معیارهای ارزیابی و سنجش فاصله فرهنگ رانندگی ما با کشورهای توسعهیافته، نگاهی به شکاف موجود در میزان جرایم رانندگی ما با این کشورهاست. براساس اعلام رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی تهران در سال 88، جریمههای رانندگی یک روز تهران با تعداد جریمههای رانندگی یک سال اروپا (یعنی یک قاره) برابری میکند.
عزم ملی برای کاهش جرایم رانندگی
یک عضو فراکسیون مدیریت شهری و روستایی مجلس، ضمن بیان این مطلب که فعالیت در حوزه جرایم رانندگی نیاز به یک عزم و اراده ملی دارد، در گفتوگو با آرمان میگوید: تصادفات جادهای و شهری و مرگومیر ناشی از آن به عوامل مختلفی وابسته است. به عنوان مثال، در کشورهای اروپایی یک خودرو با سرعت بالا تصادف میکند و برای سرنشینان آن هیچ اتفاقی نمیافتد اما، در ایران تصادف یک خودرو با سرعت بالا در اغلب موارد منجر به مرگ سرنشینان آن میشود. بنابراین، مسلما این موضوع به دلیل نبود استانداردهای لازم در صنعت خودروسازی و جادهای کشورمان است. مهرداد بائوج لاهوتی
میافزاید: اما نباید هیچکدام از این اتفاقات باعث شود که ما تلاشهای پلیس راهنمایی و رانندگی را زیر سوال ببریم. در طی سالهای اخیر آمار قربانیان ناشی از تصادفات در کشور، از 26 هزار به 19 هزار نفر رسیده است که این موضوع نشان از وجود فعالیت در این حوزه دارد. البته، همین رقم هم رقم بالایی است. او تصریح میکند: اما این بدان معنی نیست که مبالغ به دست آمده از جرایم راهنمایی و رانندگی در این حوزه هزینه نمیشود. وقتی در شرایطی قرار داریم که وزارت راه نقاط حادثهخیز جادههای کشور را شناسایی و اصلاح نکرده و برخی از بزرگراههای ما مجهز به دوربین و تجهیزات
نیست پلیس مجبور است برای نظارت نیروی بیشتری استخدام کند و این نیروها هزینه دارد. لاهوتی ادامه میدهد: ضمن اینکه در زمینه آموزش هم در سالهای اخیر اقداماتی صورت گرفته و تمامی این اقدامات هزینهبر است بنابراین، اینگونه نیست که بگوییم در این حوزه هزینه نمیشود اما، ممکن است در نوع هزینهها خطاهایی وجود داشته باشد که جای بحث دارد.
1100 میلیارد تومان چقدر است؟
1100 میلیارد تومانی که از طریق جرایم رانندگی کسب می شود از بودجه برخی وزارتخانه ها و همچنین بودجه در نظر گرفته شده برای بسیاری از سازمان ها و معاونتها بیشتر است.علاوه بر این، بر اساس محاسبات شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل و نقل، هزینه ایجاد یک کیلومتر بزرگراه در دشت حدود دو میلیارد تومان، در کوهپایه 5/2 میلیارد تومان و در مسیرهای کوهستانی مثل جاده هراز، چهار تا پنج میلیارد تومان است.بنابراین، به طور میانگین هزینه ساخت هر کیلومتر بزرگراه در سراسر کشور چیزی در حدود سه میلیارد تومان است که با توجه به آمار ارائه شده از میزان جرایم رانندگی، با این مبلغ میتوان،
چیزی حدود 400 کیلومتر بزرگراه در کشور ساخت. در واقع، درآمد حاصل از جرایم رانندگی در سال برابر با هزینهای است که برای ساختن بزرگراه تهران- اصفهان صرف شده است. با صرف درآمد چند ساله جرایم میتوان بزرگراهی ساخت که جنوب کشور را به شمال متصل کند. علاوه بر این آنطور که برآوردها نشان میدهد هزینه خرید و تجهیز یک اتوبوس یک میلیارد تومان است. از طریق درآمد جرایم رانندگی میتوان 1100 میلیارد اتوبوس در سال خرید.
خودروهای بیکیفیت و مرگ سالانه 18 هزار نفر
همچنین به تازگی اخباری مبنی بر مرگ ۱۸ هزار نفر در جادهها به سبب تولید بیکیفیت خودروها منتشر شده که براساس آن شهباز حسینپور نماینده مردم سیرجان و بردسیر در مجلس گفته است: ۱۸ هزار جنازه را سالانه خودروهای داخلی در جادههای ایران برجای میگذارند اما همچنان به تولید خود ادامه میدهند. این در حالیست که روز گذشته همچنین، رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی کشور در شهرکرد گفت: شمارهگذاری خودرو پراید همچنان ادامه خواهد یافت.» از این رو، با توجه به نقش چشمگیر خودروهای بیکیفیت و جادهها و بزرگراهها در آمار قربانیان ناشی از تصادفات به نظر
میرسد بهتر باشد، درآمدهای ناشی از جرائم رانندگی در همین حوزه هزینه شود تا حداقل نقش دولت در شمار تلفات رانندگی کاهش پیدا کند.