پرواز رایگان؛ راه پرداخت بدهی ایرلاینها به دولت
تین نیوز | ایرلاینهای ایران بابت خدمات دریافتی از شرکت فرودگاهها، ۶۵۰ میلیارد تومان بدهی به این شرکت دارند.
بدهی میلیاردی ایرلاینها به شرکت فرودگاهها، سابقه طولانی دارد و چند سال است که ایرلاینها نتوانستهاند حساب خود را با شرکت فرودگاهها و شرکت پالایش و پخش فرآوردههای نفتی بابت خدماتی که از این شرکتها میگیرند، صاف کنند و بدهی آنها، به طور مرتب رو به افزایش است.
این در حالی است که شرکت فرودگاهها به صورت درآمد هزینه، اداره میشود و پرداخت نشدن مطالبات این شرکت، در نهایت تضییع حقوق مردم خواهد بود. با توجه به اینکه شرکتهای هواپیمایی تاکنون نتوانستهاند حساب خود را با شرکت فرودگاهها تسویه کنند، یک کارشناس حمل و نقل هوایی پیشنهاد میدهد، ایرلاینها به جای پرداخت پول به این شرکت، به ارگانهای دولتی خدمات رایگان ارائه دهند.
در حال حاضر آنطور که رحمتالله مهآبادی، مدیرعامل جدید شرکت فرودگاههای کشور میگوید، مجموع طلب این شرکت از ایرلاینها به بیش از ۶۵۰ میلیارد تومان رسیده که ۱۰۰ میلیارد تومان از این طلب، بابت عوارضی است که مسافران در زمان خرید بلیت میپردازند و ایرلاینها خدماتی بابت آن به مسافران ارائه نمیدهند.
بر اساس ماده ۸۷ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت، شرکت فرودگاهها بابت تجهیز فرودگاه و ارائه خدمات، موظف به دریافت مبلغی برای هزینه خدمات از مسافران شده است. این مبلغ در سال ۹۱، برابر با ۵هزار تومان برای پروازهای داخلی و ۲۵هزار تومان برای پروازهای خارجی بود و قرار بود هر سال با نظارت وزارت راه و شهرسازی، این رقم افزایش داشته باشد، بنابراین در ۳سال گذشته این رقم باید حداقل ۲برابر میشد اما دولت در راستای افزایش نیافتن این رقم، با افزایش ۴۰ درصدی قیمت موافقت کرد و در این زمینه، ۵ هزار تومان به ۷هزار تومان و ۲۵ هزار تومان به ۳۴ هزار تومان افزایش یافت.
آنطور که مهآبادی اظهار میکند، با توجه به افزایش هزینههای ایرلاینها و برای جلوگیری از افزایش قیمت بلیت، این شرکت در سالجاری مبالغ هزینههای خدمات فرودگاهی به ایرلاینها را حدود ۳۰درصد کاهش داده است، اما با وجود همه حمایتهای انجام شده از ایرلاینها در سالهای اخیر، باز هم بدهی آنها پرداخت نشده است. به گفته او، از بدهی ۶۵۰میلیاردی ایرلاینها، ۱۰۰میلیارد تومان مربوط به خدمات فرودگاهی است.
مدیرعامل جدید شرکت فرودگاههای کشور معتقد است ایرلاینها در حالی بدهی خود با این شرکت را صاف نمیکنند که توانایی مالی دارند زیرا برخی ناوگان نو خریداری کردهاند و برخی دیگر، تجارتهایی خارج از این حوزه انجام میدهند و بر این اساس، شرکت فرودگاهها حق دارد، با اعمال فشار بر ایرلاینها این مطالبات را دریافت کند. او میگوید: هرچند تاکنون چنین اقدامی انجام ندادهایم اما از این پس جلوگیری از پرواز یا اجازه ندادن به ایرلاینها برای فروش بلیت از اقداماتی است که انجام میدهیم.
شاید به دلیل همین جمله آخر او باشد که همین چند روز اخیر، خبری در یکی از رسانهها مبنی بر جلوگیری شرکت فرودگاهها از ورود کارکنان یا قطعههای هواپیمای مربوط به ایرلاینهای بدهکار به فرودگاهها منتشر شد؛. اما اهالی حمل و نقل میدانند که با توجه به وجود قرارداد میان شرکت فرودگاهها و ایرلاینها، چنین رفتاری از سوی این شرکت، به ویژه در پروازهای برنامهای رخ نخواهد داد.
تکذیب خبر فشار شرکت فرودگاهها به ایرلاینها
در پیگیری صمت از درستی یا نادرستی این موضوع، چنین اتفاقی از سوی دبیر انجمن شرکت فرودگاههای کشور به عنوان نماینده ایرلاینها رد شد. مقصود اسعدی سامانی یادآوری کرد که خبر ممانعت شرکت فرودگاهها از ورود کارکنان ایرلاینها یا قطعههای مورد نیاز آنها به محوطه فرودگاهها، نادرست است و به نظر میرسد، برخی افراد به دنبال خراب کردن رابطه شرکت فرودگاهها و ایرلاینها هستند. او معتقد است شرکت فرودگاهها در راستای وصول بدهی خود، اقدامی که در نهایت به زیان مسافران و به هم خوردن برنامههای آنها باشد، انجام نمیدهد. به گفته او، ایرلاینها
تلاش دارند بدهی میلیاردی خود را به صورت اقساط به شرکت فرودگاهها پرداخت کنند و اینکار اکنون درحال انجام است.
آنطور که او توضیح میدهد، صادر نشدن اجازه پرواز به خاطر بدهی ایرلاینها، منطقی نیست زیرا اگر تاخیری در پرواز رخ دهد، مدیر فرودگاه باید پاسخگو باشد. این سخن را مدیر روابط عمومی شرکت فرودگاههای کشور نیز در پاسخ به صمت تایید و یادآوری میکند که ممانعت شرکت فرودگاهها از خدماترسانی به موقع ایرلاینها به مردم، خبری کذب است. یدالله آقایی صایم میافزاید: درباره پروازهای برنامهای هیچگاه چنین اتفاقی نمیتواند رخ دهد و اگر شرکت فرودگاهها قصد داشت چنین رویههایی پیش بگیرد، طلب این شرکت امروز به ۶۵۰میلیارد تومان نرسیده بود.
او یادآوری میکند شرکت فرودگاهها برای حمایت از ایرلاینها در سالجاری به آنها ۳۰درصد تخفیف در هزینههای فرودگاهی داده است تا بتوانند خدماترسانی مطلوب به مردم ادامه دهند، بنابراین منطقی نیست که بخواهد مانع فعالیت این شرکتها به خاطر بدهی شوند.
آیا راهی هست؟
با توجه به این مسائل این سوال مطرح میشود که چه راهکار منطقی و اصولی برای پرداخت این بدهی میلیاردی میتوان پیش گرفت؛ راهکاری که توسط آن، هم شرکت فرودگاهها به مطالبات خود دست یابد و هم ایرلاینها چرخه اقتصادی خود را حفظ کنند.
آرمان بیات، کارشناس و تحلیلگر صنعت هوانوردی، در پاسخ به این سوال، تاکید میکند که شرکت فرودگاههای کشور اگرچه خدمات عمومی ارائه میدهد، اما یک شرکت درآمدی- هزینهای است که سهمی از بودجه کشور ندارد.
او اظهار میکند: ایرلاینها برای خدماتی که در فرودگاه دریافت میکنند، قراردادی با شرکت فرودگاهها منعقد و ایرلاینها نیز باید تضمینهایی برای اجرای تعهدهای خود در این قرارداد ارائه کنند. به گفته او در این قرارداد اگر هرطرف به توافق خود عمل نکند، میتوان بر اساس مفاد قرارداد با او برخورد کرد. بنابراین موضوع بدهی ایرلاینها به شرکت فرودگاهها موضوعی حقوقی بوده و همه امور بر مبنای قانون تجارت، قابل پیگیری است. بنابراین اگر شرکت فرودگاههای کشور در هنگام اجرای قراردادی که با ایرلاینها منعقد کرده، کارشکنی کند، ایرلاینها حق
پیگیری خواهند داشت.
آنطور که او توضیح میدهد، ایرلاینها همراه با پول بلیت هواپیما، هزینه خدمات شرکت فرودگاهها و شرکت نفت (بابت سوخترسانی هواپیما به ایرلاینها) را از مردم دریافت میکنند، این درحالی است که این شرکتها، دولتی هستند و مبالغ دریافت شده باید به شرکت فرودگاهها بازگردد.
این کارشناس صنعت هوانوردی میافزاید: این روند در حالی است که هماکنون ایرلاینها این مبلغ دریافتی را به شرکت فرودگاهها پرداخت نمیکنند.
ارائه خدمات رایگان به جای بدهی
بیات معتقد است در شرایط فعلی، نه ایرلاینها پولی دارند که به شرکت فرودگاهها بدهند؛ نه شرکت فرودگاهها توان مالی کافی دارد. بنابراین به نظر میرسد، تنها راهکار اصولی برای وصول طلب شرکت فرودگاهها از ایرلاینها این است که دولت، خدماتی از ایرلاینها دریافت کند. او توضیح میدهد: در این زمینه لازم است ارگان دولتی خدماتگیرنده از ایرلاین، شرکت فرودگاههای کشور و نماینده ایرلاینها با همکاری یکدیگر تفاهمنامهای منعقد کنند. وی اضافه میکند: در این وضعیت به جای اینکه ایرلاینها پول نقد به شرکت فرودگاهها دهند، به بخشهای مختلف
دولت، سرویس رایگان (بلیت رایگان) ارائه میکنند و بخش دولتی که سرویس رایگان دریافت کرده، پول خدمات را به شرکت فرودگاهها خواهد داد.
شرکت پالایش و پخش فرآوردههای نفتی نیز به عنوان طلبکار ایرلاینها میتواند از این راهکار استفاده کند که این مسئله باعث میشود ایرلاین، همزمان درآمدزایی خود را داشته و بدهی خود را نیز به تدریج پرداخت کند که این روند مانند این است که دولت تسهیلاتی به شرکت فرودگاهها داده و قسط آن را ایرلاینها پرداخت کنند.