سوئیفت جای خود را در دل اقتصاد باز میکند
تین نیوز | برخلاف برخی اظهار نظرها، سوئیفت وصل است. این خبری بود که مسئولان بانک مرکزی با به نمایش گذاشتن سالن سوئیفت و انتقال پیام از طریق این ابزار در حضور خبرنگاران، مهر تایید بر آن زدند؛ اقدامی شفاف که به همه اظهارات منتقدان سختگیر پاسخ مستند میدهد.
اما این جریانات از کجا شروع شد؟ قطع شدن سوئیفت به عنوان یکی از تحریمهای نظام بانکی کشور در سالهای اخیر، باعث شد، در این مدت روابط کارگزاری بانکها تحتتاثیر این جریان قرار گیرد و سبب شود، بانکهای کشور از دستیابی به نظامها و استانداردهای بینالمللی محروم شوند. در همین زمینه، پس از اجرایی شدن برجام، خبر وصل شدن سوئیفت و بهرهمندی دوباره فعالان اقتصادی از این ابزار، به یکی از خبرهای خوش پسابرجامی، برای فعالان این بخش تبدیل شد و این امیدواری را ایجاد کرد که بخشی از گره مشکلات تاجران و بازرگانان مرتفع شود. اما از همان روزهای نخست اجرایی شدن
برجام، برخی از اظهارات برخلاف آنچه که مسئولان بانک مرکزی اعلام میکردند، مبنی بر این بود که سوئیفت هنوز باز نشده و مانع مهم ارتباطات بینالمللی بانکهای ایران هنوز پابرجاست. برای پایان دادن به این اظهارات و شائبهها، بانک مرکزی بر آن شد تا در حضور خبرنگاران، عملکرد سوئیفت و مخابره پیام از طریق این ابزار را اکران عمومی کند تا این موضوع را به اثبات برساند که سوئیفت وصل است.
در اتصال به شبکه سوئیفت مانعی نیست
حسین یعقوبی، مدیر کل بینالمللی بانک مرکزی ریشه این مناقشات و ابهامات را ناشی از این موضوع میداند که در برخی از رسانهها، فقدان آگاهی کامل، باعث شده که روابط کارگزاری بانکی با ابزار پرداخت بانکی همچون سوئیفت اشتباه گرفته شود. وی در گفتوگو با صمت به فعالان اقتصادی این اطمینان را داد که به لحاظ اتصال به شبکه سوئیفت هیچ مشکلی وجود ندارد و سوئیفت در حال حاضر وصل است. موضوع فقط روابط کارگزاری بانکهاست که در حال حاضر ۳۰۰ رابطه کارگزاری برقرار شده و براساس مذاکراتی که در حال انجام است، این تعداد در حال افزایش است.
او با تاکید بر اینکه مذاکرات با بانکهای خارجی کمی زمانبر خواهد بود و در این فرآیند، باید ارزیابی و بررسی صورتهای مالی نیز انجام شود گفت: اما به طور حتم، با توجه به مذاکراتی که در حال انجام است، روابط کارگزاریها افزایش خواهد یافت. در حال حاضر برخی از بانکها برای نخستین بار وارد ایران میشوند و به این موضوع واقفند که ایران فضای مناسبی برای سرمایهگذاری است و بهتدریج این فرآیند در حال طی مسیر است. وی در ادامه، به این موضوع هم اشاره کرد که اتاق سوئیفتی که در بانک مرکزی وجود دارد و کاری که در اتاق سوئیفت بانک مرکزی انجام میشود، بهطور
دقیق مشابه همین فعالیت در اتاق معامله بانکهای دیگر انجام میشود و تنها تفاوت آن در حجم و اندازه معاملات است. به این صورت که حجم معاملاتی که در اتاق سوئیفت بانک مرکزی انجام میشود، بسیار بزرگتر از حجم معاملاتی است که در سایر بانکها انجام میگیرد.
کارکرد و مزیتهای استفاده از سوئیفت
اما اگر بخواهیم اشارهای به کارکردهای سوئیفت داشته باشیم، باید گفت که بدون سوئیفت تجارت جهانی و سرمایهگذاری، کندتر، پرهزینهتر و غیرقابل اعتمادتر میشود که البته همین پرفایده بودن این شبکه آن را به ابزاری برای اعمال تحریمهای بینالمللی تبدیل کرد. به هرحال سوئیفت در حالی بهطور رسمی دوباره برای بانکهای ایرانی برقرار شده که کارشناسان بانکی میگویند، بازگشایی دوباره سوئیفت میتواند موجبات تحرک بازار پولی کشور را به همراه آورد و هزینه بالای نقل و انتقال وجوه را برای نظام بانکی و فعالیتهای اقتصادی به شدت کاهش دهد، ضمن اینکه سوئیفت
بهعنوان یک کانال امن و مطمئن میتواند ریسک فعالیت و انتقال پول را برای تاجران و بازرگانان ایرانی تا حد قابل توجهی کم کند. موضوعی که کسراییپور، مدیر اداره عملیات ارزی بانک مرکزی در این زمینه در گفتوگو با صمت آن را تایید میکند. وی معتقد است: در فرآیند ارتباط بین کارگزاری بانکهای ایرانی و خارجی، یکی از ابزارهای مطمئن ارتباطی، سوئیفت است که از استانداردهای بینالمللی تبعیت میکند و همین امر سبب شده پیامهایی که از این مسیر مخابره میشوند، از استانداردهای لازم برخوردار باشند. او با بیان اینکه سوئیفت زبان بانکها را واحد کرده و وجه
تمایز این وسیله ارتباطی از سایر ابزارهای ارتباطی است گفت: مزیت دیگری که میتوان برای این وسیله ارتباطی برشمرد، سرعت در انجام مبادلات تجاری است. زمانی که ارتباط کارگزاری برقرار باشد، پیام مخابره میشود و پس از طی مراحل سهگانه، کمتر از یک دقیقه به مقصد میرسد. این مسئول در بانک مرکزی، مزیت سوم استفاده از ابزار سوئیفت را امنیت و ایمن بودن آن عنوان کرد و افزود: طراحی این ابزار طوری است که تمام نکات ایمنی در آن رعایت شده و استفادهکنندگان از این ابزار میتوانند به راحتی مبادلات مالی خود را انجام دهند. دسترسی آسان و ارزان نیز از دیگر ویژگیهای
مثبت سوئیفت است که کسراییپور به آن اشاره کرد. وی تاکید کرد که استفاده از سوئیفت زمان و ساعت ندارد و حتی در روز تعطیل استفاده از آن ممکن است. او بر این باور است که در تبادلات مالی و روابط کارگزاریها، استفاده از سوئیفت میتواند بهترین نوع ابزار ارتباطی باشد، هرچند که راههای دیگری همچون تلکس، تلفن و... نیز برای برقراری این ارتباط وجود دارد. مدیر اداره عملیات ارزی بانک مرکزی به این موضوع هم اشاره کرد که استفاده از سوئیفت نیازمند این است که روابط کارگزاریها و بانکهای کشور با بانک مقصد برقرار شود که بهطور حتم این موضوع یک شبه شکل نخواهد گرفت و
نیازمند مذاکرات و تلاشهای بیشتری است.
سوئیفت چیست؟
اما اگر بخواهیم در چند سطر سوئیفت را تعریف کنیم، سوئیفت (SWIFT) همان جامعه جهانی ارتباطات مالی بین بانکی است که با تفاهم و توافق ۲۳۹ بانک از ۱۵ کشور اروپایی و امریکای شمالی در مه ۱۹۷۳ راهاندازی شد. نخستین هدف سوئیفت جایگزینی یک روش یکپارچه و استاندارد بینالمللی برای تبادل مالی و حذف روشهای ارتباطی غیراستاندارد کاغذی و یا از طریق تلکس بود. در حال حاضر بیش از ۷ هزار موسسه در ۱۹۷ کشور جهان عضو آن انجمن هستند. مرکز اصلی شبکه سوئیفت در بلژیک است که براساس قوانین آن کشور عمل میکند و کشورهای امریکا، هلند، انگلیس و هنگکنگ به عنوان مراکز پشتیبان اعضا فعالیت
دارند. سوئیفت در هر کشوری دارای یک (SAP) یعنی نقطه دسترسی به سوئیفت است که از سوی موسسه سوئیفت کنترل میشود. (SAP) در ایران در بانک مرکزی واقع شده است. سیستم سوئیفت برای ارسال و دریافت هرگونه پیام ارزی در بین واحدهای ارزی بانکهای داخل کشور و بانکهای خارج از کشور مورد استفاده قرار میگیرد. بانکهای داخلی ایران از طریق خطوط Leased و یا ماهواره به مرکزSAP در بانک مرکزی متصل هستند و از طریق سیستم ماهوارهای پیامها را برای بانکهای خارج از کشور ارسال میکنند. این سیستم برای سرعت بخشیدن به انجام معاملات ارزی و جلب رضایت مشتریان و همچنین هماهنگی تمام
عملیات ارزی در سطح جهانی با استفاده از یک نرمافزار استاندارد مورد توجه است.