ایران قطب تولید واگنهای اشتادلر میشود
سلیمان محمدی
- روبهرویم مدیر فروش و بازریابی یکی از پنج واگنساز برتر دنیا نشسته است. مردی حدودا ۶۰ ساله با چهرهای که از دور سوئیسی بودنش را فریاد میزند. اصلا شبیه فروشندهای نیست که آمده باشد با لفاظی و آبوتاب از محصولش دفاع کند. آنقدر اعتماد بهنفس دارد که در جواب هر حاشیه احتمالی که ممکن است برای یک شرکت سرمایهگذار خارجی در ایران پیش بیاید، یک پاسخ سه کلمهای میدهد؛ من اشتادلر (Stadler) هستم.
پیتر ینلتن (Peter Jenelten)، مدیر فروش و بازاریابی شرکت ریلی اشتادلر (Stadler)، یکی از همراهان رئیسجمهور سوئیس در سفر به ایران بود که بر خلاف رئیسجمهورش، اولینبار نبود که به ایران سفر میکرد. ینلتن یک سالونیم است که در تدارک انعقاد قراردادی با شرکت رجا است تا هم ۵۰۰ واگن به این شرکت بفروشد هم تکنولوژی این صنعت را به ایران وارد کرده و کشور ما را به قطب تولید محصولات اشتادلر (Stadler) در منطقه تبدیل کند.
او خوب میداند بخش زیادی از واگنسازهای داخلی از یک طرف و دلالان واگنهای چینی از طرف دیگر چقدر از اشتادلر بدشان میآید، اما چنان به کارش اطمینان دارد که همهی این موارد را حاشیههایی با عمر دو سه روزه میداند. او با ایمان به چند اصل وارد ایران شده است؛ اشتادلر (Stadler) بهترین انتخاب برای ایران است، ایران بهترین گزینه برای اشتادلر (Stadler) در منطقه است و اینکه شراکت ایران و اشتادلر (Stadler) تاریخ پایانی نخواهد داشت. ینلتن همه کارهای قراردادش با رجا را انجام داده و در حال گذراندن خان هفتم است؛ انتخاب شریک. مسئلهای که به عقیده او اهمیت انجام درست آن، کم
از کل قرارداد ندارد.
سفر نسبتا کوتاهتان به ایران چطور بود؟
تقریبا همه وقت حضورمان در تهران را در جلسه بودیم؛ جلسات بسیار فشرده، شلوغ، جذاب و خیلی مثمر ثمر.
در این چند روز بهطور مشخص در راستای فعالیت شرکت اشتادلر چه دیدارها و برنامههایی داشتید؟
سفر رئیسجمهور خیلی کوتاه بود و ۳۶ ساعت بیشتر طول نکشید و جلسات با ایشان بسیار مفید بود، اما ما بعد از آن در ایران ماندیم که کارهای اشتادلر را پیش ببریم. الان یک سالونیم است که اشتادلر وارد ایران شده و با شرکتهای مختلفی در حال مذاکره است که یکی از بزرگترین آنها رجا است که برای نوسازی ناوگان خود ساخت ۵۰۰ واگن را به ما سفارش داده است. در این سفر اطلاعات علمی کاملا ردوبدل و کارهای زمینهای انجام شد.
اما آنچه قرار است اتفاق بیافتد فراتر از فروش واگن است، به این معنا که هدف اصلی، انتقال تکنولوژی اشتادلر به ایران است. به این شکل که مهندسان شریک ایرانی ما آموزشهای لازم را در اشتادلر میبینند و ایران صرفا خریدار واگن نخواهد بود. از یک مرحله به بعد شریک ایرانی، تولییدکننده این واگنها خواهد شد و واگنسازی در ایران بهطور کامل بومی میشود و بخش اعظم کارها در ایران و از سوی متخصصان ایرانی انجام میشود.
این دیدارها به عقد قرارداد یا توافقنامهای انجامید؟
همانطور که گفتم مذاکرت ما با رجا از مرحله توافقات فنی گذشته و به مرحلهای رسیده که بحث میزان سازندگی در داخل کشور است. برای این کار هم یکی از واگنسازهای ایرانی شریک ما میشود و همزمان با وارد کردن واگنها بخش ساخت بیشتر آن در داخل و از سوی آن واگنساز انجام میشود؛ یعنی بخش اعظم ۵۰۰ واگن از سوی تولیدکننده ایرانی و در داخل کشور تولید میشود و الان در مرحله انتخاب شرکت شریکمان هستیم.
در بخش خدمات و تعمیرات و نگهداری هم بناست در مرحله اول مهندسانی از اشتادلر به ایران بیایند و در زمان کوتاهی این مسئله به مهندسان ایرانی که واقعا توانایی این کار را هم دارند، آموزش داده شود و این کار هم از سوی آنان ادامه داده شود.
برای انتخاب شریک با کدام شرکتها مذاکره داشتهاید؟
بازدیدهای مختلفی از واگنسازیهای ایرانی داشتهایم و درباره بقیه واگنسازها هم بررسیهایی انجام دادهایم که آخرین جلسه ما با مپنا انجام شد و در حال حاضر میخواهیم از بین این شرکتها مناسبترین گزینه را برای شراکت و بومیسازی محصولات اشتادلر در ایران انتخاب کنیم.
بررسی برای انتخاب شرکت تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟
انتخاب این شرکت باید قبل از امضای قرارداد ما با رحا باشد. یعنی تا حداکثر سه ماه دیگر ما باید این شرکت پارتنر را انتخاب کرده و مذاکراتمان را با آنها قطعی کنیم و بعد قرداد با رجا را امضا کنیم.
پس الان تنها مسئله برای رسیدن به قرارداد بحث انتخاب شریک برای بومیسازی است؟
ببینید شریک ما در بحث بومیسازی باید با دقت انتخاب شود چرا که محصول نهایی باید همان کیفیت اشتادلر را داشته باشد. البته این همه ماجرا نیست. از طرف دیگر هم باید ببینیم کدام شرکتهای اروپایی دیگر در بخشهای مختلف ساخت واگن حاضرند به ایران بیایند و سرمایهگذاری کنند.
بهطور مثال بخش تهویه یکی از مهمترین مسائل در ساخت واگن است. ما باید الان به این هم فکر کنیم که شرکتهای برتر اروپایی در این زمینه را قانع کنیم که آنها هم تکنولوژیشان را وارد ایران کنند و آن را به شرکتهای ایرانی انتقال بدهند. این مسئله به طریق اولی به اشتغالزایی هرچه بیشتر در ایران و همچنین انتقال تکنولوژی بیشتری از بهترین شرکتهای اروپایی در بخشهای مختلف انجام میانجامد.
وجود این شرکتها برای تأمین کدامیک از قطعات واگنهاست؟
مثلا بخش عمدهای در واگنهای مترو کانورتورهای برق آن هستند که اهمیت بسیار بالایی دارد. این بخش آنقدر عمده است که قیمت کل واگن با کیفیت و هزینه این کانورتور تعیین میشود. الان در حال لابی هستیم که یکی از شرکتهای برتر اروپایی در این زمینه را بیاوریم که در ایران این کار را بکند اما مشکل کار آنجاست که این شرکتها باید بیایند و با شرکتهای چینی در قیمت رقابت کنند، این در حالی است که هر متخصصی میداند که کیفیت کار اروپایی با چینی قابل مقایسه نیست.
مگر تفاوت کیفیت کالای چینی و اروپایی بدیهی و پذیرفتهشده نیست؟
نه متاسفانه! به هر دلیلی که من نمیدانم چیست، همچنان برخی دوست دارند که چینیها در این زمینه در ایران بمانند این در حالی است که مثلا ما جز ۵ واگنساز برتر دنیا هستیم و قطعاتی هم که استفاده میکنیم در همین حد کیفیت است، بنابراین اصلا طرح مقایسه قیمتی محصولات اروپایی با محصولات چینی به شوخی شبیه است. ما میگوییم اتفاقا مقایسه برای کسی که به کارش اطمینان دارد بهترین گزینه است، اما مقایسه هم باید کمی باشد هم کیفی.
اشتادلر به کار خودش این اطمینان را دارد؟
اشتادلر فقط یک شرکت سوئیسی نیست، بلکه یک شرکت بینالمللی است که در اروپای مرکزی، لهستان، بلاروس، بلغارستان، اسپانیا و حتی در استرالیا سایتهای فعال دارد. اگر بخواهید اشتادلر را با زیمنس مقایسه کنید میبینید که زیمنس مثل یک شرکت «مادر» است که در همه زمینهها فعالیت دارد اما در زمینه ریلی اشتادلر قطعا از زیمنس بزرگتر و تخصصیتر است. اشتادلر یک شرکت بینالمللی است که در دهها کشور فعالیت میکند و هفتهزار نفر نیرو دارد.
به جرات میتوانم بگویم در ۲۵ سال گذشته اشتادلر بهترین و اولین شرکت در زمینه تولید واگن با بدنه آلومینیوم بوده و هست و اصلا عوض شدن جنس واگنها از کاربناستیل به آلومینیوم اختراع اشتادلر بود که برای ضربهگیری در تصادفات، تعمیرات و... بسیار تأثیرگذار بوده است. در طراحی واگنهای اشتادلر مهمترین فاکتور این است که واگنها بیشترین عمر و کمترین فرسودگی را داشته باشد یعنی کیفیت در کنار طراحی به هماناندازه اهمیت دارد.
آقای ینلتن، آنقدر که شما از منافع ایران و اهمیت آن صحبت میکنید که اگر مخاطب نام مصاحبهشونده را نبیند، ممکن است فکر کند که این گفتوگو با طرف ایرانی معامله انجام شده است، کمی عجیب است که شما بهعنوان یک شرکت خصوصی اینقدر به فکر انتفاع مشتریتان باشید.
البته که بهعنوان یک شرکت خصوصی سود خودمان برای ما بسیار اهمیت دارد و آخر هر روز کاری دوست داریم سودمان را داشته باشیم، اما از طرف دیگر متوجه این مسئله هم هستیم که در ایران نهتنها فقط پتانسیل نیروی انسانی و طبیعی جدی وجود دارد، بلکه ایران یک پایگاه منطقهای است.
ما جایگاه ایران را به خوبی درک میکنیم؛ همانطور که آقای روحانی گفتند ما ایران را بهعنوان هشتاد میلیون نفر نمیبینیم بلکه ایران را بهعنوان ۴۰۰ میلیون نفر میبینیم و میخواهیم ایران را به یک قطب در منطقه تبدیل کنیم تا واگنهایی که اشتادلر در ایران میسازد به کشورهای همسایه فرستاده شود و از ایران بهعنوان یک قطب استفاده کنیم که سفارشات منطقه را کلا در آن انجام دهیم. مثلا کاری شبیه پژوی ایران که محصول ما در ایران تولید شده و به سایر کشورها صادر شود. برای همین است که پرورش مهندس و تکنسین ایرانی برای ما اینقدر اهمیت دارد. ما نمیخواهیم
تعدادی واگن به ایران بفروشیم و خداحافظی کنیم، ما ایران را بهعنوان یک شریک استراتژیک برای همیشه حفظ خواهیم کرد.
ظرافتهای کار با ایران را چقدر میشناسید؟ گاهی در ایران بهخاطر سیاسی شدن بسیاری از امور تخصصی، ممکن است اتفاقهایی خارج از پیشبینی شما بیافتد، آیا این موارد را در تصمیمگیریتان لحاظ کردهاید؟
من مطمئنم جوسازیها بهزودی برطرف خواهد شد چون ارتباط ایران با کشورهای اروپایی بهویژه سوئیس عمیق و خوب بوده و این سابقه ارتباطی آنقدر خوب و شفاف است که کسی نتواند در آن تشکیک ایجاد کند. تنها در چند سال اخیر این ارتباطات کمی کمرنگ شد که این مسئله هم خوشبختانه حل شد. ما هم در یک سالونیمی که با ایران وارد مذاکره شدیم، با مواردی روبهرو شدیم اما مشکلات کمکم برطرف شد چون کار ما درست انجام میشود و هیچ پشتپردهای ندارد و همه در دنیا جایگاه ما را میشناسند؛ بنابراین حاشیهای هم که ایجاد میشود بهخاطر شرایط ما و شرایط
همکاریمان با ایران عمری نخواهد داشت و فوری برطرف میشود، برای همین نگرانی خاصی در این زمینه نداریم.
میتوانید تخمینی از حجم سرمایهگذاری و اشتغالزاییتان در ایران اعلام کنید؟
خوب الان بدون اینکه هیچ قراردادی نهایی شده باشد سخت است در اینباره نظر داد اما برای پاسخ به این سؤال یک نمونه سرمایهگذاری مشابه که در اروپا انجام دادیم را مثال میزنم. ما به همین شکلی که قرار است با رجا قرارداد ببندیم، با یک شرکت لهستانی قرارداد بستیم و از اول هدفگذاریمان این بود که صنعت واگنسازی را در لهستان بومی کنیم و این کشور را به قطب پخش محصولات اشتادلر در اروپا تبدیل کنیم.
سایت لهستان در اول با ۶۰ کارمند لهستانی و ۱۰ متخصص از اشتادلر کارش را شروع کرد و با گذشت ۹ سال، الان هیچ مهندس و متخصصی از اشتادلر آنجا وجود ندارد و تعداد کارمندهای آن به ۸۰۰ نفر رسیده و به قطب واگنسازی اروپا تبدیل شده است. الان هم واگنها از لهستان به هلند، ایتالیا، لیتوانی و حتی خود سوئیس صادر میشود. مسئله جالب اینکه حتی شرکتهایی که به اشتادلر قطعه میدهند مثل کانورتورسازها را هم توانستیم به لهستان بکشانیم که باعث اشتغالزایی مضاعف در لهستان شده است. این برنامهای است که ما برای ایران هم داریم و معتقدیم قابل اجراست.
میتوانید ارقام آن را بگویید؟
خیر.
درصد فاینانس نسبت به کل مبلغ معامله چطور؟
نه متاسفانه، اینها گفته نشود بهتر است. ولی به نظر من در جذاب بودن این فاینانس همین کفایت میکند که با سود بسیار کم، تنفس بسیار بالا و شروع بازپرداخت بعد از تحویل آخرین واگن، این فاینانس اعطا میشود.
از مجموع ۵۰۰ واگن چه تعدادی در ایران و چه تعدادی در سوئیس ساخته میشوند؟
هنوز تعداد دقیق مشخص نیست اما تعدادی در سوئیس ساخته میشوند و تعدادی هم پس از آن در ایران مونتاژ میشود.
آقای ینلتن اگر بخواهید در چند جمله کوتاه اشتادلر را برای یک فرد غریبه پرزنت کنید آن چند جمله چیست؟
ساختن واگن با عشق و علاقه و زیبایی.
همین قدر کوتاه درباره انتفاع ایران در شراکت با اشتادلر بگویید.
شما بهترین واگن دنیا را با بهترین کیفیت و مناسبترین قیمت میخرید و تکنولوژی آن را هم صاحب میشوید.
و اگر بخواهید برای خرید واگنهای گرانتر اشتادلر به جای واگنهای ارزانتر چینی دلیلی بیاورید؟
من آنقدر ثروتمند نیستم که جنس بیکیفیت بخرم.
لینک خبر:
http://www.tweekly.ir/fa/Main/Detail/5801