سرمایهگذاری روی ابرها
تین نیوز | شاید هنگام تماشای فیلمهای تخیلی دیده باشیم كه بیشتر وسایل نقلیه در آسمان مشغول رفت و آمد هستند و گاهی با خودمان تصور كرده ایم كه ای بابا كوتا این سوژهها به واقعیت برسند اما باید بگوییم این رویا نیست بلكه واقعیتی است كه تقریبا از یك دهه پیش در بسیاری از كشورها مورد استفاده قرار گرفته است چون توسعه و رشد صنعت حمل و نقل و همچنین اهمیت دسترسی سریع به منابع در جهان باعث شده تا این تاكسیهای هوایی باشند كه در میان ابرها به دنبال مسافر هستند.
این رویداد مهم در صنعت حمل و نقل جهانی بهگونهای ناگهانی وارد زندگی شهروندی شد كه باعث شد فرصتی برای ورود سرمایهگذاران داخلی و خارجی مهیا شود صنعتی كه هم اكنون بسیاری از سرمایهگذاران بخش خصوصی روی درآمدهایش حساب ویژه باز كرده و برخی هم با مذاكرات فشرده توانسته اند صنایعی مانند امداد ونجات، نفت و گاز، گردشگری و حفاظت از محیطزیست را به خود وابسته كنند از این رو امروز قانون در مورد این فرصت مناسب سرمایه گذاری برای علاقهمندان میگوید كه مطالعه آن خالی از لطف نیست.
عباس آخوندی وزیر راه ، مسكن و شهرسازی بهمن ماه سال گذشته در این زمینه گفته است: صنعت حمل ونقل هوایی با وجود آنکه سهم کمیاز حمل و نقل جهانی را دارد اما از اهمیت بسیاری در توسعه مناطق و بعد ملی کشورها برخوردار است و با توجه به این موضوع زمینههای گستردهای برای توسعه حمل و نقلهوایی بخصوص در بخش خصوصی مثل تاكسیهای هوایی وجود دارد كه همین موضوع را در دستور كار قرار دادهایم.
این درحالی بود كه كمتر از چهار ماه بعد معاون عملیات هوانوردی شركت فرودگاههای كشور با اشاره به غیر اقتصادی بودن برخی از فرودگاههای كشور اعلام كرد : ظرفیت اكثر فرودگاهها و فضای كشور به گونهای است كه با راه اندازی ایرتاكسیها سرویس لازم نه تنها به شركتهای سرمایهگذار ارائه خواهد شد بلكه مسافران نیز از خدمات بهتر و بیشتری برخوردار خواهند بود.
وی درباره راه اندازی و تاسیس اینگونه شركتهای هوانوردی افزود: این سرمایهگذاران با توجه به تمام قوانین و مجوزهایی كه لازم به دریافت آنها هستند میتوانند پس از تایید و دریافت مجوزهای لازمه از ارگانهای ذیربط بدون هیچ محدودیتی براساس قوانین تعیین شده به متقاضیان خود جهت تسهیل حمل و نقل هوایی اقدام كنند.
از رویا تا واقعیت
پس از این اظهار نظرهای مسئولان درباره اجازه فعالیت شركتهای هوایی خصوصی در قالب ایرتاكسیها بود كه برخی تقاضاها برای تاسیس اینگونه شركتها به سازمان هواپیمایی كشوری و برخی ارگانهای دیگر رسید و در نهایت با تایید و ارائه مجوزهای لازم یكی دو شركت در این زمینه فعالیت خود را آغاز كردند. كاپیتان مهدی ایرانمنش رئیس هیأت مدیره یكی از این شرکتهای هوانوردی و مدیرعامل انجمن ملی پرواز در این زمینه می گوید: شاید تا همین چند سال پیش رویای داشتن هواپیمای خصوصی یا حتی راه اندازی اینگونه خدمات هوایی برای بسیاری از سرمایه گذاران غیرواقعی بهنظر
میرسید اما تقریبا از اواسط دهه 80 شمسی بود كه این فرصت مهیا شد تا سرمایه گذاران در قالب دارندگان هواپیماهای خصوصی یا حتی شركتهای خدمات حمل و نقل (ایرتاكسیها) فعالیت خود را آغاز كنند.
مدیرعامل انجمن ملی پرواز با اشاره به كمتر شناخته شدن مقوله ایرتاكسیها در ایران میگوید: بهطور كلی ایر تاکسی یا تاکسی هوایی بر اساس تعاریف سازمان بین المللی هوانوردی icao عبارت است از هواپیماهای 9 تا 19 نفره در مسیرهای بدون برنامه که موجب صرفهجویی در زمان و هزینه میشود.
مزایای اینگونه تاكسیهای هوایی به شرح زیر است:
-امکان استفاده از مسیرهای کوتاه(بین شهرستانها)
-استفاده از تسهیلات فرودگاهی مناسب و فرار از تشریفات فرودگاهی مخصوص شرکتهای هواپیمایی
-استفاده در موقعیتهای اورژانس
-استفاده جهت تورهای گردشگری و حمل آن به هر نقطه مورد نظر
به عقیده كاپیتان ایرانمنش این رویداد میتواند به اقتصادی شدن بسیاری از فرودگاههای كشورمان كه هم اكنون هیچ توجیه اقتصادی ندارند كمك شایانی داشته باشد و باعث رونق كسب و كارشان شود درحالی كه روند توسعه اینگونه شركتها میتواند به اشتغالزایی مناسب در این زمینه نیز منجر شده و فضای كسب و كاری كاملا اقتصادی و مناسب را در كشورمان ایجاد كند.
این كارشناس هوایی به قانون میگوید: همانطور كه میدانید بحث ایرتاكسیها علاوه بر اینكه میتواند به كمك صنعت حمل و نقل هوایی مسافربری ایران بیاید شایسته ایجاد بازار كار برای صادركنندگان میوهوترهبار به كشورهای همسایه یا حتی صنعت گردشگری كشورمان نیز هست درحالی كه هم اكنون بسیاری از این فرصتهای شغلی به واسطه نبود اطلاع دقیق بدون متولی باقی مانده و حتی سرمایه گذاران نیز نمیدانند چگونه میتوانند سرمایه گذاری دقیق و مطمئنی داشته باشند حال آنكه فضای كشورمان هنوز بكر و دست نخورده است.
ایرانمنش درباره انحصاری بودن برخی از خدمات هوایی كشورمان نیز معتقداست اگرچه برخی خدمات هوایی در كشورمان كاملا در انحصار دولت است و شركتهای خصوصی توان رقابت یا حتی ورود به آنها را ندارند اما با توجه به رویكرد جدید دولتیازدهم و اراده جدی مسئولان بخصوص در بخش صنعت هوانوردی میتوان اینگونه امیدوار بود تا به زودی شاهد حضور سرمایه گذاران بخشخصوصی در این زمینه باشیم.
معادلهای برد برد
این فعال صنعت ایرتاكسی درباره منافع اقتصادی این كار نیز می گوید: بر اساس گزارش سازمان جهانی هوانوردی درآمد صنعت گردشگری هوایی و ایرتاكسیها بالغ بر 70 میلیارد دلار دردنیا بوده و با توجه به نوظهور بودن این نوع گردشگری در ایران سهم کشورمان دراین زمینه بسیار ناچیز است که با راه اندازی مراکز هوانوردی عمومیعلاوه بر افزایش سهم درآمد ایران در بهکارگیری نیروی متخصص از جمله خلبان فنی و بسیاری نیروهای عادی نیز در این مراکز مفید خواهد بود.
اما درباره سهم اشتغالزایی این صنعت بازهم براساس همان آمارمیتوان به 15 میلیون شغل در حوزه گردشگری هوایی در جهان اعم از حمل و نقل هوایی و شغلهای وابسته اشاره کرد. تحقق سهم ایران در این آمارو ارقام نیازمند حرکتی جهادی است. در حالی كه اكنون در برخی فرودگاههای خصوصی و دولتی كشورمان هواپیماهای خصوصی یا حتی هواپیماهایی كه در اختیار ایرتاكسیها هستند نگهداری میشوند كه برای نگهداری از آنها و همچنین خدمات پس از فروششان نیازمند پرسنل و كسب و كاری خاص هستند.
بنابراین توسعه ایرتاكسیها در كنار مجوزهای قانونی میتواند برای هواپیماهای خصوصی معادلهای بردبرد برای همه باشد. ایرانمنش درباره هزینههای نگهداری و همچنین قیمتهای انجام برخی پروازها نیز میگوید: این هزینه متفاوت است و درواقع تابعی از عرضه و تقاضای موجود بازار خواهد بود و نمیتوان قیمت مشخصی برای آن درنظر گرفت .
اما میتوان هزینههای پروازی را برای علاقهمندان به دو گروه آموزشی و تفریحی تقسیم بندی کرد که در مورد آموزش تقریبا قیمتها مشخصتر از بحث تفریحی است هرچند در بخش تفریحی میتوان پایه 150 هزار تومان برای دقیقه پرواز را فعلا در نظر گرفت و برای پروازهای آموزشی بسته به نوع هواپیمای مورد استفاده هزینه هر ساعت پرواز را از 250 هزار تومان تا 330 هزار تومان اعلام کرد. این درحالیاست كه نباید فراموش كرد با ورود سرمایهگذاران و شركتهای متعدد زمینه رقابتی سالم در این زمینه نیز به وجود خواهد آمد.