بودجه عمرانی ١٠ سال بین مردم توزیع شد
تین نیوز | از ابتدای اجرای هدفمندی یارانه ها تاكنون معادل بودجه عمرانی ١ سال میان مردم پول نقد توزیع شده است.
در حالی پرداخت یكسان یارانه ها به تمامی مردم ادامه دارد كه بررسی ها نشان می دهد اعتباری كه در قالب یارانه ٤٥ هزار و ٥ تومانی میان مردم توزیع شده است، معادل بودجه عمرانی است كه در ١ سال گذشته به طرح های عمرانی كشور پرداخت شده است. محاسبات نشان می دهد دولت در فاز اول هدفمندی یارانه ها كه محدوده ٢٩ آذر ماه سال ١٣٨٩ تا فرودین ماه سال ١٣٩٣ را در بر می گرفت ١٣٤ هزار میلیارد تومان پول نقد میان ایرانیان توزیع كرد. در فاز دوم هدفمندی یارانه ها تنها دو میلیون و ٤ هزار نفر از مردم از دریافت یارانه انصراف دادند. به این ترتیب با احتساب جمعیت ٧٣ میلیون و ٦ هزار نفری یارانه
بگیران، دولت هر ماه در حدود سه هزار و ٣ میلیارد تومان یارانه پرداخت می كند. در قالب فاز دوم هدفمندی یارانه ها تاكنون نزدیك به ٥/٢٦ هزار میلیارد تومان یارانه پرداخت شده است. به این ترتیب از ابتدای هدفمندی یارانه ها تاكنون بیش از ١٦ هزار میلیارد تومان پول نقد میان مردم توزیع شده است. بررسی ها نشان می دهد پول نقد توزیعی میان مردم نتوانسته است هزینه های ناشی از افزایش قیمت ها در قالب فاز اول و فاز دوم هدفمندی یارانه ها را جبران كند اما تخصیص سالانه این اعتبار مشكل فراوانی برای دولت ایجاد كرده است. بر اساس این گزارش تخصیص بودجه عمرانی در سال های اخیر با فراز و نشیب
های فراوانی روبه رو بوده است. در سال ١٣٩١ میزان بودجه تخصیصی در بخش اعتبارات عمرانی كاهش قابل توجهی را تجربه كرده و به ٢٨ درصد بودجه مصوب رسید. در سال های پیش از این در بدترین شرایط بودجه عمرانی تخصیصی كمتر از ٦ درصد اعتبارات مصوب نمی شد.
با مقایسه اعداد و ارقام در بخش بودجه های تخصیصی عمرانی با میزان یارانه پرداختی در قالب فاز اول و دوم هدفمندی مشخص می شود دولت در چهار سال اجرای قانون هدفمندی یارانه ها معادل ١ سال بودجه عمرانی كل كشور را توزیع كرده است.
یارانه هایی كه آب رفت
قرار بود دولت با هدفمندی یارانه ها، اقتصاد را با تحولی جدی روبه رو كند. پیش بینی شده بود مردم با دریافت ٤٥ هزار و ٥ تومان در هر ماه هزینه های ناشی از افزایش قیمت ها را جبران كنند.
بررسی ها نشان می دهد از ابتدای اجرای قانون هدفمندی یارانه ها و پرداخت یارانه نقدی، قیمت دلار رو به افزایش گذاشته است. برخی از وزرای دولت دهم افزایش نرخ ارز را به «در رفتن لنگر ارز در اقتصاد» تعبیر كرده اند. بر این اساس هر چند متوسط قیمت فروش هر دلار در سال ١٣٨٩ معادل ١ ٤٤ تومان بود، این قیمت در سال ١٣٩ به ١٢ ٤ تومان افزایش یافت. میزان افزایش قیمت در سال های بعد به مراتب بیش از این میزان گزارش شده است. هرچند قیمت دلار در هر سال افزایشی قابل توجه را نسبت به مدت مشابه سال قبل تجربه كرده است و بالارفتن نرخ ارز سبب شده است نرخ تورم افزایشی قابل توجه را تجربه كند.
تولید وابسته به واردات با افزایش قابل توجه قیمت روبه رو شد و از سوی دیگر قیمت كالاهای وارداتی به شدت افزایش یافت. شرایط سبب شد معادل دلاری یارانه یی كه از سوی دولت به مردم پرداخت می شد كاهشی قابل توجه را تجربه كند. با احتساب قیمت٣٥٨ تومان برای هر دلار در شرایط كنونی هر ایرانی معادل ١٢ دلار در ماه یارانه دریافت می كند: این در حالی است كه یارانه دریافتی مردم در آذر ماه سال ١٣٨٩ برابر با ٤٣ دلار بود. جدول شماره یك متوسط قیمت دلار در سال های اجرای برنامه هدفمندی یارانه ها را نشان می دهد. بر این اساس تاثیر یارانه های نقدی در هزینه های خانوار هر سال نسبت به سال قبل كمتر
شده است.
كسی تمایلی به پالایش ندارد
در حالی كه قرار بود فاز دوم هدفمندی یارانه ها با حذف برخورداران از فهرست یارانه بگیران آغاز شود، دولت به اعلام مردم مبنی بر نیاز یا عدم نیاز به ردیافت یارانه اعتماد كرد و در نتیجه تمامی ثبت نام كنندگان توانستند یارانه نقدی دریافت كنند. در حال حاضر ٧٣ میلیون و ٦ هزار نفر در ایران یارانه نقدی می گیرند چرا كه تنها دو میلیون و ٤ هزار نفر از دریافت یارانه ها انصراف دادند. همان طور كه فاز اول هدفمندی یارانه ها به پرداخت یارانه نقدی به مردم خلاصه شد و برنامه های پیش بینی شده برای حمایت از تولید و افزایش سطح بهداشت و حمایت های بیمه یی و... محقق نشد، فاز دوم نیز تنها
به كاهش ٢ میلیون و ٤ هزار نفری از فهرست یارانه بگیران محدود شد و دولت نتوانست تغییر عمده دیگری در این قانون اعمال كند. پرداخت یارانه ها در شرایطی تداوم دارد كه برخی مسوولان بر این نكته تاكید دارند كه بین ١ تا ٣ میلیون نفر از یارانه بگیران نیازی به دریافت یارانه ها ندارند. وزیر امور اقتصادی و دارایی پیش از این تاكید كرده بود كه می توان ١ میلیون نفر را از فهرست یارانه بگیران حذف كرد اما در عمل این اتفاق نیفتاد و رییس جمهور در پاسخ به چرایی تداوم پرداخت یارانه به تمامی مردم از احتمال بروز خطا در این فرآیند خبر داد و گفت ممكن است ضریب خطا بالاباشد و سوءتفاهم هایی
برای مردم ایجاد شود. وی حتی مثالی را در این حوزه ذكر كرد و گفت ممكن است كسی ببیند همسایه یی كه تمكن مالی بیشتری نسبت به وی دارد یارانه می گیرد اما یارانه وی قطع شده است. با این توضیحات بود كه دولت نسبت به پرداخت یكسان یارانه ها، با وجودی تمامی انتقادات موجود ادامه داد. براساس پیش بینی های صورت گرفته در لایحه بودجه سال آینده، پرداخت یارانه ٤٥ هزار و ٥ تومان در سال ١٣٩٤ نیز تداوم خواهد داشت. به این ترتیب همچنان توزیع پولی كه از یك سو فشار هزینه یی سنگین به دولت وارد می كند و از سوی دیگر در زندگی مردم تاثیر چندانی ندارد، ادامه خواهد یافت.