چشمهای منتظر شهر به وصول بدهیهای دولت
تین نیوز | یکی از رمزهای موفقیت شهرهای بزرگ و پیشرفته دنیا در اداره صحیح شهر، تکیه بر درآمدهای پایدار و سالم از ۲ منبع مالیات و کمک دولت است.
در واقع مدیران شهرهایی همچون وین، بروكسل، نیویورك، مونیخ، استكهلم، سیدنی، بارسلون، اتاوا و بسیاری از شهرهای موفق دیگر در توسعه پایدار، سعی میكنند الگوهایی را در پیش بگیرند كه درآمدهایشان از محل فروش تراكم كاهش پیدا كرده و منابع مالی لازم را از طریق مالیات، عوارض و البته دولت تأمین كنند. این در حالی است كه كلانشهرهای كشور ما طی سالهای گذشته طلبهای بسیار زیادی در بخشهای مختلف از دولت دارند. عدموصول این طلبها باعث میشود تا كارهای توسعه و آبادانی شهر با سختی روبهرو شود كه یكی از نتایج آن بهخطر افتادن سلامتی مردم است.
نخست، حسابرسی قانونی
این روزها اگرچه به اذعان همه مسئولان و كارشناسان، توسعه حملونقل عمومی در پایتخت با سرعت خوبی پیش میرود اما واقعیت آن است كه ظرفیت موجود برای ساخت و تجهیزات این بخش بهویژه در بخش مترو بیش از این بوده و تحقق آن مستلزم اجرایی شدن تعهدات دولت از نظر تأمین منابع مالی و تجهیزات لازم است. البته پر واضح است كه امروزه دولت ایران نیز با تنگناهای خاصی روبهروست اما به هرحال تأمین رفاه و سلامتی مردم هم نباید نادیده گرفته شود. آنطور كه اعلام شده بدهی دولت (دولتهای پیشین و كنونی) به شهرداری تهران براساس قوانین مشخص حوزه مدیریت شهری بالغ بر 12هزار میلیارد تومان
است. به همین منظور شورای اسلامی شهر تهران چندی پیش برای پیگیری این مطالبات، 3نفر از اعضا را بهعنوان نماینده مشخص كرد؛ محسن سرخو یكی از این 3نفر است.
او به همشهری میگوید كه فقط نباید بهدنبال عدد و رقم بدهیهای دولت بود بلكه باید سازوكار مطالبات مشخص شود. وی عنوان میكند: مطالبات را دستهبندی كردیم و به این نتیجه رسیدیم كه در این راه قوانین نیز به خوبی استخراج شده و مبالغ با ذكر استدلالها مشخص و توسط سازمان حسابرسی بهعنوان یكنهاد رسمی حسابری و سپس به دولت اعلام شود. این عضو شورای شهر تهران اگرچه معتقد است كه دولت بدهی سنگینی به پایتخت دارد اما تأكید میكند فعلا نباید هر رقمی بدون اقدامات مستندسازی از این لحاظ عنوان شود. سرخو بر این نظر است كه شورای شهر نباید در این راه به جای
شهرداری بنشیند زیرا شورا مسئول وصول طلبهای شهر نیست بلكه شهرداری باید خودش نسبت به گرفتن طلبهای خود حساس شود و شورا هم نقش یاریرسان داشته باشد.
سرخو كه رئیس كمیته حملونقل شورای شهر تهران هم هست در ادامه با اشاره به اینكه معاونت حملونقل شهرداری پیگیر اجرایی شدن وعدههای هیأت دولت برای تأمین ناوگان اتوبوسرانی و متروست، میگوید: «البته ما نیز باید شرایط استفاده از موتورهای برقی و تاكسی هیبریدی را زودتر فراهم كنیم تا صرفهجویی در سوخت اتفاق بیفتد چراكه با این كار، وزارت نفت برای ورود اتوبوس و واگنهای مترو باید اقدامات لازم را انجام دهد.»
بند «ق» بودجه باید اجرایی شود
در سالهای اخیر با تكلیفی كه شورای شهر تهران بابت ساخت حداقل 120كیلومتر خط مترو برعهده شهرداری گذاشته، چیزی حدود نیمی از كل هزینههای پایتخت صرف توسعه این سیستم حملونقل عمومی میشود، چراكه ساخت هر كیلومتر خط مترو حدود 100میلیارد تومان هزینه در پی دارد. این در حالی است كه علاوه بر این اجرای ساخت 2خط برونشهری تهران - ورامین و تهران- شهر جدید پرند به طول مجموعا 100كیلومتر برعهده شركت متروی تهران است كه باید دولت منابع مالی آنها را تأمین كند.
اسماعیل دوستی دیگر عضو شورای شهر تهران هم كه بهعنوان دیگر نماینده شورا برای پیگیری مطالبات شهر انتخاب شده است در اینباره به همشهری میگوید: «دولت برای این دوخط تاكنون 300میلیارد تومان پرداخت كرده است اما حدود 400میلیارد تومان دیگر باید تخصیص دهد. » اینطور كه دوستی بیان میكند دولت از طریق فاینانس چین دارد اعتبارات لازم خطوط متروی تهران را نیز بهتدریج تأمین میكند اما با توجه به نیاز كنونی باید اعتبارات زودتر بهدست مسئولان مربوطه برسد.
وی بخش دیگر بدهیهای دولت به شهرداری پایتخت را مربوط به خرید اتوبوس از طریق وزارت كشور عنوان میكند كه اقدامات مؤثری طی سالهای 92و امسال رخ نداده است. به گفته وی البته خبرها حاكی از آن است كه وزارت كشور در حال خرید اتوبوس است.
اما عضو كمیسیون حملونقل شورای شهر تهران در این میان تأكیدش روی بند «ق» بودجه 93است كه از قانون سال 86نشات میگیرد. دوستی میگوید كه در این بند استفاده از پتانسیلهای وزارت نفت مدنظر است. در واقع اشاره وی به آن وعدهای است كه زنگنه، وزیر نفت در صحن شورای شهر داد و گفت كه مدیریت شهری تهران میزان نیاز ناوگان مترو و اتوبوس را اعلام كند تا وزارت نفت از طریق تهاتر آنها را تأمین كند. حالا دوستی در توضیح تكمیلی این مسئله بیان میكند كه براساس قانون و این گفته وزیر، چنانچه كلانشهرها برنامههایشان را طوری اجرا كنند كه باعث صرفهجویی سوخت شود
وزارت نفت میتواند برای توسعه حملونقل عمومی كمك كند. این عضو شورای شهر تهران در عین حال معتقد است كه متأسفانه در این خصوص غفلت شده و سازمان برنامه و بودجه نیز برای اجرا هنوز جلو نیامده است. اسماعیل دوستی میافزاید: «در جلسهای كه با پورمحمدی، معاون برنامهریزی درخصوص بودجه 94، برنامه ششم و مطالبات كلانشهرها داشتیم، این موضوع مطرح شد كه وزارت نفت منتظر طرح و ایده كلانشهرهاست از اینرو امیدوارم از پتانسیل وزارت نفت برای كمك به حملونقل كلانشهرها استفاده شود. البته شهرداری هم در این زمینه آماده است و 2طرح جدی دارد. »
415میلیارد تومان بدهی جرایم رانندگی
یكی دیگر از بخشهایی كه همچنان دولت از سالهای قبل به شهرداری تهران بدهكار است، مربوط به راهنمایی و رانندگی میشود. طبق قانون 60درصدی سهم شهرداریها و دهیاریها، شهرداری تهران تا پیش از سال 93حدود 415میلیارد تومان از جرایم راهنمایی و رانندگی از دولت طلب دارد. این رقم را اسماعیل دوستی هم تأیید میكند و میگوید كه اگرچه دولت قبلی گامی در این رابطه برنداشت اما انتظار از دولت فعلی با وجود همه سختیهایش این است كه این بدهی و مابقی بدهی را بپردازد. وی به رویكرد شورای چهارم شهر تهران برای توسعه حملونقل عمومی اشاره میكند و میافزاید: «ما
2هزار میلیارد تومان برای متروی پایتخت اختصاص دادهایم كه انصافا شهرداری هم بهصورت جدی این كار را پیش میبرد. شاید اكنون این حجم كاری برای ساخت مترو در هیچ جای دنیا وجود نداشته باشد اما دولت نیز باید پای كار بیاید تا سالی 30كیلومتر مترو تحویل پایتختنشینان شود. »
پیشنهادهایی به نمایندگان مجلس
این روزها مجلس درگیر مسائل مربوط به بودجه سال آینده است. یكی از مهمترین بخشهای این بودجه سهم شهرداریها بهویژه شهرداری تهران است. شاید یكی از بهترین راهحلها برای اینكه منابع مورد نیاز شهرداری در بودجه بهتر دیده شود، تعامل اعضای شورای تهران و نمایندگان مجلس از طریق كمیتههای مشتركی است كه سال گذشته بین آنها تشكیل شد. اسماعیل دوستی هم به نوعی به این موضوع اشاره میكند و میگوید كه برای بودجه آینده 2پیشنهاد را تقدیم نمایندگان مجلس دادهاند. به گفته وی بودجه تحویل داده شده به مجلس احتمالا دستخوش تغییراتی میشود كه ما پیشنهاد
دادهایم 3میلیارد دلار از صندوق توسعه ملی به سرمایهگذاران حملونقل اختصاص یابد زیرا صندوق توسعه ملی جدای از بودجه است و اقبال بیشتری به بخش خصوصی دارد؛ البته نهادهای عمومی و دولتی نمیتوانند از آن استفاده كنند. وی اضافه میكند: «پیشنهاد دیگر ما این است كه به طلب شهرداری تهران از دولت نیز بیش از پیش توجه شود زیرا تهران الگو و امالقرای شهرهای كشور محسوب میشود.»
| منابع اصلی درآمد شهرداری های 7 شهر دنیا | ||||
| شهر | سهم مالیات وصولی شهرداری (درصد) | سهم مالیات مشترك از طرف دولت (درصد) | سهم كمك دولت (درصد) | سهم سایر منابع (درصد) |
| بارسلون | 30 | 3 | 40 | 27 |
| سئول | 65 | 15 | 5 | 15 |
| استكهلم | 65 | 1/5 | 0 | 33/5 |
| سیدنی | 50 | 0 | 28 | 22 |
| برلین | 31 | 23 | 24 | 22 |
| پاریس | 53 | 25 | 17 | 5 |
| اتاوا | 57 | 0 | 19 | 24 |