| کد خبر ۳۴۸۲۰
کپی شد

حسین راغفر: بودجه باید با سناریوهای بدبینانه نسبت به قیمت نفت بسته می شد

|

تین نیوز |  لایحه بودجه 94 در حالی تدوین شد که قیمت نفت در بازار‌های جهانی بیش از 30 درصد کاهش داشت و این موضوع با توجه به اتکای بیش از 70 درصدی بودجه سال 93 به درآمدهای نفت، شرایط بودجه‌ریزی را برای دولت متفاوت از سال‌های قبل کرده است.
 
 کاهش درآمدهای نفتی، سقوط قیمت نفت در بازارهای جهانی، عدم تحقق بودجه پروژه های عمرانی، افزایش احتمالی نرخ ارز در بازار آزاد و افزایش فشارهای مالیاتی برتولید اصلی ترین موضوعاتی به شمار می آید که طی دو هفته گذشته و پس از ارائه لایحه بودجه به مجلس، ذهن فعالان اقتصادی و تحلیلگران را به خود مشغول کرده است. دولت برای سال آینده قیمت هر بشکه نفت را در لایحه بودجه 72 دلار در نظر گرفته و نرخ ارز را به 2 هزار و 850 تومان رسانده است. برهمین اساس دو نگرانی پیش روی اقتصاد ایران قرار می گیرد. بهای نفت در بازارهای جهانی به عدد 60 دلار سقوط کرده و برخی تحلیلگران شناخته شده مانند دکتر فشارکی، قیمت نفت برای سال آینده را 50 دلار و کمتر ارزیابی کرده اند. برهمین اساس احتما وقوع کسری بودجه شدید در اقتصاد ایران وجود دارد. از سوی دیگر با تعیین نرخ دلار 2 هزار و 850 تومانی در بودجه، عملا سال آینده قیمت دلار در بازار آزاد به مرز کمتر از 3 هزار و 200 تومان نمی رسد. گفت و گو با حسین راغفر اقتصاددان در مورد این دو موضوع صورت گرفته است.
 
طی سال های گذشته بخشی از بودجه عمرانی کشور محقق نمی شده و به همین دلیل هم پروژه های عمرانی عمدتا متوقف مانده اند. به نظر شما این وضعیت در سال 94 هم رخ می دهد؟
 
نکته‌ای که در باب هزینه‌ها وجود دارد این است که اگرچه ساختار بودجه‌ای کشور به گونه‌ای است که 80 درصد منابع بودجه به هزینه‌های جاری نظیر حقوق و... اختصاص می‌یابد و کمتر از 20 درصد به تأمین اعتبارات سرمایه‌ای، عمرانی و... تخصیص پیدا می‌کند اما همواره چالش بودجه کشور بعد از سال‌های جنگ این بوده که هر سال بخش زیادی از هزینه‌های عمرانی محقق نمی‌شود و بر عکس هزینه‌های جاری هر سال افزایش می‌یابد. بنابراین دولت به راحتی می‌تواند برای آنکه بودجه‌ای بدون کسری تدوین کند یا در رقم هزینه‌ها بخصوص هزینه‌های غیر ضروری صرفه‌جویی کند یا میزان اتکای منطقی به درآمدهای مالیاتی را افزایش دهد. در مورد گزینه دوم خوشبختانه می‌بینیم در دولت طیف نگاهی برای افزایش درآمدهای مالیاتی شکل گرفته که این افزایش در قالب قلمرو مالیاتی است نه در قالب فشار مالیاتی. در این خصوص می‌توان به ایجاد ظرفیت‌های مالیاتی که تاکنون مورد استفاده قرار نمی‌گرفت از جمله فرارهای مالیاتی اشاره کرد که دولت قصد دارد بخشی از این کسری ناشی از کاهش قیمت نفت را از این قسمت تأمین کند. قطعاً وجود بیش از 40 درصد فرار مالیاتی در اظهار نظرهای رسمی و حوزه‌هایی که از قلمرو مالیات در امان مانده‌اند و حوزه‌هایی که توسط نظام مالیاتی شناسایی نشده‌اند در این شرایط می‌توانند به تأمین درآمدهای بودجه کمک کند، اگرچه نظر مجلس از همین ابتدا بر افزایش نرخ رسمی ارز به 2850 تومان استوار بوده است.
 
شما افزایش قیمت ارز را اقدامی مثبت یا منفی ارزیابی می کنید؟
 
قبل از آنکه در مورد خوب یا بد بودن افزایش نرخ رسمی ارز برای تأمین کسری بودجه قضاوت شود، باید توجه کرد که این موضوع را می‌توان به عنوان یک راه حل قبول کرد ولی در این صورت دولت باید توانمندی خود را در کنترل نرخ ارز در بازار اثبات کند. چراکه اگر این راه حل گزینه انتخابی دولت باشد نوعی تهدید به نام بازی خطرناک با ارز در انتظار دولت خواهد بود که سال‌های گذشته نتیجه آن را دیده‌ایم. البته در شرایط کنونی اگر افزایش 10 درصدی نرخ رسمی ارز آخرین راه حل مقطعی و تاکتیکی باشد وهمزمان مدیریت نرخ ارز در بازار آزاد صورت گیرد، افزایش نرخ رسمی ارز را می‌توان یک راه‌حل قابل تأمل دانست. به هر حال دولت برای تأمین بودجه سال 94 یا در درآمدهای مالیاتی و نرخ رسمی ارز تغییرات خواهد داد یا آنکه از تأمین منابع سنواتی هرچند رقم برجسته‌ای نیست استفاده خواهد کرد یا هزینه‌ها را کم خواهد کرد. در هر صورت نباید فراموش کرد با توجه به اقتصاد مقاومتی آنچه مورد نیاز کشور است، بودجه‌ای با سناریوی بدبینانه که از وابستگی کشور به نفت بکاهد.
 
به اعتقاد شما اعلام اینکه بودجه کشور می تواند از وابستگی به نفت جدا شود تا چه اندازه واقع بینانه است؟. بخصوص در این شرایط که قیمت نفت در بازارهای جهانی به صورت مدام کاهش می یابد.
 
لایحه بودجه 94 در حالی تدوین شد که قیمت نفت در بازار‌های جهانی بیش از 30 درصد کاهش داشت و این موضوع با توجه به اتکای بیش از 70 درصدی بودجه سال 93 به درآمدهای نفت، شرایط بودجه‌ریزی را برای دولت متفاوت از سال‌های قبل کرده است. از این رو کاهش فراتر از 30 درصدی قیمت نفت، قطعاً بر منابع و درآمدهای بودجه تأثیرگذار خواهد بود اما باید در نظر گرفت که این اتفاق فرصتی برای بررسی توانمندی‌های دولت هم از نظر علمی در مراحل تدوین لایحه و هم از نظر عملکردی در مراحل اجرای بودجه 94 نیز فراهم خواهد کرد. زیرا سناریوهای مختلفی برای آینده قیمت نفت ترسیم شده که سناریوی غالب آن افزایش نیافتن معنادار قیمت نفت حداقل در 6 ماه آینده است. به هر حال بیشترین تمرکز در لایحه بودجه سال 94 با توجه به قیمت جدید نفت در بازارهای جهانی بر مبحث منابع و درآمدها است و دولت در تدوین بودجه 94 روی منابع دیگر و از این مهم‌تر روی هزینه‌ها دوباره کار خواهد کرد.
 

ارسال نظر
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید تین نیوز، تا ۲۴ ساعت بعد منتشر خواهد شد.
  • تین نیوز نظراتی را که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی‌کند.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.
  • انتشار مطالبی که مشتمل بر تهدید به هتک شرف و یا حیثیت و یا افشای اسرار شخصی باشد، ممنوع است.
  • جاهای خالی مشخص شده با علامت {...} به معنی حذف مطالب غیر قابل انتشار در داخل نظرات است.
  • در نوشتن نظرات، لطفا بعد از هر کلمه، یک فاصله خالی بگذارید.
  • در انتقال تخلفات دستگاه‌ها، موارد تخلف را با ضمیمه نمودن اسناد تخلف به آدرس info@tinn.ir ارسال نمایید تا امکان پیگیری بصورت مستند فراهم شود.