مدیریت مصرف سوخت با تقویت سیستم حمل و نقل عمومی یکپارچه
تین نیوز | افزایش سطح خدمات حمل و نقل با استفاده از استراتژیهای سیستمهای حمل و نقل هوشمند بویژه پیاده سازی سیستم حمل و نقل عمومی یکپارچه منجر به کاهش مصرف سوخت می شود.
نبود برنامه بهم پیوسته عرضه و تقاضای فرآوردههای نفتی در کشور، سطح پایین تکنولوژیهای مصرف سوخت در بخشهای مختلف و بالارفتن قیمت جهانی نفت خام در سالهای اخیر، کشور را به سمت بحران انرژی سوق داده است. از جمله این بحرانها می توان به پدیده بحران بنزین اشاره کرد.
ایران کشوری در حال توسعه است که درآمد ناخالص ملی آن، پایین و شدت انرژی آن بالاست و با توجه به بالا رفتن قیمت جهانی نفت و افزایش درآمدهای ملی، نیاز به انرژی برای پیشرفت، یک نیاز منطقی به شمار می رود. درنتیجه، برنامه ریزی انرژی، نه تنها به این نیاز پاسخ داده است، بلکه با مصرف داخلی کمتر، فرصتی مناسب برای حفظ روند صادرات نفت خام را فراهم می آورد. امروزه برنامه ریزی انرژی نقشی کلیدی در برنامه های استراتژیک کشورها دارد. برنامه ریزی انرژی در کشورهای توسعه یافته بر مبنای مدلهای انرژی که روابط بهم پیوسته اقتصاد، بازار، سیاست، عرضه و تقاضای انرژی در آن لحاظ شده است،
انجام می شود.
یکی از نیازهای مهم جوامع توسعه یافته و صنعتی، ایجاد سیستم حمل و نقل کامل، منظم و گسترده است. وجود یک سیستم حمل و نقل یکپارچه و جامع برای تأمین نیاز جابجایی مسافر و انتقال کالا ضروری است. همه شیوه های حمل و نقل قادر به عرضه سطوح مختلف خدمات (که به وسیله مواردی چون راحتی و آسایش، سرعت، ایمنی و دسترسی اندازه گیری می شوند)، با توجه به سطوح مختلف هزینه هستند. مصرف انرژی به تعداد سفرها بستگی دارد و ایجاد سفر به عوامل اقتصادی– اجتماعی از قبیل درآمد خانوار، مالکیت خودرو و جمعیت نواحی.
افزایش تولید خودرو و گسترش نیافتن متناسب شبکه معابر با توجه به رشد تولید خودرو سبب ایجاد تراکم، ترافیکهای طولانی و کاهش سرعت متوسط سفر و افزایش سوخت مصرفی در شبکه می شود. نیاز به بودجه و هزینه زیاد برای گسترش شبکه معابر و زمانبر بودن این پدیده، ما را به راهکارهایی برای افزایش سطح خدمات حمل و نقل و یا مدیریت تقاضا در بخش حمل و نقل وادار می کند.
افزایش سطح خدمات حمل و نقل با استفاده از استراتژیهای سیستمهای حمل ونقل هوشمند منجر به کاهش مصرف سوخت می شود. از جمله این استراتژیها می توان به ایجاد سیستم یکپارچه حمل و نقل عمومی با اولویت مترو، استفاده از وسایل نقلیه با تعداد سرنشین بیشتر مانند ونها، تشویق به استفاده از حمل ونقل عمومی با اعطای یارانه با هدف کاهش هزینه بلیط و تغییر ساعات کاری اشاره کرد.
از سوی دیگر قیمت سوخت در بخش حمل و نقل ایران در مقایسه با قیمت سوخت در سایر کشورها بسیار پایین است که این عامل سبب کاهش انگیزه های بهره وری انرژی در کشور شده است. لازم به ذکر است که شیوه قیمتگذاری حاملهای انرژی و بویژه فرآوردههای نفتی در کشورهای عمده مصرفکننده انرژی بگونهای است که امنیت بلندمدت عرضه انرژی را تضمین کمد و با توجه به سودآوری، توسعه فعالیتهای میاندستی و پاییندستی بهوسیله بخش خصوصی و به شیوه خودکار انجام می شود.
* سرپرست امور استاندارد و ممیزی مصرف سوخت حمل و نقل شرکت بهینه سازی مصرف سوخت