ریال، تومان و پول ملی ایران
تیننیوز| اثرگذاری سیاستهای پولی و مالی مشروط به درجه اعتبار مقامات اقتصادی در جامعه به جهت اعلام و اعمال سیاستهاست؛
اثرگذاری سیاستهای پولی و مالی مشروط به درجه اعتبار مقامات اقتصادی در جامعه به جهت اعلام و اعمال سیاستهاست؛ بهعنوانمثال، در صورت اعتبار بالای مقامات پولی و به بیان دیگر در صورت اطمینان و اعتماد مردم و واحدهای اقتصادی به تصمیمات این مقامات میتوان انتظار داشت حتی فقط اعلام کاهش احتمالی نرخ بهره در آینده موجب رونق بازار مستغلات، رونق بازار ارز، افزایش مبادلات در بازار سهام و اوراق مالی و افزایش مبادلات کالا و خدمات شود و اعلام افزایش احتمالی نرخ بهره میتواند نتايجی در جهت مخالف دربر داشته باشد، ولی درمقابل، در صورت اعتبارنداشتن مقام پولی، هرگونه سیاست پولی به صورت اعلامی و حتی اعمالی میتواند نتایج مد نظر را نداشته باشد و بعضا مشاهدات در جهت خلاف مورد انتظار باشد.
برای اثربخشی سیاستهای اقتصادی و بهویژه درباره سیاستهای پولی باید اولا دقت بالا به جهت رعایت قانونمندیهاي علمی، صحت، صداقت، سازگاری زمانی، سازگاری درونی و بیرونی اجزا و اعلام و اعمال بهموقع آنها مورد توجه باشد. ثانیا در طول زمان، رویه مقامات پولی به جهت دقت تنظیم و اعمال سیاستها، فارغ از متصدیان آن بهگونهای باشد تا اطمینان و اعتماد مردم را به مقامات پولی و سیاستهای آنها افزایش دهد. در غیر اینصورت سیاستهای پولی اثرگذار نبوده و در نهایت توان بالقوه سیاستهای پولی برای اهداف نهایی رشد و اشتغال اقتصاد نمیتواند به کار گرفته شود.
اول - چرا فرایند تنظیم و تصویب لوایح قانونی بانکداری و بانک مرکزی ایران این همه سال طول کشیده است؟ تکلیف تعریف واحد پولی و حذف صفرها میتوانست در قانون بانک مرکزی پیشبینی شود. آیا این تأخیر معیاری برای درجه اعتبار سیاستگذار پولی نیست؟
چهارم - حذف سه صفر از طریق تعریف ریال جدید در مقابل ریال قدیم در شرایط مناسب تصمیم درستی به نظر میرسد، ولی چرا تومان انتخاب شود که فقط معادل حذف یک صفر است؟ بهعلاوه ریال اولین واحد پول ایرانی در عصر جدید بانکداری است که در سال ١٣١١ ازسوي بانک ملی ایران که میتواند اولین بانک مرکزی کشور نیز به حساب آید به جریان گذاشته شد. تومان هرگز واحد پولی کشور نبوده است. تومان یک عدد مغولی است که معادل ١ هزار واحد است. قبل از ریال واحد پول کشور قران بوده است و اسکناسهای برحسب تومان نیز یادگار بانک انگلیسی شاهنشاهی است که معادل ١ قران بود. حال این پرسش به ذهن
میآید که چرا پس از گذشت ٨٤ سال، تومان برای جانشینی ریال انتخاب شده است؟ آیا هویت بانکداری ایران که با ریال شروع شده است، میراث ملی کمبهایی برای نظام بانکداری کشور و اعتبار سیاست پولی است؟
پنجم - طرح حذف صفرها درحالیکه به نظر میرسد مقدمات آن فراهم نشده و در آینده نزدیک نیز اجرائی نخواهد شد، آسیب دیگری بر اعتبار سیاستگذاران پولی نیست؟
ششم - اگر متهم به تعلیق محالکردن طرح حذف صفرهای ریال نشوم، آیا بجا نخواهد بود موضوع از منظر تغییر شرایط جهانی، سیاسی و مالی در رابطه با ایران نیز مورد توجه باشد؟
سخن آخر، بهیقین کارشناسان توانمند بانک مرکزی و مسئولان دلسوز و متعهد آن در جایگاهی قرار دارند که با توجه ویژه به جایگاه مقام پولی و ضرورت حفظ اعتبار سیاستگذاران پولی، طرح مناسب اجرائی موضوع حذف صفرها را با جزئیات تهیه و پس از طی حداقل مراحل قانونی به مورد اجرا بگذارند که چنین نیز خواهد بود.