ایده رئیسجمهور برای کاهش قیمت خودرو
تین نیوز | بحث قطب سوم خودروسازی یکی از مباحثی است که در شرایط موجود صنعت خودروسازی ما ارزش بسیاری پیدا کرده است. هنوز بسیار هستند کسانی که فکر میکنند قیمت خودروهای کنونی بیشتر از ارزش واقعی آنهاست. البته اینها به حق خود خواهند رسید ولی در سال 1404 که تعرفه واردات به صفر خواهد رسید.
ولی برای آمادهسازی قطبهای صنعت خودروسازی ما که به هیچ وجه نمیخواهند از مواضع خود پایین بیایند، تمهیداتی اندیشیده شده است. قطب سوم خودروسازی در منطقه آزاد چابهار ایدهای زیرکانه برای تحقق این امر است. استفاده از پتانسیلهای این منطقه برای کاهش تعرفه واردات و پایین آمدن قیمت تمامشده خودرو، میتواند باعث رقابتی شدن بازار و تلاش خودروسازان برای رسیدن به مرحله استقلال از دولت باشد.
ایده قطب سوم خودروسازی ایران در یکی دو سال گذشته توسط اکبر ترکان مشاور ارشد رئیسجمهور مطرح شد و قرار بود پس از عملی شدن برجام، شرکای خارجی این مجموعه انتخاب شوند تا شرایط شروع به کار به وجود بیاید.
برای تشریح موضوع قطب سوم خودروسازی و پرسیدن سوالهایی که تاکنون بیجواب مانده است، با سیدغیاثالدین طاهری که تجربه بیش از 30 سال در صنعت خودروسازی و تجربه مدیریتارشد در شرکتهای پارسخودرو، سایپا و ایرانخودرو را در کارنامهاش دارد، به صحبت نشستهایم. وی اکنون مدیر قطب سوم خودروسازی کشور در منطقه آزاد چابهار است.
دلیل شما برای تاسیس قطب سوم خودروسازی چیست؟
با توجه به مشکلاتی که در کیفیت خودروهای داخلی قیمت رقابتی وجود دارد، همچنین در خدمات پس از فروش، ریاست جمهوری تصمیم گرفت قطب سومی در کنار دو قطب اول ایرانخودرو و سایپا ایجاد شود که کیفیت برتر، قیمت رقابتی و خدمات پس از فروش مورد رضایت مشتریان را داشته باشد. بنا را بر این گذاشتند که 30 درصد از این خودروهای تولیدی توان صادراتی داشته باشند و 70درصد جذب بازارهای داخلی شوند.
در این راستا اکبر ترکان، معاون ریاستجمهوری و دبیر شورای عالی مناطق آزاد در حکمی مرا منصوب کرد و پیگیر این کار شدم تا در منطقه آزاد چابهار با توجه به خصوصیات جغرافیایی و موقعیت خاصی که دارد، این کارخانه تاسیس شود.
نقاط قوت این طرح را در چه می بینید؟
بزرگترین نقطهقوت این منطقه این موضوع است که تنگه هرمز را نمیبیند و تنها بندری محسوب میشود که به آبهای آزاد و اقیانوس هند متصل است. این بندر در کریدور شرقی قرار دارد و با همعرض بودن جغرافیایی با بندر میامی آمریکا از آبوهوای معتدلی برخوردار است.
در مورد نیروی کار هم اگر به خودروسازها نگاه کنید، میبینید نزدیک به یکدرصد نیروی متخصص دارید و بقیه نیروهای عادی هستند که از دانشگاههای مختلف ازجمله آزاد و علمیکاربردی فارغالتحصیل شدهاند. ما هم به اندازه کافی در خود استان سیستان دانشگاههای زیادی داریم و اکثریت نیروی انسانی از خود استان تامین و باعث اشتغالزایی در استان میشود. از سوی دیگر در این استان بهدلیل عدماشتغال، متاسفانه به کارهایی که نباید کشیده میشوند. یکی از اهداف تاسیس این کارخانه هم اشتغالزایی افراد بومی آن منطقه است، ولی برای یک سری کارهای مهم که نتوان از
نیروهای بومی استفاده کرد، میتوان از نیروهای فارغالتحصیل از دانشگاههای ردهبالای کشور هم بهره برد.
هزینه انتقال خودرو به سایر نقاط کشور باعث بالا رفتن قیمت خودرو نخواهد شد؟
الان قطعات وارداتی CKD از بندرعباس وارد میشود و در آنجا میماند. بعد هزینه ترخیص داده و این قطعه به شهرهای دیگر منتقل میشود و آنجا تبدیل به خودرو شده و بعد همین خودروها با خودروبرها به سایر نقاط کشور فرستاده میشوند.
با سایت خودروسازی در چابهار همین اتفاق میافتد، با این تفاوت که موقعی قطعات از خارج میرسد، ما برای ترخیص قطعات از گمرک نیاز به پرداخت هزینههای متفاوت برای ترخیص قطعات نداریم. این قطعات در آنجا با قطعاتی که در ایران تهیه شده با هم ترکیب و خودرو ساخته میشود. تازه در این موقع برای ارسال خودرو به دیگر مناطق کشور نیاز به پرداخت گمرک داریم که این هزینه گمرکی هم کمتر خواهد بود. چراکه ما به نسبت ارزش افزودهای که به این قطعات 30 تا 50 درصدی افزودهایم، هزینه گمرک کاهش پیدا میکند که به نفع تولیدکننده خواهد بود. با این اتفاق خودروهایی که در اینجا تولید
میکنیم با قیمت حدود 30 تا 40 درصد نسبت به خودروهای داخل سرزمین اصلی، ارزانتر تحویل مشتری خواهد شد.
چقدر از برنامه قطب سوم خودروسازی آغاز شده و آیا نام آن انتخاب شده است؟
نام این گروه را به عنوان «گروه صنعتی تیسخودرو» انتخاب شده است که «تیس» اسم سابق شهر چابهار و با برند بینالمللی «تیسکو» ثبت شده است. برای این کارخانه هم زمینی به محوطه 300 هکتار در پیکره هفتم شرقی داخل منطقه آزاد چابهار برای این شهرک خودرو در نظر گرفته شده است. برنامه هم این است که این خودروسازی در 10 فاز اجرا شود که فاز صفر آن تولید 50 هزار دستگاه خواهد بود و فاز 9 که دهمین سال خواهد بود، به تعداد یکمیلیون دستگاه خودرو تولید خواهد شد. با توجه به اینکه خودروسازی صنایع زیادی بیش از 60 صنعت مختلف دیگر را به جریان میاندازد، این پروژه
میتواند اشتغالزایی زیادی ایجاد کند.
یعنی هدف شما این است که در سال دهم به تولید یک میلیون دستگاه در سال برسید؟
بله، برنامه این است.
سال صفر شما چه سالی خواهد بود؟
هدف بر این است که دولت در این سرمایهگذاری شرکت نکند و این سرمایهگذاری به صورت کاملا خصوصی انجام بگیرد تا مشکلاتی که در سرمایهگذاری و خودروسازیهای پیشین وجود داشت تکرار نشود. علاوه بر این با توجه به اینکه عدد سرمایهگذاری هم بسیار بالا بود، ما با بانکها، شرکتها و سرمایهگذاران خصوصی و ایستگاههای مختلفی صحبت کردهایم. حتی چند بانک هم آماده سرمایهگذاری شدند ولی بهدلیل محدودیت بنگاهداری که از طرف بانکمرکزی اعمال شده بود، در آخرین لحظه نتوانستند وارد سرمایهگذاری شوند.
به هر صورت توانستیم سرمایهگذاران بخش خصوصی را راضی کنیم. این سرمایهگذاران مشخص شدهاند که بخش اعظم آن سرمایهگذاری بخش خصوصی است و یک اقلیتی هم از خود منطقه آزاد چابهار و یک مجموعه بزرگ دولتی است. با این تفاسیر سرمایهگذاران بخش داخلی مشخص شدهاند. در رابطه با طرف خارجی هم ما با شرکتهای مختلفی صحبت کردهایم و مذاکرات زیادی انجام شده و منتظر جواب هستیم. با پنج شرکت فولکسواگن آلمان، تویوتای ژاپن، فیات ایتالیا، سئات اسپانیا و حتی کرایسلر آمریکا صحبت شده است که خود آنها مذاکره کردهاند. اینها در حال بررسی است تا طرف خارجی انتخاب شود و
ما آماده آغاز برنامه خود شویم.
چقدر از تولید شما خودروهای سواری خواهد بود و چقدر تجاری؟
بهطور کلی 20 درصد از تولید تیسکو، خودروهای تجاری و سنگین و 80 درصد خودروهای سواری خواهد بود. البته این برنامه فعلی است و در هر مقطعی میتواند تغییر کند. چراکه در آنجا شهرک خودرویی ساخته میشود و این بدین معنی است که با تویوتا به این نتیجه رسیدیم که 50 هزار خودرو تولید شود و در مورد خودروی سنگین با مان وارد مذاکره شدهایم. این شهرک خودرو به چند زون (منطقه) تقسیم خواهد شد، زون خودروی سواری، زون خودروی سنگین، زون خدمات پس از فروش و زون پارکینگ خودروهای تولید شده.
جدیدترین گروهی که برای همکاری با شما اعلام آمادگی کرده کدام است؟
بعد از برجام گروهی به ما مراجعه کردند و ادعا کردند از طرف کرایسلر آمدهاند. البته تحقیقی برای تایید صحتوسقم این ماجرا انجام ندادهایم ولی این گروه بسیار مشتاق بودند کراسلر را به اینجا بیاورند و تولید کنند و هنوز هم پیگیر هستند.
بین خودروسازان خارجی، بیشترین احتمال برای همکاری را با کدام گروه خارجی میبینید؟
احتما همکاری با همه خودروسازان برای همکاری وجود دارد، چراکه اینجا شهرک خودروسازی است و همه آنها میتوانند باشند. ضمن اینکه با مجموعه تویوتا در ایران صحبتی داشتیم و آنها نظرشان این بود که خود تویوتا بازار تولید 750 هزار خودرویی در منطقه خلیجفارس دارد و شاید علاقهمند باشد به جای اینکه فرضا در اندونزی یا ژاپن خودروها را تولید کند و به این منطقه بفرستد، یک پایگاه تولید در منطقه داشته باشد. منتها روند بررسی ژاپنیها طولانی است و معمولا با احتیاط و آهسته بررسیهای خود را انجام میدهند و احتمال اینکه خیلی زود جواب دهند کم است.
با عملیاتی شدن شهرک خودرویی احتمال کاهش قیمت خودروهای تولیدی از طریق شما چقدر است؟
در منطقه آزاد با انجام ارزش افزوده بر کالای وارداتی حداقل 30 درصد تخفیف در هزینههای گمرکی خواهیم داشت و به این ترتیب خودرو ارزانتر خواهد شد. پس از عملیاتی شدن این اتفاق، خودروهایی که از این طریق وارد کشور میشوند به جای مثلا 100 میلیون تومان، به قیمت 65 میلیون تومان به دست مشتری خواهد رسید. پس ایجاد قطب سوم خود به خود در ارزان شدن خودروهای خارجی تاثیر خواهد داشت.
چه موانعی سر راه شما بود که در دو سال اخیر نتوانستهاید هدف خود را محقق کنید؟
البته بحث ما دو یا سه سال نیست و کار ما یک سال شروع شده است. مانع اصلی کار ما هم جذب سرمایهگذار خصوصی و عدم اطمینان بازار برای سرمایهگذاری بزرگترین مانع ما بود.
عضو انجمن خودروسازان ایران هم خواهید بود؟
بله، ما عضو این انجمن خواهیم شد و با آقای نعمتبخش هم روابط خوبی داریم.